Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 11 Soru Cevaplandı
Soru 1Türkiye'nin Yer Şekilleri
Kalker (kireç taşı), jips ve kaya tuzu gibi suda kolay çözünebilen kayaçların yaygın olduğu alanlarda karstik aşınım ve birikim şekilleri görülür. Bu alanlarda oluşan ovalar, karstik süreçlerin bir sonucudur.
Aşağıdaki ovalardan hangisi, oluşum kökeni bakımından diğerlerinden farklıdır?
A
Tefenni Ovası
C
Korkuteli Ovası
B
Acıpayam Ovası
E
Elmalı Ovası
D
Bafra Ovası
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Bafra Ovası bir delta ovasıdır, diğerleri karstik (polye) ovalarıdır.
Tefenni, Acıpayam, Korkuteli ve Elmalı ovaları Akdeniz Bölgesi'nde yer alan tipik karstik (polye) ovalarıdır.
Bafra Ovası ise Kızılırmak'ın taşıdığı alüvyonlarla denizi doldurması sonucu oluşan bir delta ovasıdır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Karstik ova]Karstik ova olduğunu bildiği için
C Seçeneği:[Karstik ova]Karstik ova olduğunu bildiği için
D Seçeneği:[Delta ovası]Doğru ayırt etme
E Seçeneği:[Karstik ova]Karstik ova olduğunu bildiği için
A Seçeneği:[Karstik ova]Karstik ova olduğunu bildiği için
Soru 2Türkiye'nin Yer Şekilleri
Türkiye haritasında beş farklı kıyı kesimi numaralandırılmıştır. Falez (yalıyar) oluşumu için kıta sahanlığının dar, dağların kıyıya paralel ve yakın olması gerekmektedir.
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Güney Marmara kıyıları genelde alçak kıyılardır, falez oluşumu için uygun değildir.
I, II, IV ve V numaralı alanlar dağların kıyıya paralel ve yakın olduğu, falezlerin yaygın olduğu yerlerdir.
III numaralı alan (Güney Marmara) kıyıları ise daha düz ve alçak kıyılardır, falez oluşumu zayıftır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Falez bölgesi]Falez var
B Seçeneği:[Falez bölgesi]Falez var
C Seçeneği:[Doğru]Analiz yeteneği
E Seçeneği:[Falez bölgesi]Falez var
D Seçeneği:[Falez bölgesi]Falez var
Soru 3Türkiye'nin Yer Şekilleri
Batı Anadolu'da (Ege Bölgesi) dağlar genellikle kıyı çizgisine dik uzanır. Ancak bazı dağlar bu genel kuralın dışında kalarak kıyıya paralel uzanma eğilimi gösterir.
Aşağıdaki dağlardan hangisi, Ege Bölgesi'ndeki genel 'kıyıya dik uzanış' kuralına uymaz ve kıyıya paralel uzanır?
A
Kaz Dağları
D
Menteşe Dağları
E
Aydın Dağları
C
Bozdağlar
B
Yunt Dağı
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Menteşe Dağları, Ege'de kıyıya paralel uzanan tek dağ sistemidir.
Kaz, Yunt, Bozdağlar ve Aydın dağları kıyıya dik uzanır.
Menteşe Dağları ise kıyıya paralel uzanır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Kıyıya dik]Ege'de olduğu için
E Seçeneği:[Kıyıya dik]Ege'de olduğu için
D Seçeneği:[Doğru]Bilgi
C Seçeneği:[Kıyıya dik]Ege'de olduğu için
B Seçeneği:[Kıyıya dik]Ege'de olduğu için
Soru 4Türkiye'nin Yer Şekilleri
Türkiye'deki ovalar oluşumlarına göre tektonik, karstik, delta ve volkanik olarak sınıflandırılır.
Aşağıdaki ova ve oluşum şekli eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
A
Efes Ovası - Delta
B
Acıpayam Ovası - Karstik
C
Amik Ovası - Tektonik
D
Ergene Ovası - Delta
E
Korkuteli Ovası - Karstik
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Ergene Ovası delta ovası değil, tektonik kökenli bir çöküntü ovasıdır.
Efes (Küçük Menderes) bir delta ovasıdır.
Acıpayam ve Korkuteli karstik ovalardır.
Amik ovası tektoniktir.
Ergene ovası ise tektonik kökenlidir, delta değildir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Yanlış eşleşme]Doğru tespit
E Seçeneği:[Doğru eşleşme]Karstik olduğunu bildiği için
C Seçeneği:[Doğru eşleşme]Tektonik olduğunu bildiği için
B Seçeneği:[Doğru eşleşme]Karstik olduğunu bildiği için
A Seçeneği:[Doğru eşleşme]Delta olduğunu bildiği için
Soru 5Türkiye'nin Yer Şekilleri
Türkiye haritasında beş farklı dağlık alan numaralandırılmıştır.
I. Kaz Dağları
II. Toroslar (Batı)
III. Kaçkar Dağları
IV. Yıldız Dağları
V. Erciyes Dağı
Haritada numaralarla gösterilen yerlerdeki dağlarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A
III. yerdeki dağda sirk gölleri vardır.
C
IV. bölgedeki dağlar, III. jeolojik zamanda kıvrılarak oluşmuştur.
B
I. yerdeki dağlar, horst olarak adlandırılır.
E
II. yerdeki dağlarda karstik şekiller yaygındır.
D
V. yerdeki sönmüş volkan dağı, kayak turizm merkezidir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Yıldız Dağları (Istrancalar) masif (eski) arazidir, III. jeolojik zamanda oluşmamıştır.
III (Kaçkar) buzul şekilleri görülür.
I (Kaz) horsttur (kırıklı).
IV (Yıldız) masif arazidir, çok daha eskidir.
V (Erciyes) volkaniktir.
II (Toroslar) karstiktir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Yanlış bilgi]Doğru tespit
B Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru bilgi
E Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru bilgi
D Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru bilgi
A Seçeneği:[Doğru bilgi]Doğru bilgi
Soru 6Türkiye'nin Yer Şekilleri
Türkiye'nin yer şekillerinin genellikle engebeli olması, birçok coğrafi durumu doğrudan etkilemiştir.
I. Gerçek kıyı uzunluğu ile kuş uçuşu kıyı uzunluğu arasındaki fark
II. Gerçek alan ile izdüşüm alan arasındaki fark
III. Gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki fark
IV. Akdeniz ve Karadeniz arasındaki tuzluluk farkı
Türkiye'nin engebeli olması yukarıdakilerden hangilerini etkilememiştir?
A
I ve II
B
III ve IV
C
Yalnız IV
E
II ve IV
D
II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Tuzluluk farkı engebelilikle değil, enlem ve buharlaşma ile ilgilidir.
I, II ve III engebelilikle doğrudan ilgilidir (en az fark engebesiz yerlerde olur).
IV (tuzluluk) ise enlem ve sıcaklık farkından kaynaklanır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Etkilenir]Engebelilik etkiler
B Seçeneği:[Etkilenir]Sıcaklık farkı
C Seçeneği:[Etkilenmez]Doğru tespit
D Seçeneği:[Etkilenir]Engebelilik
E Seçeneği:[Etkilenir]Engebelilik
Soru 7Türkiye'nin Yer Şekilleri
Türkiye'de platolar; tabaka düzlüğü, karstik, aşınım ve volkanik olmak üzere sınıflandırılır.
I. Çatalca-Kocaeli
II. Obruk
III. Ardahan
IV. Teke
V. Taşeli
Buna göre, haritada işaretli plato alanlarından hangilerinin oluşumlarının aynı olduğu söylenebilir?
A
I ve II
D
IV ve V
E
II ve V
C
II ve IV
B
II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Teke ve Taşeli platoları karstik platolardır.
I: Aşınım
II: Karstik
III: Volkanik
IV: Karstik
V: Karstik
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Farklı tür]Plato olduğu için
C Seçeneği:[Farklı tür]Plato olduğu için
B Seçeneği:[Farklı tür]Plato olduğu için
E Seçeneği:[Farklı tür]Plato olduğu için
D Seçeneği:[Aynı tür]Doğru tespit
Soru 8Türkiye'nin Yer Şekilleri
Türkiye'de güncel buzul sınırı oldukça yüksektir. Ancak Uludağ gibi daha alçak yerlerde buzul şekillerine rastlanması, günümüz iklim şartlarıyla açıklanamaz.
Uludağ'da 2400 metrede buzul şekillerinin görülmesinin temel nedeni nedir?
A
Uludağ'ın eski dönemlerde yükseltisinin şimdikinden daha fazla olması
D
Denizelliğin etkisiyle Güney Marmara'da sıcaklıkların daha yüksek olması
E
Uludağ'ın bakı etkisinin farklı olması
C
Marmara Bölgesi'ndeki kar yağışlı gün sayısının fazla olması
B
Anadolu'da buzul döneminde (IV. jeolojik zaman) kalıcı kar sınırının günümüze göre çok daha alçakta olması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Buzul şekilleri güncel değil, IV. jeolojik zamandaki (Pleistosen) buzul dönemine aittir.
Buzul şekilleri güncel iklimle değil, geçmişteki buzul dönemiyle ilgilidir.
O dönemde kalıcı kar sınırı günümüze göre çok daha alçaktaydı.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Yükselti değişimi]Mantıklı gelebilir
E Seçeneği:[Bakı]Bakı
D Seçeneği:[Sıcaklık]Denizellik
B Seçeneği:[Doğru zaman]Doğru bilgi
C Seçeneği:[İklim]Kar yağışı
Soru 9Türkiye'nin Yer Şekilleri
Karstik plato ve ovalar, kalkerli arazilerin yaygın olduğu yerlerde görülür.
I. Erzurum-Kars
II. İç Anadolu (Obruk)
III. Akdeniz (Toroslar)
IV. Ege (Menteşe)
V. Akdeniz (Taşeli)
Karstik plato ve ovaları incelemek isteyen bir araştırmacının yukarıdaki haritada numaralarla gösterilen alanların hangilerine gitmesi beklenmez?
B
III ve IV
C
IV ve V
E
I ve V
D
II ve IV
A
I ve II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
I numaralı yer volkanik (Erzurum-Kars), II numaralı yer ise karstik (Obruk) olabilir ancak I kesinlikle karstik değildir.
I: Volkanik (Karstik değil)
II: Karstik
III: Karstik
IV: Karstik
V: Karstik
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru tespit]Doğru bilgi
C Seçeneği:[Karstik bölge]Karstik bölge
B Seçeneği:[Karstik bölge]Karstik bölge
D Seçeneği:[Karstik bölge]Karstik bölge
E Seçeneği:[Karstik bölge]Karstik bölge
Soru 10Türkiye'nin Yer Şekilleri
Yer şekillerinin oluşumu, bölgedeki kayaç yapısı ile doğrudan ilişkilidir.
I. Kapadokya (Peribacaları - Volkanik)
II. İstanbul (Tombolo - Kıyı)
III. Obruk (Karstik - Kalker)
IV. Polyeler (Karstik - Kalker)
V. Travertenler (Karstik - Kalker)
Yukarıdaki haritada numaralarla gösterilen yörelerin hangisinde verilen yer şeklinin oluşumu, yöredeki kayaç yapısı ile doğrudan ilgili değildir?
C
III. yöredeki obrukların
B
I. yöredeki peribacalarının
D
IV. yöredeki polyelerin
E
V. yöredeki travertenlerin
A
II. yöredeki tombolonun
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Tombolo bir kıyı birikim şeklidir, kayaç yapısından ziyade kıyı topografyası ve dalga birikimiyle ilgilidir.