AYT Kimya: Organik Kimya & Polimerler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.

✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi

Soru 1 Organik Kimya

Günlük yaşamda sıkça karşılaşılan bazı polimerler, yapısal özellikleri sayesinde dış etkenlere karşı dayanıklılık göstererek farklı alanlarda tercih edilmektedir. Özellikle pencere profilleri, atık su boruları ve kapı panelleri gibi yapı malzemelerinde kullanılan polimerlerin suya, neme ve kimyasallara karşı dirençli olması beklenir.

I. Polivinil klorür (PVC)

II. Politetrafloroetilen (Teflon / PTFE)

III. Polietilen tereftalat (PET)

Buna göre, yukarıda verilen polimerlerden hangileri yapı malzemesi ve plastik doğramaların (pencere çerçeveleri vb.) üretiminde yaygın olarak kullanılır?

Yalnız III

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: A ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Pencere çerçeveleri ve yapı profillerinde dayanıklılığı ve maliyet etkinliği nedeniyle Polivinil klorür (PVC) kullanılır.

I numaralı öncülde verilen Polivinil klorür (PVC), sert yapısı, suya ve kimyasallara dayanıklılığı sayesinde kapı, pencere profilleri (pvc doğrama) ve boru yapımında yaygın olarak kullanılır.
II numaralı öncülde verilen Politetrafloroetilen (PTFE), bilinen adıyla Teflon, yapışmazlık özelliği ve yüksek ısıya dayanıklılığı nedeniyle genellikle mutfak gereçlerinde (tava, tencere kaplamaları) ve endüstriyel contalarda kullanılır, pencere çerçevesi yapımında kullanılmaz.
III numaralı öncülde verilen Polietilen tereftalat (PET), hafifliği ve sıvı geçirmeme özelliği sayesinde genellikle içecek şişeleri ve tekstil sektöründe (fiber lifler) kullanılır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

B Seçeneği: [PTFE ile PVC'nin kullanım alanlarını karıştırma] Aday PTFE'nin dayanıklı bir polimer olmasından hareketle yapı malzemelerinde kullanılabileceğini düşünebilir.

D Seçeneği: [Tüm dayanıklı polimerleri yapı malzemesi sanma] PTFE'nin de kimyasal direncinin yüksek olmasından dolayı çerçeve yapımında kullanılabileceği yanılgısına düşülür.

E Seçeneği: [Yaygın polimerleri inşaat sektörüyle ilişkilendirme hatası] PET ve PVC sık duyulan plastikler olduğu için her ikisinin de inşaatta kullanıldığı zannedilebilir.

A Seçeneği: [Doğru seçenek] PVC'nin pencere ve yapı malzemesi olarak kullanıldığını bilen aday bu seçeneği işaretler.

C Seçeneği: [PET şişelerin dış ortamda bulunması nedeniyle yapı malzemesiyle karıştırılması] Aday plastik malzemelerin genelini dış mekanla bağdaştırarak PET'i de çerçeve yapımında düşünebilir.

Soru 2 Kimya Her Yerde

Modern yaşamda kişisel hijyeni sağlamak amacıyla kullanılan sabun, deterjan ve diş macunu gibi kimyasal esaslı temizlik maddeleri, bilinçsiz ve aşırı tüketildiğinde insan fizyolojisine zarar verebilmektedir.

I. Cildin doğal nem dengesini bozarak koruyucu bariyerin zayıflamasına ve dermatolojik hassasiyetlere yol açması

II. Ağız hijyeni için kullanılan bazı aşındırıcı bileşenlerin diş minesini incelterek hassasiyet oluşturması

III. Solunum yoluyla vücuda alınan kimyasal artıkların akciğerlerde kalıcı mutasyonlara neden olarak solunumu durdurması

Bu maddelerin gereğinden fazla ve bilinçsizce kullanılmasının yukarıdakilerden hangilerine neden olması beklenir?

I ve II

I, II ve III

II ve III

Yalnız II

Yalnız I

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Sabun, şampuan ve diş macunu gibi kişisel temizlik malzemelerinin aşırı kullanımı ciltte tahrişe, alerjik reaksiyonlara ve diş minesinin zarar görmesine yol açar.

I. öncül doğrudur; sabun ve deterjanların aşırı kullanımı derinin lipid tabakasını yok ederek tahrişe ve alerjiye sebep olur.
II. öncül doğrudur; diş macunlarının aşındırıcı (abrasif) özellikleri gereğinden fazla fırçalamayla birleştiğinde diş minesine zarar verir.
III. öncül yanlıştır; bu maddelerin normal kullanım koşullarında solunum yoluyla doğrudan kalıcı mutasyon yapıp solunumu durduracak düzeyde bir etkisi yoktur.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Doğru seçenek] I ve II. öncüller kimyasal maddelerin aşırı kullanımının bilinen doğrudan zararlarıdır.

A Seçeneği: [Yalnızca I. öncülün doğru olduğunu düşünmek.] Aday diş macununun aşındırıcı etkisini gözden kaçırmış olabilir.

D Seçeneği: [III. öncülün doğruluğuna inanmak.] Aday abartılı ifadeleri gerçek sanmış olabilir.

E Seçeneği: [Tüm öncülleri doğru kabul etmek.] Aday metindeki tüm olumsuz durumların her zaman birlikte verileceğini varsaymıştır.

B Seçeneği: [Yalnızca II. öncülü almak.] Cilt üzerindeki etkileri ihmal etmiş olabilir.

Soru 3 Kimya Her Yerde

Günlük hayatta sıklıkla kullanılan bazı temizlik maddeleri ve bu maddelerin içerdiği ana etkin bileşenlerin formülleri laboratuvarda incelenmektedir.

I. Çamaşır suyu: $\text{NaClO}$

II. Kireç kaymağı: $\text{Ca(ClO)}_2$

III. Sıvı sabun: $\text{C}_{17}\text{H}_{35}\text{COOK}$

IV. Katı sabun: $\text{C}_{17}\text{H}_{35}\text{COONa}$

V. Deterjan: $\text{C}_{12}\text{H}_{25}\text{-C}_6\text{H}_4\text{-SO}_3\text{H}$

Yukarıda verilen temizlik malzemelerinden hangisinin etkin maddesinin formülü karşısında yanlış verilmiştir?

III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: E ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Deterjanların etkin maddesi genellikle sülfonat tuzlarıdır (örneğin sodyum dodesil benzen sülfonat,

\text{C}_{12}\text{H}_{25}\text{-C}_6\text{H}_4\text{-SO}_3\text{Na}

). V seçeneğinde verilen formül asit formundadır, tuz formu olmalıdır.

I. Çamaşır suyunun formülü sodyum hipoklorittir ( $\text{NaClO}$ ). Doğrudur.
II. Kireç kaymağı kalsiyum hipoklorittir ( $\text{Ca(ClO)}_2$ ). Doğrudur.
III. Sıvı sabun potasyum tuzudur ( $\text{C}_{17}\text{H}_{35}\text{COOK}$ ). Doğrudur.
IV. Katı sabun sodyum tuzudur ( $\text{C}_{17}\text{H}_{35}\text{COONa}$ ). Doğrudur.
V. Deterjan formülü tuz formunda olmalıdır ( $\text{-SO}_3\text{Na}$ ), verilen formül ise sülfonik asit yapısındadır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Sıvı sabunda potasyum yerine sodyum arama] Sıvı sabunların yapısında $\text{K}$ bulunur.

E Seçeneği: [Asit ve tuz formunu karıştırma] Deterjanın etkin maddesinin tuz formunda ($\text{-SO}_3\text{Na}$) olması gerekirken asit formu ($\text{-SO}_3\text{H}$) verilmiştir.

D Seçeneği: [Katı sabunda sodyum yerine potasyum arama] Katı sabunlarda $\text{Na}$ bulunur.

B Seçeneği: [Kireç kaymağını kireç sütü ile karıştırma] $\text{Ca(ClO)}_2$ doğru formüldür.

A Seçeneği: [Çamaşır suyu formülünü karıştırma] Doğru eşleşmedir, öğrenci çelişkiye düşebilir.

Soru 4 Kimya Her Yerde

Evsel ve endüstriyel alanlarda hijyen sağlamak, mikroorganizmaların yayılmasını önlemek amacıyla çeşitli kimyasal bileşikler yaygın olarak kullanılmaktadır.

I. Sodyum hipoklorit ( $NaClO$ ) çözeltisi

II. Kalsiyum oksoklorür ( $Ca(ClO)_2$ )

III. Kalsiyum karbonat ( $CaCO_3$ )

Yukarıda formülleri verilen maddelerden hangileri dezenfeksiyon ve hijyenik temizlik amacıyla kullanılabilir?

Yalnız I

I, II ve III

II ve III

Yalnız II

I ve II

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Sodyum hipoklorit (çamaşır suyu) ve kalsiyum oksoklorür (kireç kaymağı) güçlü yükseltgen özellikleriyle dezenfekte edici ve ağartıcı olarak hijyen amaçlı kullanılır. Kalsiyum karbonat ise kireç taşı olup inşaat sektöründe ve ana kaya yapısında bulunur, hijyenik temizlik amacı taşınmaz.

I numaralı madde ( $NaClO$ ) çamaşır suyudur ve mikropları öldürmek (dezenfeksiyon) için kullanılır.
II numaralı madde ( $Ca(ClO)_2$ ) kireç kaymağıdır; yaygın olarak hijyen ve beyazlatma işlemlerinde tercih edilir.
III numaralı madde ( $CaCO_3$ ) kireç taşıdır, temizlik malzemesi olarak değil yapı malzemesi veya hammadde olarak kullanılır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Doğru seçenek] I ve II numaralı maddelerin hijyenik temizlikte kullanıldığını doğru analiz etmiştir.

D Seçeneği: [Kireç taşı ile kireç kaymağını karıştırmak] Aday kireç kelimesini gördüğü için kireç taşını da temizlik maddesi sanabilir.

E Seçeneği: [Tüm maddelerin temizlikte kullanıldığını varsaymak] Hepsini kimyasal madde olarak görüp hijyenle ilişkilendirmiştir.

B Seçeneği: [Yalnızca kireç kaymağını düşünmek] Çamaşır suyunun yaygın adıyla formülünü bağdaştıramayabilir.

A Seçeneği: [Yalnızca çamaşır suyunu bilmek] Aday kireç kaymağının formülünü veya kullanım alanını hatırlayamayabilir.

Soru 5 Kimya Her Yerde

Eczacılık teknolojisinde etken maddelerin vücuda en uygun yoldan ve dozda verilebilmesi için farklı formlarda ilaçlar üretilmektedir.

Katı formda olan, etken maddenin bağlayıcılar yardımıyla basınç altında sıkıştırılmasıyla elde edilen ilaç türüdür.

Etken maddenin su veya diğer uygun çözücülerde tamamen çözündürülmesiyle hazırlanan, genellikle ağız yoluyla alınan berrak sıvı formdur.

Steril koşullarda hazırlanan, vücut içi dokulara veya damar içine enjektör yardımıyla uygulanan sıvı ilaç formudur.

Etken maddenin katı veya yarı katı formda olup, özel cihazlar vasıtasıyla ince damlacıklar halinde püskürtülerek uygulanan formdur.

Buna göre, yukarıda özellikleri verilen ilaç formları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Tablet

Sprey

Ampül

Şurup

Merhem

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

AYT Kimya: Organik Kimya & Polimerler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Buna göre, yukarıda verilen polimerlerden hangileri yapı malzemesi ve plastik doğramaların (pencere çerçeveleri vb.) üretiminde yaygın olarak kullanılır?

Bu maddelerin gereğinden fazla ve bilinçsizce kullanılmasının yukarıdakilerden hangilerine neden olması beklenir?

Yukarıda verilen temizlik malzemelerinden hangisinin etkin maddesinin formülü karşısında yanlış verilmiştir?

Yukarıda formülleri verilen maddelerden hangileri dezenfeksiyon ve hijyenik temizlik amacıyla kullanılabilir?

Buna göre, yukarıda özellikleri verilen ilaç formları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

AYT Kimya: Polimerler & Polimerlerin Olumlu ve Olumsuz Yönleri (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Organik Bileşikler & Yağlar ve Yağ Çeşitleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaç Formları (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Temel Kimyasallar ve Çevre & Sabun ve Deterjanlar (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaçlar ve Zararlı Kimyasallar (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Kimya Her Yerde & Kozmetikler ve İnsan Sağlığı (9 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Buna göre, yukarıda verilen polimerlerden hangileri yapı malzemesi ve plastik doğramaların (pencere çerçeveleri vb.) üretiminde yaygın olarak kullanılır?

Bu maddelerin gereğinden fazla ve bilinçsizce kullanılmasının yukarıdakilerden hangilerine neden olması beklenir?

Yukarıda verilen temizlik malzemelerinden hangisinin etkin maddesinin formülü karşısında **yanlış** verilmiştir?

Yukarıda formülleri verilen maddelerden hangileri dezenfeksiyon ve hijyenik temizlik amacıyla kullanılabilir?

Buna göre, yukarıda özellikleri verilen ilaç formları arasında aşağıdakilerden hangisi **yer almaz**?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

AYT Kimya: Polimerler & Polimerlerin Olumlu ve Olumsuz Yönleri (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Organik Bileşikler & Yağlar ve Yağ Çeşitleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaç Formları (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Temel Kimyasallar ve Çevre & Sabun ve Deterjanlar (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaçlar ve Zararlı Kimyasallar (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Kimya Her Yerde & Kozmetikler ve İnsan Sağlığı (9 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Yukarıda verilen temizlik malzemelerinden hangisinin etkin maddesinin formülü karşısında yanlış verilmiştir?

Buna göre, yukarıda özellikleri verilen ilaç formları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?