Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 12 Soru Cevaplandı
Soru 1Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde merkezi otoriteyi güçlendirmek amacıyla şu adımlar atılmıştır:
I. Divan-ı Hümayun'un sürekli bir danışma meclisi haline getirilmesi,
II. Sancak sisteminin uygulanmasıyla şehzadelerin tecrübe kazanmasının sağlanması,
III. Tımar sisteminin genişletilerek taşrada güvenliğin sağlanması
Bu uygulamaların aşağıdakilerden hangisiyle doğrudan ilişkili olduğu savunulamaz?
D
İdari
E
Siyasi
C
Askeri
B
Ekonomik
A
Merkeziyetçilik
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Verilen öncüller idari, askeri ve siyasi düzenlemelerle ilgilidir. Ancak tımar sistemi bir toprak düzenlemesi olup, ekonomiyle ilişkisi dolaylıdır. Soru kökünde 'doğrudan' ve 'savunulamaz' vurgusu önemlidir.
I. öncül idari/siyasi, II. öncül idari/eğitim, III. öncül askeri/idari alana girer.
Ekonomik başlığı bu öncüllerin ana amacı değildir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
E Seçeneği:[Kısmi doğruluk]Siyasi yapı ile karıştırır.
D Seçeneği:[Kısmi doğruluk]Yönetimle karıştırır.
B Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık
C Seçeneği:[Kısmi doğruluk]Tımarı askeri sanır.
A Seçeneği:[Kapsam tuzağı]Hepsini kapsadığını düşünür.
Soru 2Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı İlmiye sınıfı üyeleriyle ilgili görevler şöyledir:
I. Eğitim faaliyetleri
II. Yargı denetimi ve dava çözümü
III. Dini hüküm verme (fetva)
Bu görevleri yürütenler aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
A
I: Müderris - II: Kadı - III: Şeyhülislam
C
I: Müderris - II: Müftü - III: Kadı
B
I: Kadı - II: Müderris - III: Müftü
E
I: Kadı - II: Şeyhülislam - III: Müderris
D
I: Müftü - II: Müderris - III: Kadı
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Müderris medresede eğitim verir, Kadı yargıdan sorumludur, Şeyhülislam (veya genel müftü) ise dini konularda fetva makamıdır.
Eğitim -> Müderris
Yargı -> Kadı
Fetva -> Şeyhülislam/Müftü
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru]Doğru bilgi
B Seçeneği:[Yer değiştirme]Kadı ve Müderris görevlerini karıştırır.
C Seçeneği:[Yer değiştirme]Müftü ve Kadı görevlerini karıştırır.
E Seçeneği:[Yer değiştirme]Tamamen yanlış eşleştirme.
D Seçeneği:[Yer değiştirme]Tamamen yanlış eşleştirme.
Soru 3Osmanlı Kuruluş Dönemi
Osmanlı Devleti, kuruluş yıllarında düzenli orduya sahip olmayıp, fetihleri gönüllü birlikler ve aşiret kuvvetleriyle gerçekleştirmiştir. Zamanla merkeziyetçi yapının güçlenmesiyle düzenli orduya geçilmiştir.
I. Askeri teşkilatın zamanla profesyonelleştiği,
II. İlk dönemlerde askeri gücün merkezi otoriteden bağımsız hareket edebildiği,
III. Osmanlı'nın askeri yapısının sadece yerel geleneklerle şekillendiği
Buna göre, yukarıdakilerden hangilerine ulaşılabilir?
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
E
II ve III
D
I ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Metinde aşiret kuvvetlerinden düzenli orduya geçişten bahsediliyor (I doğru). Aşiret kuvvetlerinin varlığı merkezi otoritenin ilk dönemlerde sınırlı olduğunu gösterir (II doğru). Metinde yerel geleneklerin etkisi vurgulanmamış, aksine diğer devletlere benzerlikten bahsedilmiştir (III yanlış).
Metni analiz et.
Öncülleri metinle eşleştir.
III. öncülün metinde geçmediğini fark et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik bilgi]II'yi gözden kaçırır.
E Seçeneği:[Yanlış öncül]III'ü doğru sanır.
D Seçeneği:[Yanlış öncül]III'ü doğru sanır.
C Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık
B Seçeneği:[Eksik bilgi]I'i gözden kaçırır.
Soru 4Osmanlı Devlet Yönetimi
Osmanlı Devleti'nde fethedilen topraklar, fethi gerçekleştiren komutana değil, doğrudan hazineye (devlete) ait kabul edilmiştir. Bu durum, yerel derebeyliklerin oluşumunu engellemiştir.
Bu anlayışın aşağıdakilerden hangisine ortam hazırladığı savunulamaz?
C
Feodal yapının güçlenmesine
B
Toprakların şahsi mülk haline gelmesinin önlenmesine
D
Padişahın mutlak otoritesinin pekişmesine
E
Devletin toprak üzerindeki kontrolünün artmasına
A
Merkezi otoritenin korunmasına
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Toprakların devlete ait olması feodaliteyi (derebeyliği) engeller. C şıkkı bu sistemin tam tersidir.
Sistemin amacı: Merkeziyetçilik.
Feodalite: Merkeziyetçiliğin zıttı.
C şıkkı çelişkilidir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru çıkarım]Metni destekler.
D Seçeneği:[Doğru çıkarım]Metni destekler.
E Seçeneği:[Doğru çıkarım]Metni destekler.
B Seçeneği:[Doğru çıkarım]Metni destekler.
C Seçeneği:[Doğru cevap]Metinle çelişir.
Soru 5Osmanlı Ekonomisi
Osmanlı Devleti'nde toprağın bir aile tarafından işlenebilecek kadar bölünmesi ve bu ailenin toprağa bağlı tutulması esasına dayanan, üretimin sürekliliğini hedefleyen sistemdir.
Bu sistem aşağıdakilerden hangisidir?
E
Arpalık
D
Mukataa
C
Malikâne
B
İltizam
A
Çift-hane
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Çift-hane sistemi, bir çift öküzle sürülebilecek araziyi bir aileye vererek üretimi ve vergi sürekliliğini sağlayan sistemdir.
Tanımı hatırla.
Çift-hane (aile + öküz) eşleştirmesini yap.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru]Doğru bilgi
D Seçeneği:[Benzer terim]Mukataa ile karıştırır.
E Seçeneği:[Benzer terim]Arpalık ile karıştırır.
C Seçeneği:[Benzer terim]Malikâne ile karıştırır.
B Seçeneği:[Benzer terim]İltizamı vergi sistemi sanır.
Soru 6Osmanlı Ekonomisi
Osmanlı Devleti'nde Ankara'da tiftik (yün), Bursa'da ipekli dokuma, Batı Anadolu'da pamuklu dokuma gibi spesifik üretim alanlarının oluşması gözlemlenmiştir.
Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A
İklim ve hammaddeye yakınlık
D
Askeri ihtiyaçlar
E
Padişahın fermanları
C
Halkın dini inancı
B
Ticaret yollarının değişmesi
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Ankara tiftik keçisi, Bursa ipekböcekçiliği, Batı Anadolu pamuk üretimi; doğrudan o bölgenin coğrafi ve tarımsal hammadde üretimiyle ilgilidir.
Ankara -> Tiftik (hayvancılık)
Bursa -> İpek (böcekçilik)
Batı Anadolu -> Pamuk (tarım)
Ortak nokta: Hammaddeye yakınlık.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Alakasız]Dini etkiyi arar.
B Seçeneği:[Alakasız]Ticaret yollarını genel sanır.
D Seçeneği:[Alakasız]Askeri üretim değildir.
E Seçeneği:[Alakasız]Padişahın etkisi sınırlıdır.
A Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık
Soru 7Osmanlı Toprak Yönetimi
Osmanlı Devleti'nde, geliri doğrudan devlet hazinesine aktarılan, yani iltizam yoluyla kiralanan veya doğrudan yönetilen topraklara ne ad verilir?
Bu toprak türü aşağıdakilerden hangisidir?
D
Dirlik
E
Paşmaklık
B
Ocaklık
C
Mukataa
A
Yurtluk
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Mukataa: Geliri doğrudan hazineye giden topraklardır.
Yurtluk: Sınır boyları.
Ocaklık: Kale muhafızları.
Mukataa: Hazine.
Dirlik: Asker/Memur maaşı.
Paşmaklık: Padişah ailesi.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Karıştırma]Ocaklık ile karıştırır.
C Seçeneği:[Doğru]Doğru bilgi
D Seçeneği:[Karıştırma]Dirlik ile karıştırır.
E Seçeneği:[Karıştırma]Paşmaklık ile karıştırır.
A Seçeneği:[Karıştırma]Yurtluk ile karıştırır.
Soru 8Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Topkapı Sarayı'nda Enderun, devşirme kökenli yetenekli çocukların eğitildiği bir okuldu. Buradan mezun olanlar devletin üst düzey bürokrasisinde görev alırlardı.
I. Devşirme sisteminin bürokrasiye entegre edildiği,
II. Sarayın sadece bir konut değil, bir eğitim kurumu olduğu,
III. Liyakatin devlet yönetiminde esas alındığı
Bu bilgilere göre, yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
A
Yalnız I
D
II ve III
E
I, II ve III
B
Yalnız II
C
I ve II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Metin devşirmelerin bürokrasideki yerini (I), sarayın okul işlevini (II) ve yetenekli çocukların seçilmesiyle liyakati (III) desteklemektedir.
Metni oku.
Öncülleri doğrula.
Hepsinin metinle uyumlu olduğunu gör.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik]Diğerlerini görmez.
D Seçeneği:[Eksik]I'i görmez.
E Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık
B Seçeneği:[Eksik]Diğerlerini görmez.
C Seçeneği:[Eksik]III'ü görmez.
Soru 9Osmanlı Devlet Yönetimi
Fatih Sultan Mehmet döneminden itibaren Divan-ı Hümayun'a padişah yerine sadrazam başkanlık etmeye başlamıştır.
I. Padişahın divan görüşmelerine doğrudan müdahale etmeden, daha özgür bir tartışma ortamı yaratmak,
II. Padişahın devlet işlerindeki iş yükünü hafifletmek,
III. Sadrazamın yönetim tecrübesini artırmak
Bu değişikliğin nedenleri arasında hangileri yer alır?
A
Yalnız I
D
II ve III
E
I, II ve III
B
Yalnız II
C
I ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Bu değişikliklerin hepsi merkeziyetçiliği korurken işleyişi hızlandırmak ve tecrübe kazandırmak için yapılan rasyonel adımlardır.
I: Padişahın varlığı baskı yaratabilir, sadrazamla daha rahat konuşulur.
II: Padişahın yükü azalır.
III: Sadrazam pratik yapar.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik]Sadece I sanır.
E Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık
D Seçeneği:[Eksik]I'i görmez.
B Seçeneği:[Eksik]Sadece II sanır.
C Seçeneği:[Eksik]II'yi görmez.
Soru 10Osmanlı Devlet Felsefesi
Osmanlı yönetim felsefesinin temelinde 'adalet' ve halkın 'huzuru' vardır.
I. Vakıflar aracılığıyla sosyal hizmet sunulması,
II. İstimalet (hoşgörü) politikasıyla farklı grupların sisteme uyumunun sağlanması,
III. Göçebe Türkmenlerin yerleşik hayata geçirilerek vergi düzeninin sağlanması
Bu uygulamalardan hangileri söz konusu yönetim felsefesini destekler?
A
Yalnız I
D
II ve III
E
I, II ve III
B
I ve II
C
I ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Vakıflar halkın refahı (adalet), İstimalet toplumsal barış (huzur), yerleşik hayata geçiş ise düzenli vergi ve güvenlik (huzur) içindir.
I: Sosyal refah.
II: Toplumsal barış.
III: Düzen ve güvenlik.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Eksik]III'ü görmez.
C Seçeneği:[Eksik]II'yi görmez.
D Seçeneği:[Eksik]I'i görmez.
E Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık
A Seçeneği:[Eksik]Diğerlerini görmez.
Soru 11Osmanlı Hukuk
Osmanlı Devleti'nde gayrimüslimler, kişi hukuku (evlenme, miras) alanında kendi dini hukuklarına başvurabildikleri gibi, diledikleri takdirde Osmanlı kadı mahkemelerine de gidebilmişlerdir.
Bu durumun aşağıdakilerden hangisini kanıtladığı söylenebilir?
A
Hukuk birliğinin sağlandığını
E
Kadı mahkemelerinin sadece Müslüman davalarına baktığını
D
Gayrimüslimlerin devlet yönetiminde üstün tutulduğunu
C
Şer'i hukukun sadece Müslümanlar için geçerli olduğunu
B
Gayrimüslimlerin yargı konusunda seçme hakkına sahip olduğunu
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Metin, gayrimüslimlerin hem kendi hukuklarına hem de kadı mahkemesine gidebildiğini söylüyor. Bu bir 'seçme hakkı'dır.
Metni oku.
Seçenekleri ele.
B şıkkının metinle birebir örtüştüğünü gör.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Yanlış bilgi]Yanlış yorumlar.
B Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık
D Seçeneği:[Yanlış bilgi]Yanlış yorumlar.
E Seçeneği:[Yanlış bilgi]Metinle çelişir.
A Seçeneği:[Çeldirici]Hukuk sistemini yanlış yorumlar.
Soru 12Osmanlı Bilim ve Sanat
Osmanlı'da hastalıkların mikroplardan kaynaklandığı fikrini Pasteur ve Koch'tan çok önce savunan, cerrahi ve hastalıkların nedenleri üzerine eserler veren bilim insanı kimdir?
Bu bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
E
Akşemseddin
D
Uluğ Bey
B
Takiyüddin Mehmet
C
Sabuncuoğlu Şerafettin
A
Ali Kuşçu
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Akşemseddin, 'Maddetü'l-Hayat' adlı eserinde mikroplardan bahsetmiş ve bu konuda öncü olmuştur.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi ve İlk Türk-İslam Devletleri" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi Türk Tarihi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 KPSS Tarih dersi "İkinci Dünya Savaşı Sonrası Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Uluslararası Örgütler ve Siyasi Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Soğuk Savaş Dönemi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
KPSS / AYT • TarihKPSS Tarih: Osmanlı Kültür ve Medeniyeti & Devlet Yönetimi ve Kurumlar (12 Soruluk Çıkmış Formatında Test)