AYT Tarih: XX. Yüzyılda Türk Dünyası & Millî Mücadele Dönemi ve Türkistan Harekeketleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.

✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi

Soru 1 XX. Yüzyılda Türk Dünyası

Türk dünyasının bağımsızlık ve kültürel hafızasının korunmasında önemli rol oynamış, aynı zamanda akademik çalışmalarıyla Türk tarihi kürsülerine öncülük etmiştir.

I. Türkistan Millî Birliği'nin kurulmasında öncülük etmiştir.

II. Basmacı Hareketi içerisindeki askerî ve siyasi mücadelelerde yer almıştır.

III. İstanbul Üniversitesi'nde Umumi Türk Tarihi Kürsüsü'nü kurmuştur.

Öncüllerde özellikleri verilen ve hem akademik hem de siyasi yönüyle öne çıkan Türk düşünürü aşağıdakilerden hangisidir?

Yusuf Akçura

İsmail Gaspıralı

Ebulfez Elçibey

Enver Paşa

Zeki Velidi Togan

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 2 İki Savaş Arası Dönem

Birinci Dünya Savaşı'nın en kritik aşamasında, İngiliz hükümeti küresel güç dengelerini kendi lehine çevirmek ve Amerika'daki Yahudi lobisinin desteğini arkasına almak amacıyla stratejik bir adım atmıştır. Bu doğrultuda İngiliz dış politikasının en yetkili ismi tarafından Siyonist hareketin önde gelen temsilcilerinden birine gönderilen resmi yazışmada, Filistin coğrafyasında bir ulusal yurdun oluşturulmasına yönelik çalışmaların Londra yönetimi tarafından olumlu karşılanacağı ve destekleneceği ilan edilmiştir.

Metinde bahsedilen ve Orta Doğu'nun kaderini doğrudan etkileyen bu diplomatik belge aşağıdakilerden hangisidir?

Sykes-Picot Antlaşması

Balfour Deklarasyonu

Eisenhower Doktrini

McMahon Antlaşması

Johnson Mektubu

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: D ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Metinde anlatılan ve İngiltere Dışişleri Bakanı Arthur Balfour tarafından Lord Rothschild'a gönderilen mektup, tarihe 'Balfour Deklarasyonu' olarak geçmiştir.

Metindeki 'İngiliz Dışişleri Bakanı' ve 'Lord Rothschild'a gönderilen mektup' anahtar kelimeleri tespit edilir.
Tarihsel olarak 1917 yılında yayımlanan ve Filistin'de bir Yahudi yurdu kurulmasını destekleyen belgenin Balfour Deklarasyonu olduğu bilgisi hatırlanır.
Diğer seçeneklerin (Sykes-Picot paylaşım antlaşması, McMahon mektupları Arap isyanı vb.) farklı diplomatik süreçlere ait olduğu elenir.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [Bölgenin paylaşımı ile ilgili gizli antlaşmalarla karıştırma] I. Dünya Savaşı'nda İngiltere'nin Orta Doğu politikası denince akla ilk gelen antlaşmalardan biri olduğu için.

E Seçeneği: [Soğuk Savaş dönemi Orta Doğu politikalarıyla karıştırma] ABD'nin Orta Doğu üzerindeki politikalarıyla ilgili genel bir kavram olması.

D Seçeneği: [Doğru seçenek] Metindeki tüm diplomatik referanslar doğrudan bu deklarasyonu işaret etmektedir.

B Seçeneği: [McMahon-Hüseyin yazışmaları ile karıştırma] İngiltere'nin bölgedeki diğer diplomatik yazışmalarıyla çelişkiye düşülmesi.

C Seçeneği: [Soğuk Savaş dönemi mektup kriziyle benzeştirme] İsminde 'mektup' geçmesi nedeniyle Kıbrıs bunalımındaki Johnson Mektubu ile karıştırılması.

Soru 3 19. Yüzyılda Değişen Dünya

Tarih öğretmeninin derste Japonya'nın batılılaşma sürecini anlatırken tahtaya yazdığı maddeler şunlardır:

I. Batı tarzı modern eğitim kurumları açılmış ve zorunlu ilköğretim getirilmiştir.

II. Feodal yapı (derebeylikler) kaldırılarak merkeziyetçi idare güçlendirilmiştir.

III. Geleneksel samuray sınıfının ayrıcalıkları korunarak ordu komutanlığına getirilmiştir.

IV. Batılı devletlerle rekabet edebilmek amacıyla demir yolu ve telgraf ağları kurulmuştur.

V. Batı hukuk sistemi örnek alınarak yeni kanunlar ve anayasa hazırlanmıştır.

Buna göre öğretmen, numaralandırılmış bilgilerden hangisinde tarihsel bir yanlışlık yapmıştır?

III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Meiji Restorasyonu sürecinde geleneksel samuray sınıfının ayrıcalıkları kaldırılmış ve modern zorunlu askerliğe dayalı ulusal bir ordu kurulmuştur.

I. maddede yer alan zorunlu ilköğretim ve Batı tarzı eğitim Meiji döneminin temel taşlarındandır.
II. maddede feodalitenin (Han sisteminin) kaldırılması merkezi otoriteyi güçlendirmiştir.
III. maddede samurayların ayrıcalıklarının korunduğu ifadesi yanlıştır; aksine samuray sınıfı tasfiye edilmiş ve kılıç taşıma yasaklarıyla ayrıcalıkları son bulmuştur.
IV. ve V. maddeler sanayileşme, altyapı ve hukuk alanındaki Meiji reformlarını doğru yansıtır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [Eğitim reformlarının Osmanlı'daki Tanzimat dönemiyle karıştırılması] Japonya'da ilköğretim zorunluluğunun erken dönemde uygulanmadığını düşünmek

B Seçeneği: [Feodal yapının devam ettiğinin sanılması] Japonya'nın geleneksel yapısını koruduğu ön yargısı

E Seçeneği: [Anayasal düzene geçilmediği düşüncesi] Japonya'nın sadece askeri alanda batılılaştığını zannetmek

D Seçeneği: [Altyapı yatırımlarının geç dönemde yapıldığı yanılgısı] Demir yolu ağının kuruluş tarihini karıştırmak

C Seçeneği: [Doğru seçenek] Samurayların ayrıcalıklarının kaldırıldığını bilmek

Soru 4 İki Savaş Arasındaki Dönem

Tarihçi Dr. Selim Bey, Paris Barış Konferansı'nı değerlendirirken "Galip devletlerin kendi çıkarları doğrultusunda şekillendirdiği bu barış tablosu, ezilen ve dışlanan ulusların tepkisini geciktirmemiş; kurulan yeni düzenin kırılganlığı kısa sürede taraflarca fark edilmiştir." ifadesini kullanmıştır.

I. ABD'nin Monroe Doktrini'ne geri dönerek Avrupa'daki güvenlik mimarisinden çekilmesi,

II. Kurulan uluslararası barış teşkilatının büyük devletlerin güdümünde ve yaptırım gücünden yoksun kalması,

III. Silahlanmayı ve savaşları ulusal politikanın bir aracı olmaktan çıkarmayı hedefleyen uluslararası paktların imzalanması

Buna göre, numaralandırılmış durumlardan hangileri Dr. Selim Bey'in değerlendirmesini destekler niteliktedir?

I ve II

Yalnız I

II ve III

I, II ve III

Yalnız II

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Paris Barış Konferansı sonrasında kurulan dengesiz ve kalıcı barışı sağlayamayacak düzen, ABD'nin yalnızlık politikasına dönmesiyle ve Milletler Cemiyetinin yaptırım gücünden yoksun olmasıyla eleştirilmiştir. Bu durum, barıştan rahatsız olanların duruma karşı çıkmasını kolaylaştırmıştır.

Öncüldeki temel argüman: Paris Barış Konferansı'nın getirdiği düzenin kırılgan olması ve tepki çekmesidir.
I. öncül: ABD'nin Monroe Doktrini gereği Avrupa'daki sorunlardan ve kurulan sistemin denetiminden uzaklaşması, sistemin zayıflığını ve güvencesizliğini artırmıştır.
II. öncül: Milletler Cemiyetinin büyük devletlerin çıkar çatışmalarına sahne olması ve müdahale gücünün bulunmaması, adaletsiz düzene karşı çıkışları kolaylaştırmıştır.
III. öncül: 1928 Briand-Kellog Paktı barışı korumaya yönelik olumlu ve uzlaşmacı bir adımdır, aksine bu düzeni sarsan veya eleştiriye açık hale getiren bir 'rahatsızlık' kaynağı değil, barışı pekiştirme çabasıdır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Doğru seçenek] Metindeki kırılganlık ve denge bozukluğunu ABD'nin çekilmesi ve Milletler Cemiyetinin yetersizliği üzerinden doğru okuyan adaylar bu seçeneğe ulaşır.

A Seçeneği: [Eksik değerlendirme tuzağı] Yalnızca ABD'nin dış politikadaki çekilmesini yeterli bulup Milletler Cemiyetinin etkisini göz ardı eden adaylar bu şıkkı seçebilir.

B Seçeneği: [Eksik değerlendirme tuzağı] Yalnızca Milletler Cemiyetinin yetersizliğine odaklanıp ABD'nin rolünü göz ardı eden adaylar bu şıkka yönelir.

D Seçeneği: [Paktları yanlış yorumlama tuzağı] Briand-Kellog Paktı'nın da bir başarısızlık veya dönemsel tepki sonucu doğduğunu düşünen adaylar düşer.

E Seçeneği: [Tüm öncülleri doğru kabul etme eğilimi] Tarihî olayların hepsinin olumsuz bir sonucu tetiklediği yanılgısına düşen adaylar bu şıkkı işaretler.

Soru 5 Modern Sanat

İspanya İç Savaşı sırasında bir kasabanın bombalanması sonucu ortaya çıkan yıkımı ve acıyı modernist bir dille yansıtan bu anıtsal eser, sanatçının savaşa ve faşizme olan net duruşunu simgelemektedir. Monokrom renk paleti ve parçalanmış formlarıyla modern sanat tarihinin en güçlü haykırışlarından biri kabul edilir.

Bu metinde özellikleri verilen ve sanat tarihine mal olmuş bu başyapıt aşağıdakilerden hangisidir?

Guernica

Savaşa Hayır

Üç Müzisyen

Avignonlu Kızlar

Belleğin Azmi

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Pablo Picasso'nun Guernica tablosu, 1937 yılında İspanya İç Savaşı'nda Alman ve İtalyan savaş uçakları tarafından bombalanan Guernica kasabasının acısını ve savaşın yıkıcılığını simgeleyen en önemli anti-militarist sanat eseridir.

Metinde verilen 1937 yılı ve İspanya kasabasının bombalanması olayı incelenir.
Monokrom (siyah-beyaz tonlar) ve parçalanmış formların Pablo Picasso'nun Guernica eserine ait olduğu tespit edilir.
Diğer seçeneklerdeki eserlerin (Belleğin Azmi Salvador Dali'ye, Avignonlu Kızlar yine Picasso'nun erken dönem kübizmine ait olup farklı konuları işlediği) elenmesi sağlanır.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

B Seçeneği: [Aynı sanatçının farklı bir başyapıtı] Aday Picasso'nun adını hatırlayıp en bilinen ilk kübist eserine yönelebilir.

E Seçeneği: [Çeldirici uydurma veya benzer isimli başka bir eser] Savaş karşıtı temayı doğrudan başlıkta arayan aday yanılgısı.

D Seçeneği: [Picasso'nun sentetik kübizm dönemi eseri] Sanatçının kübist tarzı tanıdık geldiği için bu eser seçilebilir.

A Seçeneği: [Sürrealizm ve ünlü sanatçı karışıklığı] Aday, Salvador Dali'nin eriyen saatler tablosunu savaş temasıyla karıştırabilir.

C Seçeneği: [Doğru seçenek] Metindeki tüm anahtar kelimeler doğrudan Guernica'yı işaret etmektedir.

AYT Tarih: XX. Yüzyılda Türk Dünyası & Millî Mücadele Dönemi ve Türkistan Harekeketleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Öncüllerde özellikleri verilen ve hem akademik hem de siyasi yönüyle öne çıkan Türk düşünürü aşağıdakilerden hangisidir?

Metinde bahsedilen ve Orta Doğu'nun kaderini doğrudan etkileyen bu diplomatik belge aşağıdakilerden hangisidir?

Buna göre öğretmen, numaralandırılmış bilgilerden hangisinde tarihsel bir yanlışlık yapmıştır?

Buna göre, numaralandırılmış durumlardan hangileri Dr. Selim Bey'in değerlendirmesini destekler niteliktedir?

Bu metinde özellikleri verilen ve sanat tarihine mal olmuş bu başyapıt aşağıdakilerden hangisidir?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

TYT Tarih Çıkmış Soru Formatında Çözümlü Konu Tarama Testi

AYT Türk Dili ve Edebiyatı: İslamiyet Öncesi ve İlk Türk-İslam Devletleri & Kutadgu Bilig ve Türk-İslam Edebiyatı (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Tarih: İslamiyet Öncesi Türk Tarihi & Kültür ve Uygarlık (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

KPSS Tarih: İkinci Dünya Savaşı Sonrası Gelişmeler & Soğuk Savaş Dönemi ve Orta Doğu (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Tarih: Uluslararası Örgütler ve Siyasi Gelişmeler & Ortadoğu'da Petrol ve Siyaset (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Tarih: Soğuk Savaş Dönemi & Yumuşama (Detant) Dönemi (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)