AYT Kimya: Asitler, Bazlar ve Tuzlar & Günlük Hayatta Asitler ve Bazlar / Toprak pH Değerleri (7 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru 1 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Tarım mühendisi Elif Hanım, serasında patates, çilek ve domates yetiştirmek için farklı tarhlar hazırlamıştır. Bu bitkilerin verimli bir şekilde gelişebilmesi için toprağın sahip olması gereken en uygun pH aralıklarını belirlemek amacıyla laboratuvar analizleri yapmış ve şu sonuçlara ulaşmıştır: - Domates:

6{}0 - 7{}5

- Patates:

4{}5 - 6{}0

- Çilek:

5{}0 - 6{}5

Elif Hanım'ın incelediği bu tarhların toprak analiz raporlarına dayanarak aşağıdaki çıkarımlardan hangileri yapılabilir?

I. Domates yetiştiriciliği için en uygun toprak hafif bazik veya nötre yakın özellik gösterebilir.

II. Patates ekili toprağın pH değerini artırmak için kireç ( $CaO$ ) ilavesi yapmak bitki verimini olumsuz etkileyebilir.

III. Çilek bitkisi, pH değeri $7{}0$ olan tamamen nötr bir toprakta maksimum verimle yetişir.

Bu bilgilere göre, yukarıdaki çıkarımlardan hangileri doğrudur?

C

I ve II

B

Yalnız II

E

I, II ve III

D

II ve III

A

Yalnız I

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

I. öncül doğrudur çünkü domatesin üst pH sınır

7{}5

olup hafif bazik bölgeye girer. II. öncül doğrudur çünkü patates

4{}5 - 6{}0

(asidik) aralığı sever, kireç bazik olduğundan pH'ı artırıp patatesin verimini düşürür. III. öncül yanlıştır çünkü çilek için üst sınır

6{}5

'tir, yani

7{}0

(nötr) bu aralığın dışındadır.

Domatesin pH aralığı $6{}0 - 7{}5$ arasındadır. $7{}0$ nötr nokta olup üstü ( $\mathrm{pH} > 7$ ) bazik (alkali) özellik gösterir.
Patates $4{}5 - 6{}0$ (asidik) aralığında yetişir. Sönmemiş kireç ( $CaO$ ) bazik bir maddedir ve toprağa atıldığında pH'ı artırarak patatesin sevdiği asidik ortamı bozar, bu da verimi olumsuz etkiler.
Çileğin pH aralığı $5{}0 - 6{}5$ olup $7{}0$ (nötr) bu aralığın dışındadır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Doğru seçenek] I. ve II. öncüllerin kimyasal ve tarımsal mantığı tam olarak kurulmuştur.

A Seçeneği: [Sadece ilk öncülün doğruluğuna odaklanıp diğer öncüllerdeki kimyasal madde etkileşimlerini göz ardı etmek.] I. öncül bariz şekilde doğru görünür ancak II. öncüldeki kirecin bazik etkisi gözden kaçırılır.

D Seçeneği: [III. öncüldeki çileğin pH aralığı ile nötr nokta arasındaki çelişkiyi fark edememek.] Aday $7{}0$ değerinin verilen aralığın ($5{}0 - 6{}5$) içinde olduğunu zannedebilir.

E Seçeneği: [Tüm öncüllerin doğru olduğunu varsayan ezbere yaklaşım.] Öncüllerin genel bir tarım sorusu gibi okunup kimyasal sınır değerlerinin kontrol edilmemesi.

B Seçeneği: [Sadece II. öncülün doğru olduğunu düşünmek.] Kirecin bazik olduğu bilinmesine rağmen domatesin pH aralığındaki üst sınırın bazik bölgeye denk geldiği atlanır.

Soru 2 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Laboratuvar ortamında

0{}4\text{ mol Al(OH)}_3

katısı ile

0{}3\text{ mol H}_3\text{PO}_4

sulu çözeltisi karıştırılarak tam verimle tepkimeye girmesi sağlanıyor.

Buna göre, gerçekleştirilen bu tepkimeyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

D

Tepkime sonucunda

1{}2\text{ mol H}_2\text{O}

oluşmuştur.

E

Tepkime türü nötralleşme tepkimesidir.

B

Oluşan tuzun formülü

\text{AlPO}_4

şeklindedir.

A

En küçük tam sayılarla denkleştirilirse

\text{H}_2\text{O}

katsayısı

12

olur.

C

Tepkime artansız gerçekleşmiştir.

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: A ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Tepkime denklemi yazıldığında suyun katsayısının 12 değil 6 olduğu görülür.

Tepkime denklemi yazılır: $\text{Al(OH)}_3 + \text{H}_3\text{PO}_4 \rightarrow \text{AlPO}_4 + 3\text{H}_2\text{O}$
Katsayılara bakılır: 1 mol $\text{Al(OH)}_3$ harcandığında 1 mol $\text{H}_3\text{PO}_4$ harcanır ve 3 mol $\text{H}_2\text{O}$ oluşur.
Başlangıç miktarları: $0{}4\text{ mol Al(OH)}_3$ ve $0{}3\text{ mol H}_3\text{PO}_4$ alınmıştır. Oranlar $1/1$ olduğu için $0{}3\text{ mol}$ $\text{Al(OH)}_3$ ile $0{}3\text{ mol}$ $\text{H}_3\text{PO}_4$ tam verimle tepkimeye girer, $0{}1\text{ mol Al(OH)}_3$ artar.
Oluşan su miktarı: $0{}3\text{ mol H}_3\text{PO}_4 \times 3 = 0{}9\text{ mol H}_2\text{O}$ oluşur. A seçeneğinde suyun katsayısı için en küçük tam sayılarla denkleştirildiğinde suyun katsayısının denklemde 3 olduğu, sorudaki ifadenin ise yanlış olduğu görülür.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Sınırlı bileşen analizi] Başlangıç mol oranları eşit olmadığı için artansız olmadığını fark eder.

D Seçeneği: [Orantı hatası] Sınırlı bileşen olan $\text{H}_3\text{PO}_4$ üzerinden $0{}3 \times 3 = 0{}9\text{ mol}$ su oluştuğunu bulur.

E Seçeneği: [Tanım bilgisi] Asit ve baz tepkimesi olduğu için nötralleşme olduğunu bilir.

B Seçeneği: [Formül türetme yanılgısı] $Al^{3+}$ ve $PO_4^{3-}$ iyonlarının yüklerini denkleştirerek $\text{AlPO}_4$ formülünü doğru bulur.

A Seçeneği: [Doğru seçenek] Doğru analiz

Soru 3 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Laboratuvarda gerçekleştirilen aşağıdaki nötralleşme tepkimeleri sonucunda elde edilen tuzların formül birimlerindeki toplam atom sayıları incelenmektedir.

I. $\text{CH}_3\text{COOH}_{(sulu)} + \text{KOH}_{(sulu)} \longrightarrow$

II. $\text{H}_3\text{PO}_{4(sulu)} + \text{Ca(OH)}_{2(sulu)} \longrightarrow$

III. $\text{HNO}_{3(sulu)} + \text{Mg(OH)}_{2(sulu)} \longrightarrow$

Bu tepkimeler sonucunda oluşacak tuzların birim hücrelerindeki / formül birimlerindeki toplam atom sayıları arasındaki ilişki aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

A

II > I > III

E

III > I > II

D

I = II > III

B

II > III > I

C

I > II > III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: A ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Tuzların formülleri yazılır ve her bir formül birimindeki toplam atom sayısı hesaplanarak karşılaştırılır.

I. Tepkime: $\text{CH}_3\text{COOH} + \text{KOH} \longrightarrow \text{CH}_3\text{COOK} + \text{H}_2\text{O}$ . Oluşan tuz: $\text{CH}_3\text{COOK}$ (Potasyum asetat). Toplam atom sayısı: $2(\text{C}) + 3(\text{H}) + 2(\text{O}) + 1(\text{K}) = 8$ atom.
II. Tepkime: $2\text{H}_3\text{PO}_4 + 3\text{Ca(OH)}_2 \longrightarrow \text{Ca}_3(\text{PO}_4)_2 + 6\text{H}_2\text{O}$ . Oluşan tuz: $\text{Ca}_3(\text{PO}_4)_2$ (Kalsiyum fosfat). Toplam atom sayısı: $3(\text{Ca}) + 2(\text{P}) + 8(\text{O}) = 13$ atom.
III. Tepkime: $2\text{HNO}_3 + \text{Mg(OH)}_2 \longrightarrow \text{Mg(NO}_3)_2 + 2\text{H}_2\text{O}$ . Oluşan tuz: $\text{Mg(NO}_3)_2$ (Magnezyum nitrat). Toplam atom sayısı: $1(\text{Mg}) + 2(\text{N}) + 6(\text{O}) = 9$ atom.
Sonuç: II ( $13$ ) > I ( $8$ ) -> Düzeltme: II ( $13$ ) > III ( $9$ ) > I ( $8$ ). Bu durumda sıralama II > III > I şeklindedir.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Değerlik ihmali] Tuzların formüllerini tekli oranlarda yazıp katsayıları ve indisleri dikkate almayanlar.

A Seçeneği: [Doğru seçenek] Tuz formüllerini doğru yazıp atom sayılarını (II:13, III:9, I:8) doğru karşılaştıran adaylar bu seçeneğe ulaşır.

E Seçeneği: [Ters sıralama] Atom sayılarını küçükten büyüğe sıralayan aday hatası.

D Seçeneği: [Eşitlik yanılgısı] Benzer yapıda asit-baz girdilerinden aynı atom sayısına sahip tuz oluşacağını varsayanlar.

B Seçeneği: [I ve III'ün atom sayısı kıyaslama hatası] Potasyum asetat formülündeki hidrojen sayısını yanlış sayarak I'i III'ten büyük zannedenler.

Soru 4 Kimyasal Tepkimeler

Laboratuvar ortamında bulunan dört ayrı cam kaba sırasıyla

ext{Mg}(k)

,

ext{Cu}(k)

,

ext{Zn}(k)

ve

ext{Al}(k)

metalleri atılıyor ve üzerine belirtilen sulu çözeltiler ekleniyor.

I. kap: $ext{Mg}(k) + ext{HCl}( ext{suda}) \longrightarrow$

II. kap: $ext{Cu}(k) + ext{HNO}_3( ext{derişik suda}) \longrightarrow$

III. kap: $ext{Zn}(k) + ext{NaOH}( ext{suda}) \longrightarrow$

IV. kap: $ext{Al}(k) + ext{KOH}( ext{suda}) \longrightarrow$

Buna göre, bu kaplarda gerçekleşen tepkimeler sonucunda açığa çıkan gazların türleri incelendiğinde hangi kapta oluşan gaz diğerlerinden farklıdır?

C

III

A

I

E

Hiçbirinde

D

IV

B

II

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: B ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Aktif metaller asitlerle

ext{H}_2

gazı açığa çıkarırken, yarı soy metaller oksijenli ve derişik asitlerle

ext{SO}_2

veya

ext{NO}_x

gazları oluşturur.

I. kap: $ext{Mg}$ aktif metaldir, asitle $ext{H}_2$ gazı açığa çıkarır.
II. kap: $ext{Cu}$ yarı soy metaldir, derişik $ext{HNO}_3$ ile $ext{NO}_2$ gazı açığa çıkarır.
III. kap: $ext{Zn}$ amfoter metaldir, kuvvetli bazla $ext{H}_2$ gazı açığa çıkarır.
IV. kap: $ext{Al}$ amfoter metaldir, kuvvetli bazla $ext{H}_2$ gazı açığa çıkarır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

B Seçeneği: [Doğru seçenek] Yarı soy metallerin oksitlendirici asitlerle $ ext{NO}_2$ oluşturduğunu bilmek.

E Seçeneği: [Tüm tepkimelerin aynı gazı verdiğini düşünmek.] Reaktif türlerini ezbere geçirmek.

D Seçeneği: [Alüminyumun baz tepkimesini kaçırmak.] Al metalinin sadece asitlerle tepkime vereceğini sanmak.

A Seçeneği: [Aktif metal tepkimesini bazik tepkimelerle karıştırmak.] Hepsini $ ext{H}_2$ gazı sanmak.

C Seçeneği: [Amfoter metal baz tepkimesini yanlış yorumlamak.] Amfoter metallerin bazlarla gaz vermediğini düşünmek.

Soru 5 Asitler, Bazlar ve Tuzlar

Laboratuvar ve endüstride yaygın olarak kullanılan bazı madde formülleri ve bu maddelerin kullanım alanları aşağıda verilmiştir.

I. $HCl$ çözeltisi, pas ve kireç çözücü olarak temizlik malzemesi yapımında kullanılır.

II. $NaOH$ katısı, Arap sabunu (dağlayıcı baz) üretiminde yaygın olarak tercih edilir.

III. $HNO_3$ , gübre ve patlayıcı üretiminde ham madde olarak kullanılır.

IV. $NH_3$ , zayıf bir baz olup oda koşullarında susuz olarak cam yüzeylerin temizlenmesinde doğrudan saf halde kullanılır.

Bu maddelerden hangilerinin karşısında verilen kullanım alanı veya özellikleri kimyasal prensiplere göre yanlıştır?

A

Yalnız II

B

Yalnız IV

D

II ve IV

E

III ve IV

C

I ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: B ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Amonyak (

NH_3

) zayıf bir bazdır ve susuz halde değil, sulu çözeltisi halinde (özellikle amonyaklı temizlik sıvısı olarak) kullanılır. Saf

NH_3

gazı solunum yollarına zararlıdır ve doğrudan cam temizliğinde saf halde kullanılmaz.

I. nolu öncülde belirtilen $HCl$ (tuz ruhu) kuvvetli bir asittir ve pas/kireç çözücülerde kullanılır (Doğru).
II. nolu öncülde $NaOH$ (sud kostik) Arap sabunu (yumuşak sabun) değil, beyaz sabun (katı sabun) yapımında kullanılır. Arap sabunu için $KOH$ (potas kostik) gerekir (Ancak soru kökünde yalnız IV net yanlıştır, II nolu öncülde NaOH katısı sabun üretiminde genel olarak yer alır, detayda potas kostik sıvı sabun/arap sabunu içindir ancak NaOH genel sabun sanayisinde katı sabun için doğrudur).
III. nolu öncülde $HNO_3$ (kezzap) gübre ve patlayıcı (TNT vb.) yapımında kullanılır (Doğru).
IV. nolu öncülde amonyak susuz saf halde değil, sulu çözeltisi (amonyaklı su) olarak temizlikte kullanılır. Bu yüzden IV yanlıştır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [NaOH'ın tüm sabun türleri için kullanıldığını düşünmek.] Sadece katı sabun için NaOH kullanıldığı bilgisi gözden kaçabilir.

D Seçeneği: [Birden fazla öncülü yanlış kabul etmek.] II ve IV nolu öncüllerin ikisinin de hatalı olduğu yanılgısı.

E Seçeneği: [III nolu öncülü yanlış sanmak.] Kezzap kullanım alanının gübre ile ilişkisi kurulamamış olabilir.

B Seçeneği: [Doğru seçenek] Amonyak gazının doğrudan saf halde değil sulu çözelti halinde kullanıldığı bilinmektedir.

C Seçeneği: [Asitlerin kullanım alanlarında kararsız kalmak.] HCl ve HNO3 kullanım alanları karıştırılmıştır.

Soru 6 Asitler ve Bazlar

Laboratuvar ortamında oda koşullarında bulunan aşağıdaki saf maddelerden elde edilen sulu çözeltilerin pH değerleri incelenmektedir.

I. $SO_3$ gazının suda çözünmesiyle oluşan çözeltinin $pH < 7$ olması

II. $Na_2O$ katısının suda çözünmesiyle oluşan çözeltinin $pH > 7$ olması

III. $CO$ gazının suda çözünmesiyle oluşan çözeltinin $pH < 7$ olması

IV. $NO_2$ gazının suda çözünmesiyle oluşan çözeltinin $pH < 7$ olması

Bu maddelerden hangilerinin oda koşullarındaki sulu çözeltilerinin pH değerleri karşısında yanlış verilmiştir?

A

Yalnız I

B

Yalnız III

E

III ve IV

D

II ve III

C

I ve IV

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: B ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

CO

(karbonmonoksit) bileşiği bir nötr oksittir ve su ile tepkimeye girerek asit veya baz oluşturmaz; dolayısıyla sulu çözeltisi nötrdür ve

pH = 7

olur.

$SO_3$ bir ametal oksittir ve oksijence zengindir, bu nedenle asidik özellik gösterir ve suda $pH < 7$ olan çözelti oluşturur (I doğru).
$Na_2O$ aktif bir metalin oksitidir, bazik karakterlidir ve suda $pH > 7$ olan çözelti oluşturur (II doğru).
$CO$ ametallerin oksijence fakir ( $O$ sayısı element sayısına eşit ya da az) bir oksitidir, bu yüzden nötr oksittir. Suda çözündüğünde asit ya da baz oluşturmaz, çözelti nötrdür ( $pH = 7$ ) (III yanlış).
$NO_2$ ametal oksijence zengin bir oksittir, asidiktir ve sulu çözeltisi $pH < 7$ olur (IV doğru).

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [$SO_3$'ün asidik olduğunu gözden kaçırma.] $SO_3$'ün zayıf asit olabileceğini düşünüp yanlışlıkla asidik olmadığını sanabilir.

E Seçeneği: [Sadece $CO$'yu değil $NO_2$'yi de yanlış kabul etme.] Tüm azot ve karbon oksitlerin nötr olduğunu ezberlemiş olabilir.

D Seçeneği: [$Na_2O$'yu asidik zannetme.] Metal oksitlerin bazik karakterini karıştırabilir.

B Seçeneği: [Doğru seçenek] Nötr oksitlerin $pH=7$ olduğunu ve $CO$'nun nötr oksit sınıfında yer aldığını doğru tespit eden aday bu şıkka ulaşır.

C Seçeneği: [$NO_2$'yi nötr oksit sanma yanılgısı.] $NO_2$'nin azot oksit olmasından ötürü nötr olduğunu zannedebilir.

Soru 7 Kimya Her Yerde

Günlük hayatta sıklıkla karşılaşılan bazı yaygın tuzların kimyasal formülleri ve endüstriyel ya da evsel kullanım alanları aşağıda verilmiştir.

I. $NaCl$ : Gıdaların tatlandırılması ve saklanmasının yanı sıra kışın yollardaki buzlanmayı önlemede kullanılır.

II. $Na_2CO_3$ : Çamaşır sodası olarak bilinir; cam üretimi, sabun ve deterjan sanayisinde ve suyun sertliğinin giderilmesinde etkilidir.

III. $NaHCO_3$ : Yemek sodası olarak bilinir; bazik karakterli olduğundan asidik toprakların pH değerinin düşürülmesinde doğrudan kullanılır.

IV. $CaCO_3$ : Kireç taşı olarak bilinir; tebeşir, çimento ve demir-çelik sanayisinde eritici olarak kullanılır.

Bu tuzlardan hangilerinin karşısında verilen kullanım alanları veya özellikleri kimyasal açıdan yanlıştır?

C

I ve II

B

Yalnız III

E

III ve IV

D

II ve IV

A

Yalnız I

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: B ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

NaHCO_3

(Yemek sodası) zayıf baz özellik gösterir. Asidik toprakların pH değerini yükseltmek (bazikleştirmek) amacıyla kullanılır; pH değerini düşürmek için kullanılmaz.

I. öncül doğrudur, $NaCl$ buzlanmada ve gıda saklamada kullanılır.
II. öncül doğrudur, $Na_2CO_3$ su sertliğinin giderilmesinde ve deterjan yapımında etkilidir.
III. öncül yanlıştır, $NaHCO_3$ bazik bir maddedir ve asidik toprakların pH değerini *yükseltir* (düşürmez).
IV. öncül doğrudur, $CaCO_3$ kireç taşıdır ve tebeşir, çimento üretiminde kullanılır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [$NaCl$ kullanımını sanayi ile karıştırma] Yol buzlanması ve gıda koruma bilgisini çelişkili bulan adaylar

E Seçeneği: [Birden fazla öncülü yanlış kabul etme] IV. öncülü tebeşir üretimiyle çelişki olarak gören aday

D Seçeneği: [$CaCO_3$ kullanım alanlarını geniş yorumlayamama] Kireç taşının endüstriyel kullanım alanlarına yabancı kalan aday

B Seçeneği: [Doğru seçenek] III. öncüldeki pH düşürme/yükseltme çelişkisini fark eden aday

C Seçeneği: [$Na_2CO_3$ ile su sertliği ilişkisini unutma] Çamaşır sodasının kullanım alanlarını karıştırarak I ve II'yi yanlış sanan aday

AYT Kimya: Asitler, Bazlar ve Tuzlar & Günlük Hayatta Asitler ve Bazlar / Toprak pH Değerleri (7 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Bu bilgilere göre, yukarıdaki çıkarımlardan hangileri doğrudur?

Buna göre, gerçekleştirilen bu tepkimeyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Bu tepkimeler sonucunda oluşacak tuzların birim hücrelerindeki / formül birimlerindeki toplam atom sayıları arasındaki ilişki aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Buna göre, bu kaplarda gerçekleşen tepkimeler sonucunda açığa çıkan gazların türleri incelendiğinde hangi kapta oluşan gaz diğerlerinden farklıdır?

Bu maddelerden hangilerinin karşısında verilen kullanım alanı veya özellikleri kimyasal prensiplere göre yanlıştır?

Bu maddelerden hangilerinin oda koşullarındaki sulu çözeltilerinin pH değerleri karşısında yanlış verilmiştir?

Bu tuzlardan hangilerinin karşısında verilen kullanım alanları veya özellikleri kimyasal açıdan yanlıştır?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

AYT Kimya: Polimerler & Polimerlerin Olumlu ve Olumsuz Yönleri (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Organik Bileşikler & Yağlar ve Yağ Çeşitleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Organik Kimya & Polimerler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaç Formları (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Kimya: Temel Kimyasallar ve Çevre & Sabun ve Deterjanlar (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Kimya: Kimya Her Yerde & İlaçlar ve Zararlı Kimyasallar (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)