Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 11 Soru Cevaplandı
Soru 1Harita Bilgisi
Bir kartograf, yüzölçümleri birbirinden çok farklı olan İzlanda ve Brezilya'yı aynı boyuttaki iki ayrı kâğıda, her iki ülkenin de kâğıdı tam kaplayacak şekilde çizmiştir.
Bu çizim süreciyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A
Brezilya haritasının ölçeği daha küçüktür.
E
Brezilya haritasında hata payı, İzlanda haritasına göre daha azdır.
D
İzlanda haritasının ayrıntıyı gösterme gücü daha yüksektir.
C
Her iki haritanın da kağıt üzerinde kapladığı alan aynıdır.
B
İzlanda haritasında gösterilen 1 cm'lik kuş uçuşu mesafe, gerçekte daha kısa bir mesafeyi ifade eder.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Ölçek büyüdükçe (İzlanda gibi küçük alanlar için) ayrıntı artar ancak hata payı genellikle küçülür. Ölçek küçüldükçe (Brezilya gibi büyük alanlar için) ayrıntı azalır ve hata payı artar.
Harita boyutu sabitse, geniş alanı gösteren harita (Brezilya) daha küçük ölçeklidir.
Küçük ölçekli haritalarda ayrıntı az, hata payı fazladır.
E seçeneği hatalıdır çünkü küçük ölçekli haritalarda hata payı daha fazladır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru bilgi]Büyük alanlar küçük ölçekle çizilir.
B Seçeneği:[Doğru bilgi]Büyük ölçekli haritada 1 cm daha az gerçek mesafeye karşılık gelir.
C Seçeneği:[Doğru bilgi]Soru kökünde 'aynı boyuttaki kâğıda' dediği için.
D Seçeneği:[Doğru bilgi]Büyük ölçekli haritalarda ayrıntı fazladır.
E Seçeneği:[Yanlış bilgi]Küçük ölçekli haritalarda hata payı daha fazladır, daha az değildir.
Soru 2Yer Şekilleri
Bir yöreye ait izohips haritasında; iç içe geçmiş kapalı eğriler, ok işaretleri ile gösterilen çukurlar ve eğrilerin V şeklini aldığı vadiler bulunmaktadır. Haritada K (kuzey) yönü belirtilmiştir.
Bu harita ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi kesinlikle yanlıştır?
A
Akarsu vadileri, eğrilerin 'V' şeklini aldığı yerlerde oluşmuştur.
E
İzohipslerin sıklaştığı yerlerde eğim fazladır.
D
Kuzey yamaçlar, güney yamaçlara göre daha fazla güneş ışığı alır.
B
Haritada ok işaretiyle gösterilen çukurlar, çevresine göre alçak alanlardır.
C
Deniz kıyısındaki izohipsler, kıyı çizgisini temsil eder.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Türkiye gibi Kuzey Yarımküre'de yer alan bir ülkede güney yamaçlar (bakı etkisi) daha fazla güneş alır. Kuzey yamaçlar daha az güneş alır.
Türkiye'nin konumunu hatırla (KYK).
KYK'da güney yamaçlar bakı etkisindedir.
D seçeneği bu kurala aykırıdır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Yanlış bilgi]Türkiye'de kuzey yamaçlar daha soğuktur.
E Seçeneği:[Doğru bilgi]Sık eğriler dik yamaçtır.
B Seçeneği:[Doğru bilgi]Oklar çukuru gösterir.
C Seçeneği:[Doğru bilgi]Deniz seviyesi 0 metredir.
A Seçeneği:[Doğru bilgi]V şekli vadiyi gösterir.
Soru 3Yer Şekilleri
Bir izohips haritasında L noktası 600 metre, T noktası ise deniz seviyesinde (0 metre) yer almaktadır. L ve T noktaları arasındaki harita uzunluğu 5 cm, haritanın ölçeği ise 200.0001'dir.
Buna göre, L ve T noktaları arasındaki eğim yüzde (%) kaçtır?
E
10
D
8
B
4
C
6
A
2
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Bir izohips haritasında 400 ve 800 metre eğrileri verilmiştir. İki eğri arasında iki adet izohips çizgisi bulunmaktadır.
Buna göre, haritadaki M noktası 800 metrelik eğrinin bir üstündeki izohips çizgisinde yer aldığına göre, M'nin yükseltisi kaç metredir?
A
1000
E
600
D
1200
B
900
C
850
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Eğriler arasındaki farkı bulup izohips aralığını (eküidistans) hesaplamalıyız.
800−400=400 metre fark var.
Arada 2 çizgi varsa, toplam 3 aralık vardır (400 / 3 değil, çizgi sayısına göre aralık belirlenir).
Eğriler arası 3 aralık varsa, her aralık 400/3 olmaz. Soru kökünde 'iki eğri arasında iki çizgi' diyorsa, toplam 3 aralık değil, 3 aralık vardır. 400/3=133 değil, genellikle tam sayı çıkar. Eğer 400 ve 800 arasında 2 çizgi varsa, aralık 200'dür (400, 600, 800).
M noktası 800'ün üstünde bir izohips ise, 800 + 200 = 1000.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru hesaplama.
D Seçeneği:[Yanlış aralık]Fazla toplama.
E Seçeneği:[Yanlış aralık]Eksik toplama.
B Seçeneği:[Yanlış aralık]Aralığı yanlış hesaplama.
C Seçeneği:[Yanlış aralık]Tahmini değer.
Soru 5Yer Şekilleri
Bir topografya haritasında A noktası 600 metre, B noktası ise deniz seviyesindedir. A ve B noktaları arasındaki kuş uçuşu uzaklık 3 km'dir.
Bu iki nokta arasındaki eğim yüzde (%) kaçtır?
A
10
C
20
B
15
D
25
E
30
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Eğim = (Yükselti Farkı / Yatay Uzaklık) * 100
Yükselti farkı = 600−0=600 m.
Yatay uzaklık = 3 km = 3000 m.
Eğim = (600/3000) * 100 = 0.2∗100=20.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru işlem.
B Seçeneği:[İşlem hatası]Yanlış oran.
D Seçeneği:[İşlem hatası]Yanlış oran.
E Seçeneği:[İşlem hatası]Yanlış oran.
A Seçeneği:[İşlem hatası]Yanlış oran.
Soru 6Yer Şekilleri
Bir izohips haritasında A ve B noktaları arasındaki yükselti farkı 400 metredir. Haritada A ve B arasında 4 adet izohips çizgisi geçmektedir.
Buna göre, haritadaki C noktası 800 metrelik eğrinin bir üstündeki izohips çizgisinde yer alıyorsa, C noktasının yükseltisi hangi aralıktadır?
A
800 - 900
C
1000 - 1100
B
900 - 1000
D
1100 - 1200
E
1200 - 1300
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Önce izohips aralığını bulalım.
400 m fark / 4 aralık = 100 m aralık.
800 metre eğrisinin bir üstündeki izohips 900 metredir.
Bu durumda C noktası 900 metre civarındadır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Yanlış hesap]Hatalı aralık.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru hesap.
C Seçeneği:[Yanlış hesap]Hatalı aralık.
E Seçeneği:[Yanlış hesap]Hatalı aralık.
D Seçeneği:[Yanlış hesap]Hatalı aralık.
Soru 7Yer Şekilleri
Bir izohips haritasında numaralandırılmış yerler verilmiştir: I. İki tepe arasındaki düzlük, II. Akarsu akış yönü, III. Eğrilerin dışa doğru büklüm yaptığı yer, IV. Deniz kıyısında girinti.
Bu yer şekillerinden hangisinin tanımı yanlış verilmiştir?
A
I - Boyun
B
II - Vadi
C
III - Sırt
E
V - Zirve
D
IV - Haliç
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
IV numaralı yer deniz kıyısında bir girinti ise bu genellikle koy veya körfezdir, haliç olması için akarsu ağzı ve gelgit etkisi gerekir. Bu tanım kesin değildir.
Boyun: İki tepe arası.
Vadi: Akarsu akış yönü.
Sırt: Eğrilerin dışa büklümü.
Haliç: Gelgit genliği yüksek deniz kıyısı.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Doğru bilgi]Tanım doğru.
C Seçeneği:[Doğru bilgi]Tanım doğru.
D Seçeneği:[Yanlış bilgi]Deniz kıyısı her zaman haliç değildir.
E Seçeneği:[Doğru bilgi]Tanım doğru.
A Seçeneği:[Doğru bilgi]Tanım doğru.
Soru 8Yer Şekilleri
Bir izohips haritasında farklı doğrultular verilmiştir. Profil çıkarılırken, üzerinden geçilen izohips çizgilerinin sayısı ve aralığı yükselti farkını belirler.
Buna göre, hangi doğrultu üzerinde profil çıkarıldığında toplam yükselti farkı en fazladır?
E
P - R
D
T - S
B
V - Z
C
M - N
A
X - Y
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
En fazla izohips çizgisini kesen veya en yüksek ile en düşük yükselti arasındaki farkı en çok olan doğrultu en fazla yükselti farkına sahiptir.
Haritayı incele.
V-Z doğrultusu en yüksek tepeden deniz kıyısına (veya en düşük seviyeye) iniyorsa yükselti farkı en fazladır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru analiz.
C Seçeneği:[Yanlış analiz]Kısa mesafe.
D Seçeneği:[Yanlış analiz]Orta mesafe.
E Seçeneği:[Yanlış analiz]Düz hat.
A Seçeneği:[Yanlış analiz]Kısa mesafe.
Soru 9Yer Şekilleri
Dört farklı topografya haritası verilmiştir. I. Akarsuyun geçtiği yer, II. Denize dik inen yamaç, III. Kapalı çukur, IV. Tepe.
Bu haritalardan hangilerinde vadi gösterilmiştir?
A
I ve II
C
I ve IV
B
II ve III
D
III ve IV
E
I ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Vadi, eğrilerin 'V' şeklini aldığı ve akarsuyun bulunduğu yerdir.
I numaralı haritada akarsu vardır (Vadi).
II numaralı haritada akarsu vadisi olabilir.
III kapalı çukur, IV tepe.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru analiz.
C Seçeneği:[Yanlış analiz]Tepe vadi değildir.
B Seçeneği:[Yanlış analiz]Kapalı çukur vadi değildir.
E Seçeneği:[Yanlış analiz]Kapalı çukur vadi değildir.
D Seçeneği:[Yanlış analiz]Vadi yok.
Soru 10Yer Şekilleri
Boyun, Vadi, Sırt ve Çanak şekillerinin tamamının bulunduğu bir harita aranmaktadır.
Aşağıdaki haritalardan hangisinde bu dört şeklin tamamı gösterilmiştir?
A
Harita A
D
Harita D
E
Harita E
C
Harita C
B
Harita B
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Tüm şekilleri içeren karmaşık bir harita analizi.
Boyun: İki tepe arası.
Vadi: Akarsu.
Sırt: Dışa büklüm.
Çanak: Kapalı oklar.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Eksik şekil]Bazı şekiller var.
C Seçeneği:[Eksik şekil]Bazı şekiller var.
D Seçeneği:[Eksik şekil]Bazı şekiller var.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Tüm şekiller var.
A Seçeneği:[Eksik şekil]Bazı şekiller var.
Soru 11Yer Şekilleri
Bir demir yolu projesinde; I, II ve III numaralı bölgelerden geçiş planlanmaktadır. I numaralı yer bir akarsu vadisi, II numaralı yer bir sırt, III numaralı yer ise bir başka vadi geçişidir.
Bu engelleri aşmak için I, II ve III numaralı yerlere yapılması gerekenler aşağıdakilerden hangisidir?
A
I - Köprü, II - Tünel, III - Köprü
E
I - Köprü, II - Tünel, III - Tünel
D
I - Tünel, II - Tünel, III - Tünel
B
I - Tünel, II - Köprü, III - Tünel
C
I - Köprü, II - Köprü, III - Köprü
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Vadi geçişleri için köprü, sırt geçişleri için tünel kullanılır.
I (Vadi) -> Köprü.
II (Sırt) -> Tünel.
III (Vadi) -> Köprü.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]Vadiyi tünelle geçemezsin.
E Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]Yanlış eşleştirme.
C Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]Sırtı köprü ile geçemezsin.
B Seçeneği:[Yanlış eşleştirme]Tersi.
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru eşleştirme.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Coğrafya ve TYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.