Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 9 Soru Cevaplandı
Soru 1Türkiye'nin İklimi
Türkiye haritası üzerinde yıllık toplam güneşlenme süresinin 2000 saatin altında olduğu Karadeniz kıyıları ile 3000 saatin üzerinde olduğu Güneydoğu Anadolu ve Akdeniz bölgeleri işaretlenmiştir.
I. Bağıl nem oranı
II. Bulutluluk süresi
III. Bakı etkisi
IV. Yükselti
Buna göre, bu iki bölge arasındaki güneşlenme süresi farkının oluşmasında yukarıdakilerden hangileri temel etkenlerdir?
A
Yalnız I
E
II, III ve IV
D
I, II ve IV
B
I ve II
C
II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Güneşlenme süresi doğrudan güneşin yeryüzüne ulaşmasıyla ilgilidir. Bulutluluk ve nem, güneş ışınlarının yer yüzüne ulaşmasını engelleyen en önemli atmosferik faktörlerdir.
Karadeniz bölgesi yıl boyunca nemli ve bulutlu olduğu için güneşlenme süresi düşüktür.
Güneydoğu Anadolu ve Akdeniz'de ise yaz aylarında bulutluluk azdır.
Bakı ve yükselti güneşlenme süresini yerel ölçekte etkilese de, bölgesel büyük farkların ana nedeni atmosferik nem ve bulutluluktur.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Yanlış ilişkilendirme]Bakı etkisini karıştırmak
A Seçeneği:[Eksik bilgi]Sadece nemi düşünmek
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
E Seçeneği:[Yanlış değişken]Tüm faktörleri doğru sanmak
D Seçeneği:[Aşırı genelleme]Yükseltiyi dahil etmek
Soru 2Türkiye'nin İklimi
Türkiye'de yıllık toplam güneşlenme süresi haritası incelendiğinde, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin Akdeniz kıyılarına göre daha fazla güneşlenme süresine sahip olduğu görülmektedir.
I. Enlem etkisi
II. Karasallık (Nem azlığı)
III. Yükselti
Bu durumun ortaya çıkmasında yukarıdaki faktörlerden hangileri etkili olmuştur?
A
Yalnız I
B
Yalnız II
E
I, II ve III
D
II ve III
C
I ve II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Akdeniz kıyıları nemli olduğu için bulutluluk fazladır. Güneydoğu Anadolu ise karasallık nedeniyle nem azdır ve bulutluluk daha düşüktür. Ayrıca enlem olarak güneyde olması güneş ışınlarının daha dik gelmesini sağlar.
Enlem: Güneydoğu Anadolu daha güneydedir, güneş ışınlarını daha dik alır.
Karasallık: Nem azlığı bulutluluğu azaltır, güneşlenme süresini artırır.
Yükselti: Güneydoğu Anadolu'nun düz olması güneşlenmeyi doğrudan etkileyen birincil faktör değildir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
B Seçeneği:[Eksik analiz]Sadece karasallığı düşünmek
D Seçeneği:[Yanlış değişken]Yükselti yanılgısı
E Seçeneği:[Yanlış değişken]Tüm faktörleri dahil etmek
A Seçeneği:[Eksik analiz]Sadece enlemi düşünmek
Soru 3Türkiye'nin İklimi
Türkiye'nin deniz seviyesine indirgenmiş yıllık ortalama sıcaklık haritasında izoterm eğrileri 13°C ile 21°C arasında değişmektedir.
Buna göre harita ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
C
Aynı enlem üzerindeki her yerin sıcaklığı birbirine eşittir.
B
En düşük sıcaklıklar Kuzeydoğu Anadolu'da görülür.
E
İzoterm eğrilerinin uzanışı enlem etkisiyle uyumludur.
D
En yüksek sıcaklıklar Güneydoğu Anadolu'da toplanmıştır.
A
Sıcaklıklar genel olarak güneyden kuzeye doğru azalmaktadır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
İndirgenmiş sıcaklık haritalarında yükselti etkisi kaldırılmıştır ancak karasallık ve denizellik etkisi devam eder. Bu nedenle aynı enlemde yer alan bir kıyı bölgesi ile iç bölge sıcaklığı aynı olamaz.
İndirgenmiş harita yükseltiyi yok eder, karasallığı yok etmez.
Aynı enlemde olsalar bile denizel bir yer ile karasal bir yerin sıcaklığı farklıdır.
Bu yüzden 'aynı enlem üzerindeki her yerin sıcaklığı eşittir' ifadesi yanlıştır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru olduğu için
E Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru olduğu için
B Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru olduğu için
A Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru olduğu için
C Seçeneği:[Kavram hatası]Doğru cevap
Soru 4Türkiye'nin İklimi
Türkiye'nin Ocak ayı indirgenmiş sıcaklık haritası incelendiğinde, kıyı bölgelerinin iç bölgelere göre belirgin şekilde daha sıcak olduğu görülmektedir.
İç bölgelerde sıcaklıkların kıyılara göre daha düşük olmasında aşağıdakilerden hangisi temel etkendir?
C
Karasallık
D
Yeryüzü şekilleri
E
Bitki örtüsü
B
Enlem
A
Yükselti
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Soru kökünde 'indirgenmiş' sıcaklık haritasından bahsedildiği için yükselti etkisi devre dışıdır. Kıyılar ile iç kesimler arasındaki sıcaklık farkının temel nedeni denizellik ve karasallıktır.
İndirgenmiş harita dediği için yükselti elenir.
Denizler kışın geç soğuduğu için kıyıları ılıman tutar.
İç kesimler karasal olduğu için çabuk soğur.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
A Seçeneği:[Yükselti tuzağı]İç bölgeler yüksek olduğu için
B Seçeneği:[Enlem tuzağı]Kuzey-güney farkı
D Seçeneği:[Yeryüzü şekilleri]Dağların uzanışı
E Seçeneği:[Bitki örtüsü]Yanlış ilişki
Soru 5İklim Bilgisi
Görselde I numaralı yağış türünde nemli hava dağ yamacı boyunca yükselmektedir. II numaralı yağış türünde ise sıcak ve soğuk hava kütleleri karşılaşmaktadır.
Buna göre, bu yağış türlerinin Türkiye'de en belirgin görüldüğü bölgeler aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
C
I: Akdeniz - II: Ege
B
I: İç Anadolu - II: Karadeniz
D
I: Karadeniz - II: İç Anadolu
E
I: Ege - II: Akdeniz
A
I: Karadeniz - II: Akdeniz
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
I numaralı yağış türü orografik (yamaç) yağışıdır, Karadeniz'de dağlar kıyıya paralel uzandığı için çok görülür. II numaralı yağış türü cephe (frontal) yağışıdır, Akdeniz iklim bölgesinde kışın çok görülür.
I: Yamaç (Orografik) -> Karadeniz.
II: Cephe (Frontal) -> Akdeniz (Akdeniz iklimi kış yağışları).
Eşleştirme: I-Karadeniz, II-Akdeniz.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]Akdeniz'de yamaç yağışı sanmak
E Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]Ege'de yamaç yağışı sanmak
D Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]İç Anadolu'da cephe yağışı sanmak
B Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]İç Anadolu'da yamaç yağışı sanmak
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
Soru 6İklim Bilgisi
Türkiye'nin iklimi üzerinde etkili olan dört ana basınç merkezi bulunmaktadır.
I. Basra Alçak Basıncı: Yazın etkilidir, Güneydoğu Anadolu'da şiddetli kuraklığa neden olur.
II. Asor Yüksek Basıncı: Yazın etkilidir, yağış oluşumunu engeller.
III. İzlanda Alçak Basıncı: Kışın etkilidir, ılıman ve yağışlı hava getirir.
IV. Sibirya Yüksek Basıncı: Kışın etkilidir, soğuk ve kar yağışlı hava getirir.
Yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?
C
II ve III
B
I ve II
D
I, II ve IV
E
I, II, III ve IV
A
Yalnız I
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Verilen tüm öncüller Türkiye'yi etkileyen basınç merkezlerinin karakteristik özelliklerini doğru yansıtmaktadır.
Basra: Yazın sıcak ve kurak (Güneydoğu Anadolu).
Asor: Yazın kuraklık (Akdeniz iklimi).
İzlanda: Kışın ılıman yağışlı.
Sibirya: Kışın dondurucu soğuk ve kar.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik bilgi]Sadece birini doğru sanmak
B Seçeneği:[Eksik bilgi]Sadece iki öncül
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
D Seçeneği:[Eksik bilgi]Sadece üç öncül
C Seçeneği:[Eksik bilgi]Sadece iki öncül
Soru 7İklim Bilgisi
Bir bölgede Akdeniz ikliminin görüldüğüne kesin kanıt olarak gösterilebilecek özellikler aranmaktadır.
I. Yamaç yağışlarının görülmesi
II. Maki bitki örtüsünün (Zeytin, Zakkum vb.) varlığı
III. Kış sıcaklıklarının 8-10°C civarında olması
IV. Denize kıyısının olması
Yukarıdakilerden hangileri Akdeniz ikliminin görüldüğüne dair kesin kanıt oluşturur?
C
II ve III
D
III ve IV
E
II, III ve IV
B
I ve II
A
Yalnız II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Akdeniz iklimini en iyi yansıtan gösterge bitki örtüsüdür. Maki (Zeytin, Zakkum) sadece Akdeniz iklimine özgüdür. Yamaç yağışı Karadeniz'de de olur, kış sıcaklığı bazı yerlerde benzer olabilir, denize kıyısı olmak iklimi garanti etmez.
I: Yamaç yağışı her yerde olabilir.
II: Maki (Zeytin, Zakkum) klimaks bitki örtüsüdür, kesin kanıttır.
III: Kış sıcaklığı yükselti ile değişebilir.
IV: Denize kıyısı olup Karadeniz iklimi görülen yerler vardır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
B Seçeneği:[Yamaç yağışı tuzağı]Karadeniz'i unutmak
E Seçeneği:[Çoklu hata]Hepsini kanıt sanmak
D Seçeneği:[Denizellik tuzağı]Deniz kenarını kanıt sanmak
C Seçeneği:[Sıcaklık tuzağı]Sıcaklığı kanıt sanmak
Soru 8İklim Bilgisi
Türkiye haritası üzerinde numaralandırılmış beş farklı bölge verilmiştir. Dağların kıyıya dik uzandığı yerlerde denizden gelen nemli hava iç kesimlere kadar ulaşabilmektedir.
Buna göre, yukarıdaki haritada numaralandırılmış yörelerin hangisinde denizden gelen nemli havanın iç kesimlere kadar ulaşabildiği söylenebilir?
C
III
A
I
E
V
D
IV
B
II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Ege Bölgesi'nde (IV numaralı bölge) dağlar kıyıya dik uzandığı için deniz etkisi iç kesimlere kadar sokulabilir. Diğer bölgelerde (Karadeniz ve Akdeniz) dağlar kıyıya paralel olduğu için nemli hava iç kesimlere ulaşamaz.
I, II, III, V: Dağlar kıyıya paralel (Karadeniz ve Akdeniz).
IV: Dağlar kıyıya dik (Ege).
Sonuç: IV numaralı yer nemli havayı iç kesime taşır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Yanlış bölge]Karadeniz'i seçmek
E Seçeneği:[Yanlış bölge]Karadeniz'i seçmek
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
B Seçeneği:[Yanlış bölge]Akdeniz'i seçmek
C Seçeneği:[Yanlış bölge]Akdeniz'i seçmek
Soru 9İklim Bilgisi
Türkiye'deki üç farklı ilin iklim özellikleri aşağıda verilmiştir:
I. Yazlar sıcak, kışlar ılık ve yağışlı. Yazın kuraklık var.
II. Yazlar sıcak, kışlar soğuk. Yağışın çoğu ilkbaharda.
III. Her mevsim yağışlı. Yağış miktarı çok yüksek.
Bu özelliklere sahip iller aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
A
I: Antalya, II: Ankara, III: Rize
B
I: Rize, II: Antalya, III: Ankara
D
I: Antalya, II: Rize, III: Ankara
E
I: Ankara, II: Antalya, III: Rize
C
I: Ankara, II: Rize, III: Antalya
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
I: Akdeniz iklimi (Antalya). II: Karasal iklim (Ankara). III: Karadeniz iklimi (Rize).
I: Yaz sıcak, kış ılık, kış yağışlı -> Akdeniz (Antalya).
II: Yaz sıcak, kış soğuk, ilkbahar yağışlı -> Karasal (Ankara).
III: Her mevsim yağışlı -> Karadeniz (Rize).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Eşleştirme hatası]Yanlış eşleştirme
D Seçeneği:[Eşleştirme hatası]Yanlış eşleştirme
E Seçeneği:[Eşleştirme hatası]Yanlış eşleştirme
B Seçeneği:[Eşleştirme hatası]Yanlış eşleştirme
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Coğrafya ve YKS sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.