TYT Kimya: Asitler, Bazlar ve Tuzlar & Asit-Baz Tepkimeleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.

✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi

Soru 1 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Laboratuvar ortamında çeşitli asit ve baz çözeltileri karıştırılarak sulu çözeltide gerçekleşen tepkimeler incelenmektedir.

Buna göre, oda koşullarında gerçekleşen aşağıdaki sulu çözelti tepkimelerinden hangisinin gerçekleşmesi beklenmez?

\text{HBr(suda)} + \text{KOH(suda)} \longrightarrow

\text{HNO}_3\text{(suda)} + \text{NH}_3\text{(suda)} \longrightarrow

\text{H}_3\text{PO}_4\text{(suda)} + \text{Mg(OH)}_2\text{(suda)} \longrightarrow

\text{H}_2\text{SO}_4\text{(suda)} + \text{CH}_3\text{COOH(suda)} \longrightarrow

\text{H}_2\text{CO}_3\text{(suda)} + \text{Ca(OH)}_2\text{(suda)} \longrightarrow

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: D ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Asit-baz tepkimelerinin gerçekleşmesi için maddelerden birinin asit, diğerinin baz özelliği göstermesi gerekir.

\text{H}_2\text{SO}_4

kuvvetli bir asit iken,

\text{CH}_3\text{COOH}

(asetik asit) zayıf bir asittir. İki asidin birbiriyle asit-baz tepkimesi vermesi beklenmez.

A seçeneğindeki $\text{HBr}$ asit, $\text{KOH}$ bazdır (Nötralleşme gerçekleşir).
B seçeneğindeki $\text{HNO}_3$ asit, $\text{NH}_3$ bazdır (Asit-baz tepkimesi gerçekleşir).
C seçeneğindeki $\text{H}_2\text{CO}_3$ asit, $\text{Ca(OH)}_2$ bazdır.
D seçeneğindeki $\text{H}_2\text{SO}_4$ ve $\text{CH}_3\text{COOH}$ her ikisi de asit özellik gösterdiğinden aralarında asit-baz tepkimesi gerçekleşmez.
E seçeneğindeki $\text{H}_3\text{PO}_4$ asit, $\text{Mg(OH)}_2$ bazdır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Zayıf asit-kuvvetli baz tepkimesidir.] Gerçekleşmeyeceğini düşünebilir.

D Seçeneği: [Doğru seçenek] Her iki maddenin de asit olduğunu doğru tespit eder.

E Seçeneği: [Asit-baz tepkimesidir.] Katsayılarda takılabilir.

B Seçeneği: [Asit ve zayıf baz tepkimesidir.] Amonyağın baz olduğunu gözden kaçırabilir.

A Seçeneği: [Kuvvetli asit-kuvvetli baz tepkimesidir.] Tepkimenin gerçekleştiğini düşünür.

Soru 2 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Organik bir asit olan asetik asit ile kalsiyum hidroksit bazı sulu ortamda tam verimle etkileştirilmektedir.

$\text{CH}_3\text{COOH(suda)} + \text{Ca(OH)}_2\text{(suda)} \longrightarrow$

Yukarıdaki tepkime sonucunda oluşacak tuzun formülü aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

\text{CaCH}_3

\text{CaCH}_3\text{COO}

\text{Ca(CH}_3)_2

\text{Ca(COO)}_2

\text{Ca(CH}_3\text{COO)}_2

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: B ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Askorbik veya asetik asit

\text{CH}_3\text{COOH}

suya

\text{CH}_3\text{COO}^-

(asetat) iyonu verir. Kalsiyum iyonu ise

\text{Ca}^{2+}

şeklindedir. Çaprazlama kuralına göre tuzun formülü

\text{Ca(CH}_3\text{COO)}_2

olur.

Asitten gelen kök: $\text{CH}_3\text{COO}^-$ (değerliği -1)
Bazdan gelen katyon: $\text{Ca}^{2+}$ (değerliği +2)
İyon yüklerinin çaprazlanmasıyla formül $\text{Ca(CH}_3\text{COO)}_2$ olarak bulunur.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

D Seçeneği: [Eksik iyon.] Formülü eksik yazar.

E Seçeneği: [Eksik karbon sayısı.] Sadece oksalat köküyle karıştırır.

B Seçeneği: [Doğru seçenek] Doğru çaprazlama yapar.

A Seçeneği: [İyon yükleri dikkate alınmamıştır.] Bire bir birleştiğini varsayar.

C Seçeneği: [Yanlış kök analizi.] Metil grubunu anyon sanır.

Soru 3 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Kimya laboratuvarında gerçekleştirilen bazı tepkimeler gözlemlenmektedir.

Aşağıda verilen tepkimelerden hangisi asit-baz tepkimesi değildir?

\text{Ca(OH)}_2\text{(suda)} + \text{CO}_2\text{(g)} \longrightarrow \text{CaCO}_3\text{(suda)} + \text{H}_2\text{O(s)}

\text{HCl(suda)} + \text{KOH(suda)} \longrightarrow \text{KCl(suda)} + \text{H}_2\text{O(s)}

\text{2H}_3\text{PO}_4\text{(suda)} + \text{3Mg(OH)}_2\text{(suda)} \longrightarrow \text{Mg}_3(\text{PO}_4)_2\text{(suda)} + \text{6H}_2\text{O(s)}

\text{CH}_3\text{OH(s)} + \text{HCOOH(suda)} \longrightarrow \text{HCOOCH}_3\text{(suda)} + \text{H}_2\text{O(s)}

\text{NH}_3\text{(g)} + \text{HCl(g)} \longrightarrow \text{NH}_4\text{Cl(k)}

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: D ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

D seçeneğinde verilen tepkime bir alkol ile karboksilik asit arasındaki esterleşme tepkimesidir. Asit-baz (nötralleşme) tepkimesi değildir.

A seçeneği: Kuvvetli asit - kuvvetli baz nötralleşmesi (Asit-baz).
B seçeneği: Amonyak (baz) ile hidroklorik asidin gaz fazındaki asit-baz tepkimesi.
C seçeneği: Baz ile asidik oksit olan $\text{CO}_2$ tepkimesi (Asit-baz özelliği taşır).
D seçeneği: Alkol ve asit tepkimesinden ester ve su oluşumu (Esterleşme / Organik tepkime).
E seçeneği: Asit-baz nötralleşmesi.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [Klasik asit-baz tepkimesidir.] Nötralleşme örneğidir.

D Seçeneği: [Doğru seçenek] Esterleşme olduğunu fark eder.

E Seçeneği: [Poliprotik asit tepkimesi.] Katsayılarda yanılır.

B Seçeneği: [Susuz asit-baz tepkimesi.] Su olmamasına takılır.

C Seçeneği: [Asidik oksit baz tepkimesi.] Gaz olmasından şüphelenir.

Soru 4 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Sülfürik asit ve sodyum hidroksit sulu çözeltileri karıştırıldığında gerçekleşen tepkime denklemi aşağıda verilmiştir.

$\text{H}_2\text{SO}_4\text{(suda)} + \text{2NaOH(suda)} \longrightarrow \text{X(suda)} + \text{2H}_2\text{O(s)}$

Buna göre, yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur? I. X ile gösterilen madde bir tuzdur. II. X'in yapısındaki katyon asitten, anyon ise bazdan gelir. III. Gerçekleşen etkileşim asit-baz tepkimesi olarak da adlandırılabilir.

Yalnız I

I ve II

I, II ve III

II ve III

I ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

I. Öncül doğrudur, X maddesi sodyum sülfat (

\text{Na}_2\text{SO}_4

) tuzuudur. II. Öncül yanlıştır; tuzun katyonu bazdan (

\text{Na}^+

), anyonu ise asitten (

￦text{SO}_4^{2-}

) gelir. III. Öncül doğrudur, asit ile baz arasındaki bu tepkime nötralleşme (asit-baz) tepkimesidir.

Tuz oluşumu gerçekleştiği için I doğrudur.
Katyon bazdan, anyon asitten geldiği için II yanlıştır.
Tepkime asit-baz tepkimesidir, III doğrudur.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Doğru seçenek] I ve III'ün doğruluğunu tespit eder.

A Seçeneği: [Yalnızca I'i alır.] III'ü gözden kaçırır.

B Seçeneği: [II. öncülü doğru kabul eder.] Katyon-anyon kaynağını ters ezberlemiştir.

D Seçeneği: [I. öncülü elemiştir.] X'in tuz olmadığını düşünür.

E Seçeneği: [Tüm öncülleri doğru kabul eder.] II. öncüldeki tersliği fark edemez.

Soru 5 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Tam nötralleşme gerçekleşmesi için asitten gelen hidrojen iyonu mol sayısı ile bazdan gelen hidroksit iyonu mol sayısının eşit olması gerekir.

$0{}1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4$ içeren sulu çözeltiyi tam olarak nötralleştirmek için, I. $0{}1\text{ mol } \text{Mg(OH)}_2$ II. $0{}2\text{ mol } \text{KOH}$ III. $0{}1\text{ mol } \text{NaOH}$ maddelerinden hangilerinin kullanılması uygun olur?

Yalnız I

II ve III

I ve III

Yalnız II

I ve II

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

0{}1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4

suya

0{}2\text{ mol } \text{H}^+

verir. Tam nötralleşme için

0{}2\text{ mol } \text{OH}^-

gereklidir.

$\text{H}_2\text{SO}_4 \rightarrow 2\text{H}^+ + \text{SO}_4^{2-}$ olduğundan $0{}1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4$ molekülü $0{}2\text{ mol } \text{H}^+$ iyonu sağlar.
I. öncül: $\text{Mg(OH)}_2 \rightarrow \text{Mg}^{2+} + 2\text{OH}^-$ . $0{}1\text{ mol } \text{Mg(OH)}_2$ da $0{}2\text{ mol } \text{OH}^-$ sağlar (Tam nötralleşir).
II. öncül: $\text{KOH} \rightarrow \text{K}^+ + \text{OH}^-$ . $0{}2\text{ mol } \text{KOH}$ $0{}2\text{ mol } \text{OH}^-$ sağlar (Tam nötralleşir).
III. öncül: $\text{NaOH} \rightarrow \text{Na}^+ + \text{OH}^-$ . $0{}1\text{ mol } \text{NaOH}$ $0{}1\text{ mol } \text{OH}^-$ sağlar (Yetersizdir).

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

B Seçeneği: [Yalnızca II'yi seçer.]

D Seçeneği: [III'ü dahil eder.]

E Seçeneği: [III'ü doğru kabul eder.]

A Seçeneği: [Yalnızca I'i seçer.]

C Seçeneği: [Doğru seçenek]

TYT Kimya: Asitler, Bazlar ve Tuzlar & Asit-Baz Tepkimeleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Buna göre, oda koşullarında gerçekleşen aşağıdaki sulu çözelti tepkimelerinden hangisinin gerçekleşmesi beklenmez?

Yukarıdaki tepkime sonucunda oluşacak tuzun formülü aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Aşağıda verilen tepkimelerden hangisi asit-baz tepkimesi değildir?

Buna göre, yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur? I. X ile gösterilen madde bir tuzdur. II. X'in yapısındaki katyon asitten, anyon ise bazdan gelir. III. Gerçekleşen etkileşim asit-baz tepkimesi olarak da adlandırılabilir.

$0{}1\text{ mol } \text{H}_2\text{SO}_4$ içeren sulu çözeltiyi tam olarak nötralleştirmek için, I. $0{}1\text{ mol } \text{Mg(OH)}_2$ II. $0{}2\text{ mol } \text{KOH}$ III. $0{}1\text{ mol } \text{NaOH}$ maddelerinden hangilerinin kullanılması uygun olur?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

AYT Kimya: Polimerler & Polimerlerin Olumlu ve Olumsuz Yönleri (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Organik Bileşikler & Yağlar ve Yağ Çeşitleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Organik Kimya & Polimerler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaç Formları (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Temel Kimyasallar ve Çevre & Sabun ve Deterjanlar (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaçlar ve Zararlı Kimyasallar (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)