AYT Tarih: Millî Mücadele Dönemi & Hazırlık Dönemi Gelişmeleri (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru 1 Millî Mücadele Dönemi

Millî Mücadele'nin hazırlık döneminde ulusal bilinci uyandırmak ve teşkilatlanmayı sağlamak amacıyla çeşitli genelgeler yayımlanmış, kongreler toplanmış ve İstanbul Hükümeti ile görüşmeler yapılmıştır.

I. Amasya Genelgesi

II. Erzurum Kongresi

III. Sivas Kongresi

IV. Amasya Protokolü

Bu gelişmelerin kronolojik olarak doğru sıralaması aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

A

I - II - III - IV

B

I - III - II - IV

C

II - I - III - IV

E

I - IV - II - III

D

III - I - II - IV

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 2 Millî Mücadele Hazırlık Dönemi

Tarih öğretmeni Selim Bey, Millî Mücadele'nin hazırlık evresini işlerken yayımlanan bir metin için şu ifadeleri kullanmıştır: "Bu belge; ihtilal bildirisi niteliği taşıması, Türk milletinin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararının kurtaracağını ilk kez vurgulaması ve hazırlanış aşamasında gizli tutulması nedeniyle dönüm noktasıdır."

Selim Öğretmen'in derste özelliklerini belirttiği bu belge aşağıdakilerden hangisidir?

D

Sivas Kongresi

E

Amasya Protokolü

B

Erzurum Kongresi

C

Amasya Genelgesi

A

Havza Genelgesi

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 3 Millî Mücadele Dönemi

Mustafa Kemal Paşa, Havza'dan Amasya'ya geçerek millî mücadelenin lider kadrosunu bir araya getirmiş ve Kurtuluş Savaşı'nın hukuki gerekçesini belirleyen Amasya Genelgesi'ni kaleme almıştır. Bu belge, Doğu Cephesi'ndeki komutanların da onayı ve telgraf desteğiyle ulusal çapta bir nitelik kazanmıştır.

I. Rauf Orbay

II. Kâzım Karabekir

III. Fevzi Çakmak

Yukarıdaki komutanlardan hangileri 22 Haziran 1919 tarihli Amasya Genelgesi'ni hazırlayan, imzalayan veya telgrafla onaylayan isimler arasında yer almıştır?

A

Yalnız I

C

I ve II

B

Yalnız II

E

I, II ve III

D

II ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Amasya Genelgesi Mustafa Kemal, Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele tarafından imzalanmış; Kâzım Karabekir ve Cemal Paşa ise telgrafla onay vermiştir. Fevzi Çakmak bu süreçte İstanbul hükümetinde görevde olup Amasya Genelgesi'nin hazırlayıcıları veya onaylayanları arasında yer almamıştır.

Amasya Genelgesi'ni bizzat imzalayanlar: Mustafa Kemal, Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele.
Genelgeyi telgrafla onaylayan komutanlar: Kâzım Karabekir ve Cemal Paşa (Mersinli).
Fevzi Çakmak ise daha sonra Millî Mücadele'ye katılacak olup bu aşamada genelgede imzası veya onayı yoktur.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

C Seçeneği: [Doğru seçenek] Rauf Orbay'ın imzası ve Kâzım Karabekir'in telgraf onayının doğru kombinasyonu.

B Seçeneği: [Rauf Orbay'ı atlayıp sadece Kâzım Karabekir'i düşünmek.] Karabekir'in onayını hatırlayıp metni bizzat imzalayan Rauf Orbay'ı elemek.

E Seçeneği: [Tüm ünlü komutanların ilk belgede yer aldığı yanılgısı.] Kurtuluş Savaşı'nın önde gelen tüm paşalarının Amasya'da ortak hareket ettiğini düşünmek.

D Seçeneği: [Fevzi Çakmak'ın o dönemki konumunu karıştırmak.] Fevzi Çakmak'ın Millî Mücadele'nin ileri aşamalarındaki etkin rolü nedeniyle ilk belgede de olduğunu varsaymak.

A Seçeneği: [Sadece Rauf Orbay'ın imzasını hatırlayıp diğer onay veren komutanı gözden kaçırmak.] Kâzım Karabekir'in telgrafla onay verdiğini unutarak sadece bizzat orada bulunanları baz almak.

Soru 4 Millî Mücadele Dönemi

Mustafa Kemal, 9 Mayıs 1919'da 9. Ordu Müfettişliği görevine atanarak Anadolu'ya geçtikten sonra, işgallerin Türk milletinde yarattığı infiali ortak bir tepkiye dönüştürmek ve haklı sesini uluslararası kamuoyuna duyurmak amacıyla bir dizi genelge yayımlamıştır.

I. İzmir'in işgali başta olmak üzere tüm haksız işgallerin mitingler yapılarak protesto edilmesi

II. Büyük ve heyecanlı mitinglerin düzenlenmesi sırasında azınlıklara karşı düşmanca tavırlardan kaçınılması

III. İtilaf Devletleri temsilciliklerine ve İstanbul Hükümeti'ne protesto telgraflarının çekilmesi

Mustafa Kemal'in Anadolu'da yayımladığı ilk genelge niteliği taşıyan ve yukarıdaki esasları içeren belge aşağıdakilerden hangisidir?

B

Amasya Genelgesi

C

Misakımillî Kararları

D

Havza Genelgesi

E

Tekâlif-i Milliye Emirleri

A

Hıyanet-i Vataniye Kanunu

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 5 Millî Mücadele Dönemi

Mustafa Kemal Paşa, Amasya Genelgesi'ni tek başına kaleme alıp yayımlamak yerine, Rauf Bey, Refet Bey, Ali Fuat Paşa gibi komutanların da onayını ve imzasını alarak ilan etmiştir. Ayrıca genelgede "Anadolu'nun her bakımdan en güvenli yeri olan Sivas'ta millî bir kongrenin toplanması kararlaştırılmıştır."

I. Millî Mücadele'yi kişisel olmaktan çıkararak ortak bir iradeye dayandırma

II. İstanbul Hükûmeti'nin doğrudan onayını alarak yürütme yetkisini paylaşma

III. Mücadeleyi halkın katılımıyla bölgesellikten ulusallığa taşıma

Mustafa Kemal Paşa'nın Amasya Genelgesi'ni bu yöntemle yayımlaması yukarıdakilerden hangilerini amaçladığının bir göstergesidir?

A

Yalnız I

D

II ve III

E

I, II ve III

C

I ve III

B

Yalnız II

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Amasya Genelgesi'nin birden fazla komutanın imzasıyla yayımlanması, hareketin şahsileşmesini önlemiş ve ulusal bir nitelik kazanmasında halkın desteğinin aranmasını sağlamıştır.

Öncül incelendiğinde, birden fazla komutanın imzasının bulunması mücadelenin kişiselliğini ortadan kaldırır (I. öncül doğru).
Genelgede İstanbul Hükûmeti'nin onayı aranmamış, aksine hükûmetin görevini yapamadığı vurgulanmıştır (II. öncül yanlış).
Sivas'ta ulusal bir kongrenin toplanmasının istenmesi ve halkın desteğinin hedeflenmesi mücadeleyi ulusal boyuta taşır (III. öncül doğru).

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

D Seçeneği: [İstanbul Hükûmeti ile iş birliği yapıldığı yanılgısına düşme.] Aday İstanbul Hükûmeti'ne karşı tutumu karıştırmış olabilir.

E Seçeneği: [Tüm öncülleri doğru kabul etme ezberi.] Öncüllerin tamamının olumlu birer hedef gibi görünmesi.

C Seçeneği: [Doğru seçenek] I ve III. öncüller tarihsel gerçeklerle tam uyuşmaktadır.

B Seçeneği: [Kişiselleşmeme durumunu yakalayıp ulusallık boyutunu kaçırma.] Yalnızca imza konusuna odaklanılmıştır.

A Seçeneği: [Sadece imza olayını dikkate alıp üçüncü öncülü gözden kaçırma.] Aday sadece I. öncülün kesin doğruluğuna odaklanıp III. öncülü atlayabilir.

Soru 6 Millî Mücadele Dönemi

Mustafa Kemal Paşa, 19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıktıktan sonra yayımladığı bir belgede, yurdun bütünlüğünün ve milletin bağımsızlığının tehlikede olduğunu, İstanbul hükümetinin üzerine düşen sorumluluğu yerine getiremediğini ve bu durumdan kurtulmanın ancak milletin azim ve kararlılığı ile mümkün olacağını ilk kez resmi bir nitelikte ifade etmiştir.

Metinde sözü edilen ve Millî Mücadele'nin gerekçesi, amacı ve yöntemini ilk kez belirleyen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

E

Amasya Görüşmeleri

D

Sivas Kongresi

B

Erzurum Kongresi

C

Amasya Genelgesi

A

Havza Genelgesi

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Amasya Genelgesi (Tamimi), Millî Mücadele'nin gerekçesini (vatanın bütünlüğü, milletin bağımsızlığı tehlikede), amacını (milletin bağımsızlığını kurtarmak) ve yöntemini (milletin azim ve kararı) belirleyen ilk belgedir.

Gerekçe tespit edilir: 'Vatanın bütünlüğü ve milletin bağımsızlığı tehlikededir.'
Amaç tespit edilir: 'Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır.'
Yöntem tespit edilir: 'Sivas'ta millî bir kongre toplanacaktır.'

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [İlk genelge olması nedeniyle karıştırılması] Samsun'dan sonra yayımlanan ilk genelge olduğu için öğrenciler amaç-gerekçe-yöntem üçlüsünü buraya yorabilir.

D Seçeneği: [Ulusal kongre süreciyle karıştırılması] Sivas Kongresi'nin her yönüyle ulusal olması, temel ilkelerin ilk kez burada konulduğu algısı yaratabilir.

E Seçeneği: [Hükümetle yapılan ilk resmi temas olması] İstanbul hükümeti ile Temsil Heyeti'nin ilk kez bir araya geldiği yerdir.

B Seçeneği: [Bölgesel kongre kararlarının ulusallaşması] Erzurum Kongresi'nde millî sınır vurgusu yapıldığı için amaç ve gerekçenin burada ilk kez belirtildiği zannedilebilir.

C Seçeneği: [Doğru seçenek] Doğru bilgiye dayalı temel kazanım eşleşmesi.

AYT Tarih: Millî Mücadele Dönemi & Hazırlık Dönemi Gelişmeleri (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Bu gelişmelerin kronolojik olarak doğru sıralaması aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Selim Öğretmen'in derste özelliklerini belirttiği bu belge aşağıdakilerden hangisidir?

Yukarıdaki komutanlardan hangileri 22 Haziran 1919 tarihli Amasya Genelgesi'ni hazırlayan, imzalayan veya telgrafla onaylayan isimler arasında yer almıştır?

Mustafa Kemal'in Anadolu'da yayımladığı ilk genelge niteliği taşıyan ve yukarıdaki esasları içeren belge aşağıdakilerden hangisidir?

Mustafa Kemal Paşa'nın Amasya Genelgesi'ni bu yöntemle yayımlaması yukarıdakilerden hangilerini amaçladığının bir göstergesidir?

Metinde sözü edilen ve Millî Mücadele'nin gerekçesi, amacı ve yöntemini ilk kez belirleyen gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

TYT Tarih Çıkmış Soru Formatında Çözümlü Konu Tarama Testi

AYT Türk Dili ve Edebiyatı: İslamiyet Öncesi ve İlk Türk-İslam Devletleri & Kutadgu Bilig ve Türk-İslam Edebiyatı (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Tarih: İslamiyet Öncesi Türk Tarihi & Kültür ve Uygarlık (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

KPSS Tarih: İkinci Dünya Savaşı Sonrası Gelişmeler & Soğuk Savaş Dönemi ve Orta Doğu (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Tarih: Uluslararası Örgütler ve Siyasi Gelişmeler & Ortadoğu'da Petrol ve Siyaset (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

AYT Tarih: Soğuk Savaş Dönemi & Yumuşama (Detant) Dönemi (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)