AYT Tarih: Osmanlı Kültür ve Medeniyeti & Örgün Eğitim Kurumları (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
2027 AYT Tarih dersi "Osmanlı Kültür ve Medeniyeti" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
📝 5 Soru⏱️ 10 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 5 Soru Cevaplandı
Soru 1Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde padişahın mutlak otoritesini temsil eden ve bürokrasinin en üst kademelerine yönetici hazırlayan Enderun Mektebi, saray içinde kendine özgü kuralları ve katı bir liyakat esasını barındırırdı. Burada eğitim alan iç oğlanlar; hem idari, hem askerî hem de kültürel alanda donanımlı birer devlet adamı olarak yetişirlerdi.
I. Devşirilen bütün çocukların doğrudan saray eğitimine alındığı
II. Mezunlarının devletin üst düzey bürokratik görevlerine atandığı
III. Çok yönlü ve disiplinli bir eğitim anlayışının benimsendiği
Bu bilgilere dayanarak Enderun Mektebi ile ilgili yukarıdakilerden hangilerine ulaşılabilir?
C
I ve II
E
I, II ve III
D
II ve III
B
Yalnız II
A
Yalnız I
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Enderun Mektebi'ne devşirilen tüm çocukların değil, aralarından en yetenekli ve zeki olanların seçilerek alındığı bilinmektedir; bu nedenle I numaralı öncül yanlıştır. Metinde devlet kademelerinde görev aldıkları belirtildiği için II, dinî, ilmî ve askerî gibi çok yönlü alanlarda yetiştirildikleri vurgulandığı için III numaralı öncül doğrudur.
Öncüldeki metin dikkatlice incelenir.
I. öncüldeki 'bütün çocukların' ifadesinin genelleme hatası içerdiği tespit edilir.
II. öncülde yer alan yönetici yetiştirme işlevinin metindeki 'devlet kademelerinde görev alırlardı' ifadesiyle uyuştuğu görülür.
III. öncülde yer alan çok yönlü eğitimin metindeki donanım vurgusuyla örtüştüğü belirlenir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Yanlış öncülü doğru kabul etme]I. öncüldeki genel ifadeyi metne dayandırmadan doğru kabul eder.
B Seçeneği:[Eksik değerlendirme]Yalnızca II numaralı öncülün doğruluğundan emin olup III'ü gözden kaçırır.
E Seçeneği:[Tüm öncülleri doğru kabul etme eğilimi]Hepsini mantıklı bulup işaretler.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]II ve III numaralı öncüllerin metinle birebir örtüştüğünü doğru analiz eder.
A Seçeneği:[Metnin başındaki devşirme ifadesini yanlış yorumlama]Tüm devşirmelerin Enderun'a alındığını zanneder.
Soru 2Türk-İslam Devletleri ve Osmanlı Kültür Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde XV. yüzyılda yetişen, hem tıp hem de dinî ilimlerde önemli eserler veren bu bilgin; hastalıkların görünmeyen küçük maddelerden (mikrop) kaynaklandığı fikrini Avrupa'dan yüzyıllar önce dile getirmiş ve Fatih Sultan Mehmet'in hocası olarak da tanınmıştır. Ayrıca kanser üzerine yaptığı çalışmalarla medikal tarihte çığır açmıştır.
Bu parçada özellikleri verilen Osmanlı dönemi bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Sabuncuoğlu Şerafeddin
B
Altuncuzâde
E
Kadızâde-i Rûmî
D
Akşemseddin
C
Dâvûd-i Kayserî
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Metinde bahsedilen özellikler, Fatih Sultan Mehmet'in hocası olan, mikrop teorisinin öncüsü kabul edilen ve 'Risâletü'n-Nûriyye' gibi eserlerin yazarı Akşemseddin'e aittir.
Metindeki anahtar kelimeler incelenir: Fatih Sultan Mehmet dönemi, mikrop teorisi, kanser araştırmaları ve Risâletü'n-Nûriyye.
Bu özelliklerin Akşemseddin'e ait olduğu tespit edilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Metindeki tüm bilimsel ve tarihsel referanslar Akşemseddin'i işaret etmektedir.
E Seçeneği:[Matematik ve astronomi]Fatih dönemi önemli bilim insanları arasında yer aldığı için yanıltıcı olabilir.
B Seçeneği:[Tıp ve mesane hastalıkları]Fatih döneminde tıp alanında çalıştığı için adaylar tarafından seçilebilir.
A Seçeneği:[Tıp alanı]Tıp ve cerrahi alanında ünlü bir isim olduğu için karıştırılabilir.
C Seçeneği:[İlk müderris]Osmanlı'nın ilk medrese müderrisi olduğu için öncü konumundan dolayı karıştırılabilir.
Soru 3Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde bilim, felsefe, coğrafya ve tarih alanlarında pek çok önemli eser kaleme alınmıştır. Bu eserler hem dönemlerinin bilgi birikimini yansıtmış hem de sonraki nesillere ışık tutmuştur.
Buna göre, Osmanlı Devleti'nde yetişen bilim insanı ve eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
C
Mercimek Ahmet - Câmasb-nâme
B
Ali Kuşçu - Risale fi'l-Hey'e
D
Seydi Ali Reis - Miratü'l-Memâlik
E
Katip Çelebi - Seyahatnâme
A
Takiyüddin Mehmet - Ceddetü'd-Dürer
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Seyahatnâme eseri Katip Çelebi'ye değil, Evliya Çelebi'ye aittir.
A şıkkında yer alan Takiyüddin Mehmet, Osmanlı'nın en önemli astronomlarındandır ve Ceddetü'd-Dürer onun eseridir.
B şıkkındaki Ali Kuşçu, Fatih Sultan Mehmet döneminde İstanbul'a gelmiş ve Risale fi'l-Hey'e adlı astronomi eserini yazmıştır.
C şıkkındaki Mercimek Ahmet, Farsçadan Türkçeye çevirdiği Câmasb-nâme ile bilinir.
D şıkkındaki Seydi Ali Reis, Hint Kaptanlığı görevinden dönerken yaşadıklarını anlattığı Miratü'l-Memâlik (Ülkelerin Aynası) adlı eserin yazarıdır.
E şıkkında yer alan 'Seyahatnâme' Katip Çelebi'ye değil, XVII. yüzyılın ünlü gezgini Evliya Çelebi'ye aittir. Katip Çelebi'nin önemli eserleri arasında Keşfü'z-Zünûn ve Cihannümâ yer alır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Mercimek Ahmet'in çeviri eserini unutma]İsmi enteresan geldiği için yanlış sanılabilir.
A Seçeneği:[Takiyüddin Mehmet'in eserini yabancı bulma]Aday isme yabancı gelip şüphelenebilir ancak eşleşme doğrudur.
B Seçeneği:[Ali Kuşçu'nun Akkoyunlu kökenli olmasını karıştırma]Akkoyunlu sarayından geldiği bilindiği için eserini bilemeyebilir.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Seyahatnâme'nin Evliya Çelebi'ye ait olduğunu bilen aday doğru cevaba ulaşır.
D Seçeneği:[Seydi Ali Reis ile Piri Reis'in denizcilik eserlerini karıştırma]Her ikisi de denizci olduğu için eserleri yer değiştirebilir.
Soru 4XVII. Yüzyılda Osmanlı Devleti
Osmanlı Devleti'nde XVII. yüzyılda fen bilimleri alanında önemli çalışmalar yapılmıştır. Bu dönemde gerçekleştirilen sıra dışı deneylerden biri de barut dolu bir fişeği kullanarak gerçekleştirdiği dikey uçuş denemesidir. Sarayburnu'nda IV. Murad'ın huzurunda yapılan bu denemede gökyüzüne yükselen ve kendi tasarladığı kanatlarla denize güvenli bir şekilde inen bu Türk bilgin, dünya havacılık ve roket tarihinin ilk örneklerinden birini vermiştir.
Metinde sözü edilen ve insanlık tarihinde ilk kez roketle uçuş gerçekleştiren Osmanlı dönemi bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
D
Kâtip Çelebi
E
Altuncuzâde
B
Lagâri Hasan Çelebi
A
Hezârfen Ahmet Çelebi
C
Takiyüddin Mehmet
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Soruda bahsedilen ve roketle (barut fişeğiyle) uçuş gerçekleştiren Osmanlı bilgini Lagâri Hasan Çelebi'dir.
Hezârfen Ahmet Çelebi kanatla Galata Kulesi'nden Üsküdar'a uçmuştur.
Lagâri Hasan Çelebi ise barutla çalışan ilk roket benzeri aracı geliştirerek dikey uçuş yapmıştır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[XVI. yüzyıl astronomi ve mekanik bilgini ile karıştırma]Takiyüddin Mehmet'in Osmanlı gözlemevi çalışmalarıyla karıştırılabilir.
A Seçeneği:[Kanatla uçuş ve XVII. yüzyıl kavramlarının karıştırılması]Aday, Osmanlı'daki ilk uçuş denemesi denilince doğrudan Hezârfen Ahmet Çelebi'yi hatırlar.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru bilgi ve ayırt etme becerisi.
E Seçeneği:[Tıp tarihi figürleriyle karıştırma]Farklı bir yüzyıla ait tıp bilginidir.
D Seçeneği:[XVII. yüzyılünlü entelektüelini her alanda öncü sanma]Kâtip Çelebi dönemin önemli bir yazarı olduğu için akla gelebilir.
Soru 5Osmanlı Kültür ve Medeniyeti
Osmanlı Devleti'nde bilim, tıp, astronomi ve tarih yazıcılığı alanlarında pek çok önemli isim eserler vermiştir.
Tıp alanında yazdığı 'Cerrahiyyü'l-Haniyye' adlı eseriyle tanınan ve deneysel çalışmalarıyla bilinen hekimdir.
Rasathane kurarak yaptığı astronomik gözlemler ve hazırladığı zîçler ile ün salmıştır.
İstanbul'un fethinde yer almış, tıp alanında mikrobun varlığından bahseden ilk isimler arasında yer almıştır.
Osmanlı Devleti'nin ilk resmi vakanüvisi (tarih yazıcısı) olarak görev yapmıştır.
Bu bilgilere göre, aşağıdaki Osmanlı bilim insanlarından hangisi yukarıdaki öncüllerden herhangi biriyle eşleştirilemez?
C
Hezârfen Ahmet Çelebi
A
Sabuncuoğlu Şerafettin
B
Takiyüddin Mehmet
E
Naima Efendi
D
Akşemseddin
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Hezârfen Ahmet Çelebi, insanlık tarihinin ilk başarılı uçuş denemelerinden birini (Galata Kulesi'nden Üsküdar'a) gerçekleştirmesiyle bilinir; ancak verilen öncüllerde bu duruma doğrudan yer verilmemiştir.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi ve İlk Türk-İslam Devletleri" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi Türk Tarihi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 KPSS Tarih dersi "İkinci Dünya Savaşı Sonrası Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Uluslararası Örgütler ve Siyasi Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Soğuk Savaş Dönemi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT • TarihAYT Tarih: Osmanlı Kültür ve Medeniyeti & Örgün Eğitim Kurumları (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)