AYT Tarih: Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi & Osmanlı'nın Büyümesini Etkileyen Faktörler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
2027 AYT Tarih dersi "Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
📝 5 Soru⏱️ 10 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 5 Soru Cevaplandı
Soru 1Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi
Osmanlı Beyliği, kuruluş yıllarında diğer Anadolu beyliklerinden farklı olarak kısa sürede uç bölgesinden güçlü bir devlet olma aşamasına geçmiştir. Bu süreçte uygulanan politikalar ve bölgenin jeopolitik konumu belirleyici olmuştur.
I. Bizans sınırında (uç bölgesi) yer alması sayesinde gaza ve cihat politikasını rahatça uygulayabilmesi
II. Ahiler, dervişler ve gaziler gibi yerel zümrelerin desteğini arkasına alması
III. Anadolu'daki tüm Türk beyliklerinin siyasi birliğini baştan itibaren Osmanlı'nın liderliği altında barışçıl yollarla birleştirmesi
Yukarıdakilerden hangileri Osmanlı Beyliği'nin kuruluş ve gelişim sürecinde etkili olan faktörler arasında gösterilemez?
C
Yalnız III
E
II ve III
D
I ve II
B
Yalnız II
A
Yalnız I
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Anadolu'daki tüm Türk beylikleri Osmanlı'nın liderliğini baştan itibaren kabul etmemiş, aksine Osmanlı geliştikçe bazılarıyla siyasi ve askeri mücadeleler (Karesioğulları hariç) yaşanmıştır. Bu nedenle III numaralı öncül yanlıştır.
Öncül I: Osmanlı'nın Bizans sınırında kurulması gaza ve cihat imkanı tanımış, büyümesinde en temel etkenlerden biri olmuştur.
Öncül II: Ahi teşkilatı, Abdalan-ı Rum gibi sosyal grupların desteği halkın sevgisini ve teşkilatlanmayı sağlamıştır.
Öncül III: Anadolu beylikleri ile Osmanlı arasında zaman zaman rekabet ve mücadeleler yaşanmıştır, tüm beylikler baştan beri destek vermemiştir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Beyliklerin baştan beri Osmanlı'ya destek vermediği, aksine zaman zaman mücadele edildiği bilinmektedir.
A Seçeneği:[Yalnız I seçeneği]I. öncülün doğruluğunu gözden kaçıran adaylar yanılgıya düşebilir.
B Seçeneği:[Yalnız II seçeneği]Sosyal zümrelerin desteğini unutarak sadece coğrafi konuma odaklananlar seçebilir.
E Seçeneği:[II ve III seçeneği]III. öncülün yanlışlığını fark edip II'yi de yanlış zannedenler düşebilir.
D Seçeneği:[I ve II seçeneği]Etkili olan faktörleri arayan aday yanlışlıkla bunları eleyebilir.
Soru 2Osmanlı Devleti Kuruluş Dönemi
Osmanlı Devleti'nin kuruluş sürecinde merkezî otoriteyi güçlendirmek ve düzenli bir ordu oluşturmak amacıyla I. Murat Dönemi'nde fıkıh kuralları çerçevesinde savaş esirlerinin beşte birinin devlet adına ayrılarak askerî ve idari eğitime tabi tutulduğu bir uygulama hayata geçirilmiştir.
Metinde bahsedilen ve Osmanlı askerî teşkilatının temelini oluşturan bu sistem aşağıdakilerden hangisidir?
C
Devşirme
E
İstimalet
D
İskân
B
Pençik
A
Tımar
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Soruda bahsedilen, savaş esirlerinin beşte birinin devlet hizmetine alınmasını öngören sistem Pençik sistemidir.
I. Murat Dönemi'ndeki askerî düzenlemeler incelenir.
Savaş esirlerinin beşle birinin ('penç' Farsçada beş demektir) devlete ayrılması kuralı hatırlanır.
Bu sistemin Pençik sistemi olduğu tespit edilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Pençik ile Devşirme kavramlarını karıştırma]Adaylar kapıkulu askeri yetiştirme sistemlerini genellikle birbiriyle karıştırıp devşirmeye gidebilir.
D Seçeneği:[İskân siyaseti ile askerî sistemi karıştırma]Kuruluş dönemi yenilikleri arasında yer alan yerleştirme politikasıyla karıştırılabilir.
E Seçeneği:[Hoşgörü politikası yanılgısı]Osmanlı'nın genel yönetim politikalarından biri olan istimalet ile karıştırılabilir.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru bilgiye sahip adaylar bu seçeneği işaretler.
A Seçeneği:[Toprak sistemi ile askerî sistemi karıştırma]Tımar sisteminin de asker yetiştirmeyle ilgili olduğunu bilen adaylar bu şıkka yönelebilir.
Soru 3Osmanlı Kuruluş Dönemi
Osmanlı tarihçisi Neşrî'nin kaleme aldığı 1402 tarihli kayıtlarda, savaş sırasında bazı Tatar birliklerinin ve daha önce Osmanlı tarafından toprakları ele geçirilmiş olan Anadolu beyliklerine mensup askerlerin, Timur'un saflarından ayrılıp kendi eski hükümdarlarının veya beylerinin tarafına geçtiği, bunun da Osmanlı ordusundaki çözülmeyi hızlandırdığı belirtilmiştir.
Metinde sözü edilen gelişmeler ve askerî çözülme, aşağıdaki savaşların hangisinde yaşanmıştır?
A
Otlukbeli Savaşı
B
Ankara Savaşı
E
Varna Savaşı
D
Niğbolu Savaşı
C
Bafeus Savaşı
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
1402 yılında gerçekleşen Ankara Savaşı'nda Yıldırım Bayezid ile Timur karşı karşıya gelmiş, savaş sırasında Osmanlı ordusundaki Kara Tatarlar ve Anadolu beyliklerine ait askerler Timur'un tarafına geçerek savaşın seyrini değiştirmiştir.
Metinde verilen 1402 tarihi tarihî kırılma noktası olarak belirlenir.
Anadolu beyliklerinin (Germiyanoğulları vb.) eski topraklarını geri almak için Timur'un tarafını tuttuğu olay hatırlanır.
Bu özelliklerin yalnızca Ankara Savaşı'na ait olduğu tespit edilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Akkoyunlu mücadelesi]Fatih Sultan Mehmet dönemindeki Otlukbeli Savaşı ile karıştırılabilir.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Metindeki 1402 tarihi ve beyliklerin taraf değiştirmesi doğrudan bu savaşı verir.
E Seçeneği:[15. yüzyıl Haçlı savaşı]II. Murat dönemi savaşları ile karıştırılabilir.
D Seçeneği:[Haçlı savaşı]Yıldırım Bayezid dönemi büyük bir savaş olduğu için karıştırılabilir.
C Seçeneği:[İlk Osmanlı-Bizans savaşı]Osmanlı kuruluş dönemi savaşları birbirine karıştırıldığında seçilebilir.
Soru 4Kuruluş Dönemi Osmanlı Siyasi Tarihi
XIV. yüzyılın sonlarına doğru Osmanlı ordusu, Balkanlar'daki hâkimiyetini pekiştirmek ve Sırp Krallığı'nın bölgedeki direnişini tamamen kırmak amacıyla sefer düzenlemiştir. Şiddetli çatışmaların yaşandığı bu meydan muharebesini Osmanlı kuvvetleri kazanmış; ancak zaferin hemen ardından, savaş alanını gezen Osmanlı padişahına bağlılık sunma bahanesiyle yaklaşan Sırp bir soylu, sultanı hançerleyerek şehit etmiştir.
Paragrafta özellikleri verilen ve Osmanlı hükümdarının savaş meydanında hayatını kaybettiği bu önemli gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
C
Bafeus Savaşı
A
Varna Savaşı
B
Ankara Savaşı
D
I. Kosova Savaşı
E
Niğbolu Savaşı
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Paragrafta sözü edilen ve I. Murat'ın savaş meydanında Miloş Obiliç tarafından şehit edildiği olay I. Kosova Savaşı'dır.
Metinde Osmanlı padişahının (I. Murat) bir savaş sonrası şehit edildiği bilgisi verilmiştir.
Sırp kralına karşı yapılan ve I. Murat'ın haçlı ordusunu yenilgiye uğrattıktan sonra bir Sırp milis (Miloş Obiliç) tarafından hançerlendiği savaş I. Kosova'dır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Padişahın savaşa katılması ve oğullarının adı.]Ankara Savaşı da padişahın katıldığı büyük bir savaştır ancak Haçlılara karşı değil Timur'a karşı yapılmıştır.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru metin analizi
E Seçeneği:[Yıldırım Bayezid dönemi Haçlı savaşı.]Niğbolu da önemli bir Haçlı savaşıdır ancak I. Murat değil Yıldırım Bayezid dönemindedir.
A Seçeneği:[Haçlı ittifakı ve Balkanlar kavramı karıştırılması.]Varna Savaşı da bir Haçlı savaşı olduğu için adaylar karıştırebilir.
C Seçeneği:[Osmanlı'nın ilk dönem savaşları.]Kuruluş dönemi savaşları başlığı altında karıştırılabilir.
Soru 5Osmanlı Devleti Kuruluş Dönemi
1402 Ankara Savaşı'nın ardından Osmanlı Devleti siyasi bir buhrana sürüklenmiş, şehzadeler arasında taht kavgaları yaşanarak merkezi otorite büyük ölçüde zayıflamıştır. Bu süreçte devleti yıkılmaktan kurtaran ve kardeşleri arasındaki mücadeleyi kazanarak birliği yeniden sağlayan padişah, devletin siyasi varlığını güvence altına almıştır.
I. Ülke genelinde merkezi otoritenin yeniden sağlanması
II. Şehzadeler arasındaki taht mücadelesine son verilmesi
III. Bizans'ın fethedilerek başkent yapılması
Yukarıda bahsedilen gelişmelerin yaşanmasında etkili olan ve 'Osmanlı'nın ikinci kurucusu' unvanıyla anılan Osmanlı padişahı aşağıdakilerden hangisidir?
C
II. Murad
A
I. Murat
B
I. Mehmet (Çelebi Mehmet)
D
Fatih Sultan Mehmet
E
Yıldırım Bayezid
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Ankara Savaşı'ndan (1402) sonra başlayan 11 yıllık Fetret Devri'ne (1402-1413) son vererek kardeşleri Musa, İsa ve Süleyman Çelebi ile olan mücadeleyi kazanan ve birliği yeniden sağlayan padişah I. Mehmet'tir (Çelebi Mehmet). Bu başarısından ötürü tarihçiler tarafından 'Osmanlı'nın ikinci kurucusu' olarak nitelendirilmiştir.
Ankara Savaşı sonrasında şehzadeler arasında taht kavgaları (Fetret Devri) yaşanmıştır.
Çelebi Mehmet, diğer kardeşlerini bertaraf ederek devleti yeniden tek çatı altında toplamıştır.
Merkezi otoritenin yeniden tesis edilmesiyle devlet dağılmaktan kurtarılmıştır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[İstanbul'un fethini gerçekleştiren padişahla karıştırma]Aday, büyük ölçekli toparlanma ve kuruculuk vasıflarını Fatih Sultan Mehmet ile bağdaştırabilir.
E Seçeneği:[Ankara Savaşı'nı kaybeden padişahla karıştırma]Aday, Ankara Savaşı ve sonrasındaki süreci okurken savaşı kaybeden hükümdarı işaretleyebilir.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Fetret Devri'ni bitiren ve ikinci kurucu olarak bilinen padişahı doğru tespit etmiştir.
A Seçeneği:[I. Murat dönemi karıştırılması]Aday, ilk dönem padişahları ile unvanları karıştırabilir.
C Seçeneği:[II. Murad ile Çelebi Mehmet'in karıştırılması]Aday, Fetret Devri sonrasındaki toparlanma süreci ile bu dönemin padişahını karıştırabilir.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Tarih ve AYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi ve İlk Türk-İslam Devletleri" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi Türk Tarihi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 KPSS Tarih dersi "İkinci Dünya Savaşı Sonrası Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Uluslararası Örgütler ve Siyasi Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Soğuk Savaş Dönemi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT • TarihAYT Tarih: Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi & Osmanlı'nın Büyümesini Etkileyen Faktörler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)