TYT Coğrafya: Harita Bilgisi & İzohips Haritaları ve Profil Çıkarma (9 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru 1 Harita Bilgisi

Bir bölgenin topoğrafya haritasında A-B hattı boyunca çizilen profil incelendiğinde; başlangıçta deniz seviyesinden hızla yükselen, ardından bir plato düzlüğü üzerinde ilerleyip, ani bir çöküntüden sonra tekrar zirveye ulaşan bir yapı görülmektedir.

Bu profilin, aşağıdaki izohips haritalarından hangisine ait olduğu söylenebilir?

A

Kıyıdan başlayan, sıklaşan izohipslerle bir sırt oluşturan ve iç kısımda kapalı çukur barındıran harita

E

Denizden itibaren izohipslerin çok sıklaştığı, ardından bir tepe ve devamında tekrar alçalan bir topoğrafya haritası

D

Kıyı çizgisinin düz olduğu, iç kesimlerde izohipslerin birbirine paralel uzandığı ve yükselti farkının az olduğu harita

B

Deniz kıyısında falez oluşumu gösteren, ardından bir vadi ve sonrasında yükselti basamakları ile zirveye ulaşan harita

C

Kıyıdan uzaklaştıkça seyrek izohipslerle başlayıp, ani bir vadi yarması ile kesilen ve tekrar yükselen harita

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 2 Harita Bilgisi

Bir topografya haritasında X-Y doğrultusu boyunca profil çıkarılacaktır. Haritada izohipsler

100m

aralıklarla çizilmiştir. X noktası

200m

yükseltisindeki bir izohipsin üzerindedir. Y noktası ise

800m

yükseltisindeki bir zirveye yakın bir noktadadır.

Bu doğrultu boyunca çizilecek bir profilin, aşağıdaki yükselti basamaklarından hangisini izlemesi beklenir?

C

200m -> 400m -> 500m -> 700m

A

200m -> 400m -> 300m -> 600m

D

200m -> 300m -> 400m -> 500m

E

200m -> 500m -> 300m -> 600m

B

200m -> 300m -> 500m -> 400m

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: E ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Profil, izohipslerin kesiştiği yerlerin yükselti değerlerini takip eder. X'ten Y'ye giderken bir vadi veya çöküntüden geçilmesi yükseltinin düşüp tekrar yükselmesine neden olur.

Haritadaki izohips aralığını ( $100m$ ) belirle.
Doğrultu üzerindeki izohipslerin yükselti değerlerini sırayla yaz.
Yükseltinin azalıp arttığı noktaları tespit et.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Düz artış] Profilin hep yükseldiğini varsaymak

E Seçeneği: [Doğru seçenek] Doğru mantık

D Seçeneği: [Basit artış] En basit örüntüyü seçmek

B Seçeneği: [Yanlış okuma] Sıralamayı karıştırma

A Seçeneği: [Eşit aralık varsayımı] Sabit artış beklemek

Soru 3 Harita Bilgisi

Bir bölgenin topoğrafya haritasında kıyı çizgisi ile

200m

izohipsi arasındaki mesafe oldukça dardır. Harita üzerinde K-L doğrultusu denizden başlayıp bir tepeye doğru uzanmaktadır.

Bu doğrultu boyunca çizilecek profil, aşağıdakilerden hangisine benzer?

B

Denizden itibaren dik bir yükseliş (falez) ve ardından tepeye doğru giden eğim

E

Denizden tepeye kadar sabit eğimli bir üçgen profil

D

Kıyıdan itibaren önce alçalan sonra yükselen bir profil

A

Denizden itibaren yavaşça yükselen bir eğim

C

Deniz kıyısında geniş bir düzlük ve ardından ani bir yükseliş

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 4 Harita Bilgisi

Bir izohips haritasında akarsuyun geçtiği yerler 'V' şekli oluşturur ve akarsuyun ağız kısmında biriktirme yapıyorsa delta oluşumu gözlenir.

I. İzohipslerin iç içe kapalı eğriler oluşturduğu yerler tepeyi gösterir.

II. İki tepe arasındaki çukur alana boyun denir.

III. İzohipslerin kıyıda sıklaştığı yerlerde kıta sahanlığı geniştir.

IV. Akarsuyun 'V' şekli oluşturduğu yerler vadiyi gösterir.

Yukarıda verilen bilgilerden hangileri yanlıştır?

C

I ve II

A

Yalnız I

B

Yalnız III

E

III ve IV

D

II ve IV

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 5 Harita Bilgisi

Bir izohips haritasında A noktasından B noktasına doğru çizilen bir kesit hattı, önce bir vadi tabanından geçmekte, ardından yükselerek bir sırtın üzerinden geçip tekrar alçalmaktadır.

Bu topoğrafik yapıya sahip bir profil grafiği aşağıdakilerden hangisi olabilir?

C

Önce yükselen, sonra alçalan, tekrar yükselen bir profil

B

Önce alçalan sonra yükselen bir profil

E

Sabit yükseltide ilerleyen bir profil

D

Önce alçalan, sonra yükselen, tekrar alçalan bir profil

A

Düzenli yükselen bir profil

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 6 Harita Bilgisi

Bir izohips haritasında X noktası bir sırtın üzerinde, Y noktası ise bir vadi tabanındadır. X ve Y arasında yüksek bir tepe bulunmaktadır.

X noktasında bulunan bir gözlemci, aşağıdaki noktalardan hangisini kesinlikle göremez?

D

Sırtın üzerindeki diğer bir noktayı

E

Deniz kıyısındaki düzlüğü

B

Vadinin karşı yamacını

A

Sırtın hemen arkasındaki yamacı

C

Tepenin arkasında kalan vadi tabanını

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 7 Harita Bilgisi

Doğa sporları (oryantiring) için kullanılacak haritaların, arazi detaylarını (küçük tepeler, çukurlar, patikalar) net bir şekilde göstermesi gerekir. Bu tür haritalarda izohips aralıkları çok küçük seçilir.

Buna göre, oryantiring yarışması için seçilecek haritanın ölçeği ve özellikleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

B

Harita alanı geniş olmalıdır.

D

Küçük ölçekli olmalı ve izohips aralığı fazla olmalıdır.

E

Sadece kuş bakışı görünüş yeterlidir.

A

Ölçek paydası büyük olmalıdır.

C

Büyük ölçekli olmalı ve izohips aralığı az olmalıdır.

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 8 Harita Bilgisi

Bir topografya haritasında, deniz kıyısından başlayan ve ardışık izohipslerle yükselen bir arazide, A noktasının yükseltisi

200m

, B noktasının yükseltisi

500m

olarak verilmiştir. A ve B arasında 3 adet izohips eğrisi bulunmaktadır.

Bu haritanın izohips aralığı (ekidistans) kaç metredir?

B

75

D

125

E

150

A

50

C

100

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: B ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

İki nokta arasındaki yükselti farkı (

500 - 200 = 300m

) ve aradaki izohips aralığı sayısı (

3+1 = 4

aralık) kullanılarak hesaplanır.

Yükselti farkını bul: $500 - 200 = 300m$ .
Aralık sayısını belirle: Aradaki izohipsler + 1 = 4 aralık.
Aralığı hesapla: $300 / 4 = 75m$ .

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Düz hesap] 300/3'e bölme

B Seçeneği: [Doğru seçenek] Doğru mantık

D Seçeneği: [Hatalı bölme] Yanlış işlem

E Seçeneği: [Hatalı bölme] Yanlış işlem

A Seçeneği: [Aralık sayısı hatası] 3'e bölme

Soru 9 Harita Bilgisi

İzohips haritalarında bazı özel yer şekilleri karakteristik eğrilerle gösterilir.

I. İzohipslerin 'V' şekli oluşturduğu ve 'V'nin ucunun yükseltinin arttığı yöne baktığı yerler vadidir.

II. İç içe kapalı eğrilerin olduğu ve oklarla gösterilen yerler çanaktır.

III. İki tepe arasındaki çukur alanlara boyun denir.

IV. İzohipslerin birbirinin içinden geçtiği yerlere falez denir.

Yukarıdakilerden hangileri doğrudur?

A

I ve II

B

II ve III

E

I, II, III ve IV

D

II, III ve IV

C

I, II ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

TYT Coğrafya: Harita Bilgisi & İzohips Haritaları ve Profil Çıkarma (9 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Bu profilin, aşağıdaki izohips haritalarından hangisine ait olduğu söylenebilir?

Bu doğrultu boyunca çizilecek bir profilin, aşağıdaki yükselti basamaklarından hangisini izlemesi beklenir?

Bu doğrultu boyunca çizilecek profil, aşağıdakilerden hangisine benzer?

Yukarıda verilen bilgilerden hangileri yanlıştır?

Bu topoğrafik yapıya sahip bir profil grafiği aşağıdakilerden hangisi olabilir?

X noktasında bulunan bir gözlemci, aşağıdaki noktalardan hangisini kesinlikle göremez?

Buna göre, oryantiring yarışması için seçilecek haritanın ölçeği ve özellikleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bu haritanın izohips aralığı (ekidistans) kaç metredir?

Yukarıdakilerden hangileri doğrudur?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

KPSS Coğrafya Türkiye'nin Yer Şekilleri, Gölleri ve Platoları Çözümlü Haritalı Deneme

AYT Coğrafya: Bölgeler ve Ülkeler & Bölge Sınıflandırması (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Coğrafya: Çevre ve Toplum & Ekolojik Ayak İzi (7 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Coğrafya: Doğa ve İnsan & Doğal Sistemler (11 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Coğrafya: Coğrafyanın Bölümleri & Beşeri Coğrafya (12 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Coğrafya: Doğa ve İnsan & Doğal Kaynak Kullanımı (12 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)