Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 6 Soru Cevaplandı
Soru 1Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi
Osmanlı Devleti'nde Kapıkulu sisteminin temelini oluşturan devşirme sistemi, sadece askeri bir ihtiyaç değil, aynı zamanda saray bürokrasisinin sadakatini padişaha bağlayan bir mekanizmaydı. Bu sistemle yetişen devlet adamları, ailevi bağlardan kopuk oldukları için doğrudan padişahın otoritesine bağlı kalmışlardır.
Buna göre, Osmanlı Devleti'nin devşirme sistemini uygulamasının temel amaçları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?
A
Merkezi otoriteyi güçlendirmek
B
Yönetici kadrosunda liyakat esasını oturtmak
C
Türkmen beylerinin yönetim üzerindeki etkisini azaltmak
D
Hristiyan tebaayı zorla Müslümanlaştırarak nüfusu homojenleştirmek
E
Devletin nitelikli bürokrat ihtiyacını karşılamak
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Devşirme sistemi, devleti güçlendirmek ve liyakatli yönetici yetiştirmek için kurulmuştur. Hristiyan tebaayı zorla Müslümanlaştırmak (asimilasyon) devletin temel bir politikası veya amacı değildir; sistemin asıl amacı devletin işleyişini güçlendirmektir.
Sistemin askeri ve idari amaçlarını tanımla.
Seçenekleri devletin bekası ve merkezi otorite ile ilişkilendir.
D seçeneğinin ideolojik bir zorlama olduğunu ve Osmanlı'nın 'istimalet' politikasıyla çeliştiğini fark et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru bilgi]Sistemin temel amacı olduğu için.
B Seçeneği:[Doğru bilgi]Sistemin amacıdır.
C Seçeneği:[Doğru bilgi]Sistemin siyasi amacıdır.
D Seçeneği:[İdeolojik yanılgı]Devşirmelerin Hristiyan kökenli olması nedeniyle asimilasyon olduğu yanılgısı.
E Seçeneği:[Doğru bilgi]Sistemin işlevidir.
Soru 2Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi
Bizans'ın Siyasi Varisleri
A
Kırım'ın fethi
B
Amasra'nın alınması
C
Eflak ve Boğdan'ın vergiye bağlanması
D
Sinop'un alınması
E
Belgrad'ın kuşatılması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Kırım'ın fethi (1475), Karadeniz'in Türk gölü haline gelmesini sağlamış ve Bizans'ın Karadeniz'deki ticari ve siyasi bağlantılarını tamamen keserek Bizans'ın yeniden dirilme umutlarını yok etmiştir.
Bizans'ın yeniden dirilme umutlarını kesmek için nerelerin alınması gerektiğini hatırla.
Kırım'ın stratejik önemini analiz et.
Doğru seçeneği işaretle.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru]Doğru bilgi.
B Seçeneği:[Ceneviz etkisi]Ceneviz kolonisi olduğu için.
C Seçeneği:[Balkan politikası]Balkanlar'daki fetihler olduğu için.
D Seçeneği:[Anadolu birliği]Candaroğulları ile ilgili.
E Seçeneği:[Kronoloji hatası]Fatih dönemi olduğu için.
Soru 3Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi
Fatih Sultan Mehmet döneminde hazırlanan Kanunname-i Ali Osman ile devletin idari yapısı, veraset sistemi ve divan işleyişi yazılı hale getirilmiştir. Bu kanunname, padişahın mutlak otoritesini pekiştirirken, devlet işlerinde kurumsallaşmayı artırmıştır.
I. Padişahın mutlak otoritesi hukuki bir zemine oturtulmuştur.
II. Devlet işlerinde keyfilik azaltılarak kurallara bağlanmıştır.
III. Padişahın yasama yetkisi tamamen kaldırılmıştır.
Kanunname-i Ali Osman ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangilerine ulaşılabilir?
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Kanunname-i Ali Osman, padişahın mutlak otoritesini (özellikle kardeş katli ile) güçlendirmiş ve devlet işlerini kurallara bağlamıştır. Ancak padişahın yasama yetkisi kaldırılmamış, aksine 'örfi hukuk' yoluyla padişahın iradesi kanunlaşmıştır.
Öncülleri tek tek analiz et.
I. öncül: Padişahın yetkileri kanunla güçlendiği için doğru.
II. öncül: Kurumsallaşma arttığı için doğru.
III. öncül: Padişahın yasama yetkisi kaldırılmadığı için yanlış.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik bilgi]II. öncülü gözden kaçırdığı için.
B Seçeneği:[Eksik bilgi]I. öncülü gözden kaçırdığı için.
C Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık.
D Seçeneği:[Yanlış bilgi]III. öncülü doğru kabul ettiği için.
E Seçeneği:[Toptancı yaklaşım]Tüm öncüllerin doğru olduğunu düşündüğü için.
Soru 4Osmanlı Devleti Duraklama/Gerileme
16. yüzyılda Akdeniz'de kurulan Osmanlı hakimiyeti, İspanya ve Venedik gibi devletlerin çıkarlarıyla çatışmıştır. Özellikle Preveze Deniz Savaşı'ndan sonra Osmanlı, Akdeniz'i bir Türk gölü haline getirmiş, ancak daha sonraki dönemlerde İnebahtı'da donanmasının yakılmasıyla bu üstünlük sarsılmıştır.
I. Osmanlı'nın denizlerdeki gücü, Avrupalı devletlerin ittifak kurmasına neden olmuştur.
II. Osmanlı, Akdeniz'deki güç dengesini kendi lehine çevirmiştir.
III. Osmanlı donanmasının yakılması, Akdeniz'deki Türk hakimiyetini tamamen sona erdirmiştir.
Buna göre, yukarıdaki yargılardan hangilerine ulaşılabilir?
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
I. öncül: Haçlı donanmalarının kurulması bunu kanıtlar. II. öncül: Preveze sonrası hakimiyet bunu kanıtlar. III. öncül: İnebahtı'da donanma yakılmış olsa da, Osmanlı Akdeniz'deki hakimiyetini tamamen kaybetmemiştir (Kıbrıs'ın fethi gibi olaylar devam etmiştir).
Metni ve tarihsel bilgiyi karşılaştır.
III. öncülün 'tamamen sona erdirmiştir' ifadesinin aşırı ve yanlış olduğunu fark et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik bilgi]II. öncülü görmediği için.
B Seçeneği:[Eksik bilgi]I. öncülü görmediği için.
C Seçeneği:[Doğru]Doğru analiz.
D Seçeneği:[Yanlış bilgi]III. öncülü doğru sandığı için.
E Seçeneği:[Toptancı yaklaşım]III. öncülü de doğru kabul ettiği için.
Soru 5Osmanlı Devleti Kuruluş/Yükselme
Bizans İmparatorluğu, Osmanlı kuşatması karşısında Katolik dünyasından yardım alabilmek için Ortodoks kilisesini Katolik kilisesine bağlamayı kabul etmiştir. Ancak Bizans halkı, bu birleşmeye karşı çıkarak 'İstanbul'da Latin külahı görmektense Osmanlı sarığı görmeyi yeğlerim' demiştir.
I. Bizans halkı, kendi dini kimliklerini Katolik baskısına karşı korumak istemiştir.
II. Osmanlı'nın dini hoşgörüsü, Bizans halkı tarafından bilinen bir durumdur.
III. Bizans yönetimi ve halkı arasında dini konularda görüş ayrılığı yaşanmıştır.
Buna göre, yukarıdaki yargılardan hangilerine ulaşılabilir?
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Metindeki söz, Bizans halkının Katoliklere olan tepkisini ve Osmanlı'nın hoşgörüsüne olan güvenini (II. öncül) ve halkın yönetimden farklı düşündüğünü (III. öncül) net bir şekilde ortaya koymaktadır.
Metni dikkatli oku.
Halkın 'Latin külahı' (Katolik) yerine 'Osmanlı sarığı' (Müslüman) tercihini analiz et.
Tüm öncüllerin metinle desteklendiğini doğrula.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik bilgi]Diğer öncülleri metne dayandıramadığı için.
B Seçeneği:[Eksik bilgi]Metni tam analiz edemediği için.
C Seçeneği:[Eksik bilgi]III. öncülü görmediği için.
D Seçeneği:[Eksik bilgi]I. öncülü görmediği için.
E Seçeneği:[Doğru]Doğru sentez.
Soru 6Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi
Merkezi Otorite ve Fatih Sultan Mehmet
A
Sancak beylerinin padişaha doğrudan bağlanması
B
Veziriazamın yetkilerinin sınırlandırılarak divan üzerindeki kontrolün artırılması
C
Kardeş katlinin yasallaştırılması
D
Türkmen beylerine geniş topraklar verilerek yönetimde serbest bırakılmaları
E
Devlet merkezinin İstanbul'a taşınması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Türkmen beylerine geniş topraklar verip serbest bırakmak, merkezi otoriteyi zayıflatan 'adem-i merkeziyetçi' (merkezi olmayan) bir uygulamadır. Fatih'in amacı tam tersine bu tür bağımsız güç odaklarını yok etmektir.
Seçenekleri merkezi otoriteyi güçlendirme/zayıflatma açısından değerlendir.
D seçeneğinin merkezi otoriteyi zayıflattığını tespit et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Merkeziyetçi adım]Bunun otoriteyi zayıflattığını sanabilir.
B Seçeneği:[Merkeziyetçi adım]Veziriazamın yetkilerinin artırıldığını sanabilir.
C Seçeneği:[Merkeziyetçi adım]Bunun otoriteyle ilgisini kuramayabilir.
D Seçeneği:[Doğru]Doğru mantık.
E Seçeneği:[Merkeziyetçi adım]Bunun sadece bir yer değişikliği olduğunu sanabilir.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Tarih ve YKS / KPSS sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi ve İlk Türk-İslam Devletleri" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi Türk Tarihi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 KPSS Tarih dersi "İkinci Dünya Savaşı Sonrası Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Uluslararası Örgütler ve Siyasi Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Soğuk Savaş Dönemi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
YKS / KPSS • TarihKPSS Tarih: Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi & Kültür ve Medeniyet (6 Soruluk Çıkmış Formatında Test)