TYT Kimya: Kimya Bilimi & Simyadan Kimyaya (12 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
2027 ÖSYM formatına uygun, simya, kimya bilimi, elementlerin sınıflandırılması ve laboratuvar güvenliği kazanımlarını tarayan yeni nesil özgün deneme sınavı.
📝 12 Soru⏱️ 18 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 12 Soru Cevaplandı
Soru 1Kimya Bilimi
Tarih öncesi dönemlerde insan toplulukları, doğadaki maddeleri doğrudan gözlemleyerek ve çeşitli tecrübelerden yararlanarak yaşamlarını sürdürecek bazı pratik çözümler üretmişlerdir.
I. Mağaralardan elde edilen doğal kaya sığınaklarının güçlendirilmesi ve yapı malzemesi üretimi
II. Avlanma ve rekabet süreçlerinde üstünlük sağlamak amacıyla metal alaşımlardan kesici aletler yapılması
III. Bitkisel özler ve mineraller karıştırılarak çeşitli enfeksiyonların önlenmesi
Buna göre, erken dönem insan topluluklarının gerçekleştirdiği bu faaliyetler yukarıdaki ihtiyaçlardan hangilerine yönelik çalışmalar içerir?
C
I ve II
A
Yalnız I
B
Yalnız II
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Eski çağ insanları barınma, savunma ve hastalıklardan/zararlılardan korunma amacıyla doğadaki maddeleri sınama-yanılma yoluyla keşfetmiş ve çeşitli araçlar yapmıştır.
I. öncül: Barınma ihtiyacını karşılamak için yapı malzemesi keşfi ve kullanımı yer alır.
II. öncül: Savunma ve avlanma amacıyla metallerin işlenip alet yapılması dahildir.
III. öncül: Bitki ve minerallerin sağlık amacıyla kullanılması hastalıklardan korunma kapsamındadır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Sağlık çalışmalarını göz ardı etmek]Bitkisel tedavilerin simya dönemi öncesine ait olmadığını zanneder.
D Seçeneği:[Barınma unsurunu eksik bırakmak]Yapı malzemelerinin keşfini gözden kaçırır.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Tüm öncüllerin eski çağ insanlarının temel gereksinimlerini karşıladığını doğru analiz eder.
B Seçeneği:[Yalnızca savunma odaklı düşünmek]Alet yapımını sadece savaşa yorar.
A Seçeneği:[Yalnızca yapı malzemelerini dikkate almak]Sadece I. öncülün barınma ile net eşleştiğini düşünür.
Soru 2Kimya Bilimi
İnsanlık tarihi boyunca medeniyetler, doğada hazır bulunan veya basit işlemlerle elde edilebilen pek çok maddeyi keşfetmiş ve kullanmıştır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi, tarihsel süreçte daha geç döneme (modern döneme) ait olup Eski Çağ insanlarının keşifleri arasında gösterilemez?
C
Elektrik
B
Kurşun
D
Tuz
E
Altın
A
Cam
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Elektrik, modern bilim ve teknoloji dönemine ait bir keşif/icattır. Cam, kurşun, tuz ve altın ise eski çağlardan beri bilinmektedir.
A, B, D, E seçeneklerindeki maddeler eski çağlarda simyacılar ve ilk uygarlıklar tarafından bilinip kullanılmıştır.
C seçeneğindeki elektrik enerjisi ise 18. ve 19. yüzyıllardaki bilimsel gelişmelerle hayatımıza girmiştir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Ağır metallerin sonradan keşfedildiğini düşünmek]Kurşun gibi metallerin modern çağda bulunduğunu sanır.
D Seçeneği:[Tuzun sanayi ürünü olduğunu düşünmek]Tuzun sonradan sentezlendiğini sanır.
E Seçeneği:[Altının yeni bir maden olduğunu sanmak]Değerli metallerin yakın zamanda bulunduğunu düşünür.
A Seçeneği:[Camın eski çağda bilinmediğini sanmak]Cam üretiminin modern bir laboratuvar işi olduğunu düşünür.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Elektriğin modern döneme ait olduğunu doğru tespit eder.
Soru 3Kimya Bilimi
Eski çağ insanları hayatlarını idame ettirmek ve çevrelerindeki maddeleri dönüştürmek amacıyla çeşitli zanaat ve üretim faaliyetlerinde bulunmuşlardır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi Eski Çağ insanlarının uğraşlarından biri değildir?
C
Naylon üretimi
A
Seramik üretimi
B
Ahşap işleme
E
Metal işlemeceliği
D
Sabun üretimi
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Naylon, 20. yüzyılda (1935 yılında) polimer kimyasının gelişmesiyle üretilmiş sentetik bir maddedir; eski çağ insanlarının uğraşları arasında yer almaz.
Seramik, ahşap, sabun ve metal işleme eski çağlardan beri bilinmektedir.
Naylon ise petrokimya ürünü olup tamamen modern kimya dönemine aittir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Naylonun sentetik ve modern bir polimer olduğunu bilir.
A Seçeneği:[Seramiğin modern olduğunu sanmak]Çömlekçiliğin eski çağla bağını kuramaz.
D Seçeneği:[Sabunun modern bir buluş olduğunu sanmak]Sabun üretiminin yakın döneme ait olduğunu düşünür.
E Seçeneği:[Metal işlemeçiliğinin sonradan çıktığını düşünmek]Tuna madenciliğini unutur.
B Seçeneği:[Ahşap işlemenin sonradan çıktığını düşünmek]Teknolojik aletlerle karıştırır.
Soru 4Kimya Bilimi
Simya (alşimi), değersiz metalleri altına dönüştürme ve ölümsüzlük iksirini bulma gibi temel uğraşları barındıran tarihsel bir dönemdir.
I. Değersiz metalleri (bakır, kurşun vb.) değerli metallere (altın, gümüş) dönüştürme çabası
II. Yapılan çalışmaların teorik temellerden yoksun olup büyük ölçüde sınama-yanılmaya dayanması
III. İnsan ömrünü uzatmak ve hastalıkları iyileştirmek amacıyla ölümsüzlük iksiri (abid hayat) arayışı
Simya ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?
C
I ve II
B
Yalnız II
D
I ve III
E
I, II ve III
A
Yalnız I
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Simya; metalleri altına dönüştürme (filozof taşı), ölümsüzlük iksiri arama gibi amaçlar güder ve deneme-yanılmaya dayalıdır.
I. öncül doğrudur: Simyanın iki temel amacından biri mutasyondur (değersiz metalleri altına çevirmek).
II. öncül doğrudur: Sistematik bilgi birikimi ve teorik temelleri yoktur, sınama-yanılma esastır.
III. öncül doğrudur: Ab-ı hayat (ölümsüzlük iksiri) simyacıların temel hedeflerindendir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Yalnızca metal dönüşümünü almak]Diğer seçeneklerin simya ile bağını kuramaz.
B Seçeneği:[Sınama-yanılmayı tek doğru kabul etmek]Diğer maddelerin yanlış olduğunu düşünür.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Tüm yargıların simyanın temel karakteristik özellikleri olduğunu bilir.
D Seçeneği:[II. öncülü elemek]Sınama-yanılma yerine bilimsel yöntem arar.
C Seçeneği:[III. öncülü elemek]Ölümsüzlük iksirinin mitolojik olduğunu düşünüp simya kapsamında görmez.
Soru 5Kimya Bilimi
Tarih boyunca simyacılar doğadaki maddeleri çeşitli işlemlerden geçirerek birtakım hedeflere ulaşmaya çalışmışlardır.
I. Bakır ve kurşun gibi metalleri altına dönüştürmek
II. Ömrü uzatacağı düşünülen yaşam iksirini (ab-ı hayat) bulmak
III. Bilimsel ve sistematik bir bilgi birikimi oluşturmak için kontrollü deneyler tasarlamak
Simyacılar yaptıkları çalışmalarda yukarıdaki unsurlardan hangilerini amaç edinmiştir?
C
I ve II
B
Yalnız II
E
I, II ve III
D
II ve III
A
Yalnız I
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Simyacılar metal dönüşümü ve yaşam iksiri bulmayı amaçlamıştır; ancak sistematik bilgi birikimi ve kontrollü deneyler simyaya değil, modern kimyaya aittir.
I. öncül doğrudur: Simyacıların temel hedefi baz metalleri altına çevirmektir.
II. öncül doğrudur: Yaşam iksiri arayışı simyanın tıp boyutudur.
III. öncül yanlıştır: Simya sistematik bilgi birikimi sağlamaz ve deneme-yanılmaya dayalıdır, kontrollü deney kimyaya aittir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Metal dönüşümünü göz ardı etmek]Sadece tıp yönünü düşünür.
E Seçeneği:[Tüm öncülleri doğru kabul etmek]Simya ile kimyayı birbirine karıştırır.
D Seçeneği:[III. öncülü doğru kabul etmek]Simyacıların deney yaptığını düşünerek sistematik birikim oluşturduklarını sanır.
A Seçeneği:[Yaşam iksirini göz ardı etmek]Sadece metal dönüşümünü hatırlar.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]III. öncüldeki 'sistematik bilgi birikimi'nin simyaya ait olmadığını doğru yakalar.
Soru 6Kimya Bilimi
Simya günümüzde bir bilim dalı olarak kabul edilmez. Bunun temelinde simyanın çalışma yöntemleri ve elde ettiği bilgilerin niteliği yatar.
I. Çalışmaların tesadüfi ve sınama-yanılmaya dayalı olması
II. Deneylerin teorik temellere dayanmaması
III. Bilgilerin nesilden nesile aktarılan sistematik bir birikim oluşturmaması
Simyanın bilim olarak kabul edilmemesine yukarıdaki özelliklerden hangilerinin sebep olduğu söylenebilir?
D
II ve III
E
I, II ve III
B
I ve II
A
Yalnız I
C
I ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Simyanın bilim olmamasının nedenleri arasında sınama-yanılma, teorik temellerin olmaması ve sistematik bilgi birikimi sağlamaması yer alır.
I. öncül: Sınama-yanılma yöntemi bilimsel yöntemin aksine tesadüfidir.
II. öncül: Teorik temelleri (bilimsel yasa ve teorileri) yoktur.
III. öncül: Bilgiler yazılı ve sistematik birikim halinde değil, usta-çırak ilişkisiyle gizli yürütülmüştür.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Yalnızca sınama-yanılmayı almak]Diğer maddelerin bilim olmamaya etkisini göremez.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Tüm maddelerin simyanın bilim olmama gerekçesi olduğunu bilir.
D Seçeneği:[I. öncülü elemek]Sınama-yanılmanın bilimsel bir yöntem olduğunu sanır.
B Seçeneği:[III. öncülü elemek]Sistematik birikimin simyada olduğunu zanneder.
C Seçeneği:[II. öncülü elemek]Teorik temellerin kısmen olduğunu düşünür.
Soru 7Kimya Bilimi
Aristo'ya göre evrendeki tüm maddeler ateş, su, toprak ve hava olmak üzere dört temel elementten oluşur. Bu elementlerin sıcak, soğuk, kuru ve ıslak olmak üzere ikişer temel özelliği vardır:
- Ateş: Sıcak ve Kuru
- Su: Soğuk ve Islak
- Toprak: Soğuk ve Kuru
- Hava: Sıcak ve Islak
I. Su elementi ıslak ve soğuk özelliklerine sahiptir.
II. Ateş elementinin kuru özelliği ıslak hâle getirilirse hava elementine dönüşebilir.
III. Kuru ve soğuk özelliklerine sahip madde toprak sınıfındadır.
Buna göre Aristo element anlayışına ait yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?
A
Yalnız I
B
Yalnız II
E
I, II ve III
D
I ve III
C
I ve II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Aristo'ya göre Su 'soğuk ve ıslak', Toprak 'soğuk ve kuru'dur. Ateşin kuru özelliği ıslak yapılırsa hava değil su veya toprak ile ilgili bir dönüşüm olur (Hava sıcak ve ıslaktır, ateş ise sıcak ve kuru; kuru yerine ıslak yapılırsa sıcak-ıslak yani hava olur).
I. öncül doğrudur: Su soğuk ve ıslaktır.
II. öncül doğrudur: Ateş (sıcak-kuru) maddesinin kuru özelliği ıslak yapılırsa yeni madde sıcak-ıslak olur ki bu da havaya karşılık gelir.
III. öncül doğrudur: Soğuk ve kuru özellikler toprağı tanımlar.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[III. öncülü gözden kaçırmak]Toprağın özelliklerini karıştırır.
B Seçeneği:[Dönüşüm kuralını yanlış yorumlamak]II. öncülün mantığını kuramaz.
E Seçeneği:[Tüm öncülleri otomatik doğru kabul etmek]Dönüşüm kuralını ezberden yanlış yorumlar.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]I ve III'ün doğruluğunu, ayrıca II'deki dönüşüm mantığını doğru kurar.
C Seçeneği:[III. öncülü yanlış sanmak]Toprağın özelliklerini ıslak-soğuk zanneder.
Soru 8Kimya Bilimi
Robert Boyle, kimya tarihine kazandırdığı "Kendinden daha basit maddelere ayrılamayan saf madde elementtir" tanımıyla Aristo'nun 4 element teorisini çürütmüştür. Ancak zamanla bu tanım da bazı keşiflerle eksik kalmıştır.
I. Su bileşiğinin elektroliz yöntemiyle hidrojen ve oksijen gazlarına ayrıştırılması
II. Radyoaktif elementlerin bozunarak farklı elementlere dönüşmesi
III. Atomun yapısında elektron, proton ve nötron gibi alt taneciklerin keşfedilmesi
Boyle'un element tanımının zaman içinde eksik veya sınırlı kalmasında yukarıdaki olaylardan hangileri sebep olarak gösterilebilir?
C
I ve II
B
Yalnız II
E
I, II ve III
D
II ve III
A
Yalnız I
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Boyle'un 'daha basit maddelere ayrılamaz' tanımı, bileşiklerin elektrolizle ayrıştırılmasıyla değil; radyoaktif bozunmalarla elementlerin başka elementlere dönüşmesi ve alt taneciklerin keşfiyle sorgulanmıştır. Dikkat: I. öncüldeki su bir bileşiktir ve elektrolizle ayrıştırılması Boyle'un tanımını *destekler* (çünkü su element değil bileşiktir, ayrışabilir). Radyoaktif bozunma ise elementin başka elemente dönüşebileceğini gösterdiği için Boyle tanımını sınırlar.
I. öncül yanlıştır: Suyun elektrolizi, suyun element olmadığını (bileşik olduğunu) kanıtlar ve Boyle'un tanımıyla *uyumludur*.
II. öncül doğrudur: Radyoaktif bozunmada elementler başka elementlere dönüşür; bu durum 'elementler parçalanamaz' tanımını sınırlar.
III. öncül doğrudur: Atomun alt taneciklerine ayrılması elementlerin en küçük yapı taşı olmadığını gösterir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Suyun elektrolizini yanlış yorumlamak]Bileşik ayrışmasını element ayrışmasıyla karıştırır.
B Seçeneği:[I. ve III. öncülü göz ardı etmek]Sadece radyoaktiviteyi hatırlar.
E Seçeneği:[Tüm öncülleri doğru kabul etmek]Suyun elektrolizinin Boyle tanımını çürüttüğü yanılgısına düşer.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Radyoaktif bozunma ve atom altı parçacıkların Boyle tanımını sınırlandırdığını doğru analiz eder.
A Seçeneği:[Suyun elektrolizini tanımı çürüten olay sanmak]Su parçalandığı için Boyle'un yanıldığını düşünür.
Soru 9Kimya Bilimi
Simyacılar uzun yıllar boyunca maddeleri saflaştırmak, ısıtmak ve damıtmak için çeşitli aletler tasarlamışlardır. Bu aletlerin birçoğu günümüz kimya laboratuvarlarında da kullanılmaktadır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi simyacıların kimya bilimine aktardığı aletler arasında gösterilemez?
C
Fırın
A
İmbik
D
Voltmetre
E
Cam balon
B
Kroze
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Voltmetre elektrik potansiyel farkını ölçen modern bir ölçü aletidir ve elektrik çağının ürünüdür. İmbik, kroze, fırın ve cam balon simyacılar tarafından kullanılmıştır.
İmbik (damıtma), kroze (yüksek sıcaklıkta porselen kap), fırın ve cam balon simya dönemine ait araçlardır.
Voltmetre ise modern elektrik ve elektronik teknolojisinin ürünüdür.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Voltmetrenin elektrik ölçüm cihazı olduğunu ve simyayla ilgisi olmadığını bilir.
E Seçeneği:[Cam balonun modern olduğunu düşünmek]Cam işçiliğinin simyada olmadığını sanır.
B Seçeneği:[Krozenin modern olduğunu sanmak]Kroze porselen malzemesini modern laboratuvarla özdeşleştirir.
A Seçeneği:[İmbikli damıtmada simyayı hatırlayamamak]İmbik kelimesine yabancı kalır.
C Seçeneği:[Fırının simyaya ait olmadığını düşünmek]Fırını ev aleti zanneder.
Soru 10Kimya Bilimi
Simyacılar maddeleri elde etmek, karıştırmak ve saflaştırmak amacıyla pek çok deneysel yöntem geliştirmiştir. Bu yöntemlerin birçoğu günümüzde kimya disiplini tarafından da aktif olarak kullanılmaktadır.
I. Kristallendirme
II. Mayalama
III. Süzme
IV. Damıtma
Yukarıda verilen yöntemlerden hangileri, simyacıların kimya bilimine katkıları arasında gösterilebilir?
C
I, II ve III
A
Yalnız II
B
I ve II
E
I, II, III ve IV
D
II, III ve IV
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Kristallendirme, mayalama (biyokimyasal yöntem), süzme ve damıtma yöntemlerinin tümü simyacılar tarafından kullanılmış ve kimya bilimine aktarılmıştır.
I. Kristallendirme tuz ve benzeri maddelerin saflaştırılmasında simyacılarca kullanılmıştır.
II. Mayalama (ekmek, sirke, şarap yapımı) en eski biyokimyasal simya uygulamalarındandır.
III. Süzme, katı-sıvı karışımları ayırmak için ilk çağlardan beri bilinmektedir.
IV. Damıtma (imbik ile su/alkol eldesi) simyanın en büyük katkısıdır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Damıtmayı unutmak]Damıtmanın kimyaya ait olduğunu düşünür.
B Seçeneği:[Süzme ve damıtmayı elemek]Bu yöntemlerin sonradan geliştirildiğini sanır.
D Seçeneği:[Kristallendirmeyi elemek]Kristallendirmenin modern bir yöntem olduğunu zanneder.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Verilen tüm yöntemlerin simyacılar tarafından kullanıldığını doğru tespit eder.
A Seçeneği:[Yalnızca mayalamayı simyaya ait görmek]Diğer yöntemlerin laboratuvar teknikleri olduğunu düşünüp simyayla bağını kuramaz.
Soru 11Kimya Bilimi
Tarih boyunca Mezopotamya, Çin, Mısır, Yunan ve Hint gibi farklı uygarlıklar doğadaki maddeleri kullanarak kimyanın gelişimine zemin hazırlayan çalışmalar yapmışlardır.
I. Bitkilerin kök, sap, meyve ve yapraklarının ilaç ve boyar madde olarak kullanılması
II. Tepkimelerin sıcaklıkla ilişkisinin fark edilerek ısı dengeleyici araçlar (su banyosu vb.) tasarlanması
III. Çanak çömlek yapımı, bunların pişirilmesi ve süslenmesi için boyar maddelerin hazırlanması
IV. Demire farklı metaller katılarak çelik elde edilmesi ve bu maddelerle kesici silahların üretimi
Bu keşif ve çalışmalardan hangileri kimya biliminin gelişimine katkı sağlamış olabilir?
C
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
D
II, III ve IV
B
I ve III
A
Yalnız II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Eski uygarlıkların bitkisel ilaç üretimi, sıcaklık kontrolü için su banyosu tasarımı, çanak çömlek seramik üretimi ve metalürji (çelik üretimi) çalışmaları kimyanın gelişimine doğrudan katkı sağlamıştır.
I. öncül: Farmasötik kimyanın temeli olan bitkisel ilaç eldesidir.
II. öncül: Marya'nın banyosu (su banyosu) gibi ısı dengeleyici alet tasarımı kimya laboratuvar tekniklerindendir.
III. öncül: Seramik ve boyar madde üretimi malzeme kimyasının temelidir.
IV. öncül: Metalürji ve alaşım üretimi kimyanın metal işleme alanına katkıdır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[IV. öncülü metalürji dışı sanmak]Çelik üretimini sadece tarih/sanayi olarak görür.
D Seçeneği:[I. öncülü elemek]Bitkisel tedavinin tıp olduğunu düşünüp kimyayla bağını kuramaz.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Tüm öncüllerin kimya bilimine zemin hazırlayan tarihi çalışmalar olduğunu doğru analiz eder.
B Seçeneği:[II. ve IV. öncülü dışlamak]Isı dengeleyici aletlerin fizik veya başka alan olduğunu sanır.
A Seçeneği:[Yalnızca II. öncülü almak]Diğer öncüllerin zanaat olduğunu düşünüp kimya saymaz.
Soru 12Kimya Bilimi
Simyadan kimyaya geçiş sürecinde Robert Boyle, Antoine Lavoisier ve Joseph Priestley gibi isimler yaptıkları deneyler ve teorilerle modern kimyanın temellerini atmışlardır.
Aşağıdakilerden hangisi simyanın kimya bilimine dönüşüm sürecine katkısı bulunan çalışmalar veya düşünceler arasında gösterilemez?
C
Antoine L. Lavoisier’in kimyasal olaylar sırasında toplam kütlenin değişmediğini deneylerle ortaya koyması
B
Johann J. Becher’in yanıcı cisimlerin 'filojiston' adı verilen ve yanma sırasında bir ruh misali maddeden ayrılan bileşenleri olduğu düşüncesi
E
Antoine L. Lavoisier’in metal oksitlerin, metal ve oksijen elementlerinin etkileşimiyle oluştuğunu deneyler ile göstermesi
D
Joseph Priestley’in karbondioksit, oksijen ve metan gibi maddeleri deneysel yöntemlerle keşfetmesi
A
Robert Boyle’un ortaya atılan kuramların doğruluğunu anlamak için deneylerle denetlenmesi gerektiği düşüncesi
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Filojiston (yanma) teorisi yanlış bir teori olup sonradan Lavoisier tarafından çürütülmüştür; ancak Becher'in bu düşüncesi simyadan kimyaya geçişte yanma olayını açıklama çabası olsa da filojistonun 'ruh misali maddeden ayrılan bileşen' olarak tanımlanması ve yanlışlığı, bu teorinin modern kimyanın kurulmasını *sağlayan* doğru bir katkı değil, aksine sonradan yıkılan yanılgılardandır. Dikkat: Filojiston teorisi simya ile kimya arasında bir köprü olsa da, yanlış bir varsayımdır. Soru kökünde 'dönüşüm sürecine katkısı bulunan' denildiğinde filojiston teorisi yanma olayının çözülmesinde bir basamak olmuştur ancak B seçeneğindeki ifade filojistonun yanlış doğasını açıklar. Doğru cevap B'dir çünkü filojiston teorisi modern kimyanın doğuşunu geciktiren yanlış bir hipotezdir.
A seçeneği doğrudur: Boyle deneyin önemini vurgulamıştır.
B seçeneği yanlıştır: Filojiston teorisi yanmayı yanlış açıklayan (maddeden ruh gibi bir şey ayrıldığı iddiası) ve sonradan Lavoisier tarafından yıkılan yanılgısal bir teoridir; modern kimyaya doğru bir katkı olarak sunulamaz.
C, D, E seçenekleri modern kimyanın kurulmasını sağlayan doğru yasa ve keşiflerdir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Boyle'un deney vurgusunu yanlış sanmak]Deney kavramını simyayla karıştırır.
B Seçeneği:[Doğru seçenek (Olumsuz kök)]Filojiston teorisinin yanlış bir yanma varsayımı olduğunu ve modern kimyaya doğru bir katkı sağlamadığını doğru tespit eder.
D Seçeneği:[Priestley keşiflerini elemek]Oksijen keşfinin simyaya ait olduğunu sanır.
E Seçeneği:[Lavoisier oksit deneyini elemek]Metal oksitlerin simyada bulunduğunu zanneder.
C Seçeneği:[Kütlenin korunumunu simya sanmak]Lavoisier yasasının simyaya ait olduğunu düşünür.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Kimya ve TYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.