AYT Tarih: I. TBMM Dönemi Ayaklanmaları & İç Ayaklanmalar ve Dış Gelişmeler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
2027 AYT Tarih dersi "I. TBMM Dönemi Ayaklanmaları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
📝 5 Soru⏱️ 10 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 5 Soru Cevaplandı
Soru 1I. TBMM Dönemi Ayaklanmaları
I. TBMM'ye karşı çıkarılan isyanlardan biri, düzenli ordunun Yunan kuvvetleriyle savaştığı kritik bir eşikte, Doğu ve Orta Anadolu'da (özellikle Erzincan, Sivas ve Tunceli hattında) ortaya çıkmış ve hükümetin askerî gücünü iki farklı cephede bölmek zorunda kalmıştır.
II. İnönü Muharebesi'nin devam ettiği ve Türk ordusunun taarruz gücünü sınadığı günlerde, Ankara Hükümeti'ni içten zayıflatmayı amaçlayan bu bölgesel ayaklanma aşağıdakilerden hangisidir?
A
Şeyh Eşref Ayaklanması
B
Milli Aşireti Ayaklanması
D
Ali Batı Ayaklanması
E
Çerkez Ethem Ayaklanması
C
Koçgiri Ayaklanması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
II. İnönü Savaşı sürerken Kemah, Ovacık, Zara ve İmranlı çevresinde çıkan ayaklanma Koçgiri Ayaklanması'dır.
I. TBMM dönemindeki ayaklanmaların çıkış yerleri ve tarihleri incelenir.
II. İnönü Muharebesi (23 Mart - 1 Nisan 1921) tarih aralığında Sivas ve çevresinde etkili olan isyanın Koçgiri Aşireti öncülüğünde başladığı tespit edilir.
Doğru seçenek C olarak işaretlenir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Kemah, Ovacık, Zara, İmranlı bölgeleri Koçgiri isyanının merkezidir.
B Seçeneği:[Güney cephesindeki aşiret isyanlarıyla karıştırma]İsmin içinde 'aşiret' geçmesi
E Seçeneği:[En bilinen düzenli ordu karşıtı isyan]Batı Cephesi'ndeki kritik dönemlerle Çerkez Ethem'in faaliyetlerini bağdaştırma
D Seçeneği:[Güneydoğu Anadolu isyanları]Mardin-Midyat bölgesindeki ayaklanmalarla karıştırma
A Seçeneği:[Dinî kisve altında çıkan diğer isyanlarla karıştırma]Şeyh Eşref isyanının da Doğu Anadolu'da çıkmış olması
Soru 2Milli Mücadele Dönemi
1920 yılında Yozgat ve çevresinde etkili olan Çapanoğlu İsyanı, TBMM'nin otoritesini sarsmayı amaçlayan en önemli kargaşalardan biri olarak tarihe geçmiştir. Bu isyanın çıkmasında bölgedeki nüfuzlu kişilerin merkezi hükümetin otoritesini kendi çıkarlarına aykırı görmesi, yabancı devletlerin kışkırtmaları ve dini hassasiyetlerin istismar edilmesi etkili olmuştur.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Çapanoğlu İsyanı'nın çıkış nedenleri arasında gösterilemez?
C
Düzenli ordunun kurulmasıyla birlikte bazı aşiretlerin ve Kuvayımilliye birliklerinin askerlik ve denetim altına alınmak istenmesi
A
İtilaf Devletlerinin Milli Mücadele aleyhine yürüttüğü kara propagandalar
D
Padişahlık ve halifelik makamının manevi gücünün halkı kışkırtmak için kullanılması
E
Bölgedeki bazı eşraf ve derebeylerinin merkezi otoriteye vergi ve asker verme hususunda direnmesi
B
Hürriyet ve İtilaf Fırkası'nın Mustafa Kemal Paşa ve arkadaşlarını hedef alan suçlamaları
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Çapanoğlu İsyanı'nın çıkış nedenleri arasında düzenli ordunun kurulması süreci ve Kuvayımilliye'nin denetim altına alınması doğrudan yer almaz; bu durum daha çok Demirci Mehmet Efe veya Çerkez Ethem ayaklanmalarının sebeplerindendir.
Çapanoğlu İsyanı, Yozgat ve çevresinde bölgenin önde gelen ailelerinden Çapanoğullarının çıkardığı bir ayan/eşraf ayaklanmasıdır.
İtilaf Devletleri ve İstanbul hükümetinin kışkırtmaları, dini duyguların istismarı ve Hürriyet ve İtilaf Fırkası'nın propagandaları bu isyanda etkilidir.
C seçeneğinde yer alan 'düzenli ordu ve Kuvayımilliye'nin denetimi' meselesi ise genellikle Batı Cephesi'ndeki bazı eski Kuvayımilliye liderlerinin (Çerkez Ethem vb.) ayaklanma gerekçeleriyle ilgilidir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Çeldirici]Tüm isyanların ortak nedeni sanılarak seçilebilir.
A Seçeneği:[Doğru neden]İtilaf Devletleri'nin rolü isyanlarda aktiftir.
E Seçeneği:[Doğru neden]Ayan/eşraf isyanlarının temelidir.
D Seçeneği:[Doğru neden]Dini istismar her isyanda görülür.
B Seçeneği:[Doğru neden]Muhalefet partilerinin tavrı etkili olmuştur.
Soru 3Milli Mücadele Dönemi
İstanbul Hükümeti, Anadolu'daki milli teşkilatlanmayı ve Kuvayimilliye hareketini ortadan kaldırmak amacıyla düzenli askeri birlik niteliğinde özel bir kuvvet oluşturmuştur. Hilafet Ordusu olarak da anılan bu yapı, TBMM karşıtı ayaklanmalarda aktif rol oynamıştır.
Metinde sözü edilen ve İstanbul Hükümeti tarafından Kuvayimilliye'yi etkisiz kılmak için kurulan askeri teşkilat aşağıdakilerden hangisidir?
D
Kuva-yı Seyyare
E
Anzavur Kuvvetleri
B
Kuva-yı İnzibatiye
A
Merkez Ordusu
C
Heyet-i Nasiha
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
İstanbul Hükümeti tarafından Kuvayimilliye'yi yok etmek ve TBMM otoritesini kırmak amacıyla kurulan düzenli birlik Kuva-yı İnzibatiye'dir.
İstanbul Hükümeti'nin Milli Mücadele aleyhine yürüttüğü askeri faaliyetler incelenir.
Hilafet Ordusu adıyla da bilinen ve doğrudan Kuvayimilliye üzerine gönderilen resmi silahlı gücün adı tespit edilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Hükümetin propaganda teşkilatı olması]Aday, halkı ikna etmek için kurulan nasihat heyetleriyle askeri birlikleri karıştırabilir.
D Seçeneği:[Çerkez Ethem kuvvetleri ile karıştırılması]Seyyare kelimesinin seyyar/hareketli birlik anlamından ötürü karıştırılabilir.
E Seçeneği:[Ahmet Anzavur isyanı ile karıştırılması]Anzavur ayaklanması da İstanbul Hükümeti desteklidir ancak doğrudan bu isimde resmi bir devlet kararnamesiyle kurulan ordu Kuva-yı İnzibatiye'dir.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru bilgi
A Seçeneği:[Düzenli ordu birliği olması nedeniyle karıştırılması]Aday, TBMM'ye karşı çıkarılan isyanları bastırmak için kurulan Merkez Ordusu ile İstanbul Hükümeti'nin kurduğu kuvveti karıştırabilir.
Soru 4Millî Mücadele Dönemi
Millî Mücadele Dönemi'nde TBMM'nin otoritesini sarsmak, düzenli orduya geçişi engellemek ve İstanbul Hükümeti'nin taşradaki gücünü korumak amacıyla çeşitli iç gelişmeler ve ayaklanmalar yaşanmıştır.
I. Kuvay-ı İnzibatiye'nin kurulması
II. Amiral Bristol Raporu'nun yayımlanması
III. Delibaş Mehmet Ayaklanması'nın çıkması
Yukarıdakilerden hangileri Millî Mücadele Dönemi'nde TBMM'nin varlığına karşı görülen olumsuz gelişmeler arasında yer alır?
A
Yalnız I
E
I, II ve III
D
II ve III
B
Yalnız II
C
I ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Kuvay-ı İnzibatiye (Hilafet Ordusu) ve Delibaş Mehmet Ayaklanması TBMM'ye karşı çıkan doğrudan olumsuz iç gelişmelerdir. Amiral Bristol Raporu ise Türklerin haklılığını uluslararası alanda savunan olumlu bir rapordur.
I numaralı öncülde yer alan Kuvay-ı İnzibatiye, İstanbul Hükümeti tarafından TBMM'yi ve Millî Mücadele'yi bastırmak için kurulmuş askeri bir birlikteliktir (Olumsuz gelişme).
II numaralı öncülde yer alan Amiral Bristol Raporu, Batı Anadolu'daki Yunan işgalinin haksızlığını ve Türklerin haklılığını ortaya koyan ilk uluslararası belgedir (Olumlu gelişme).
III numaralı öncülde yer alan Delibaş Mehmet Ayaklanması, Konya ve çevresinde TBMM'ye karşı çıkarılan yıkıcı ve isyancı bir harekettir (Olumsuz gelişme).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Kuvay-ı İnzibatiye ve Delibaş Mehmet Ayaklanması'nın TBMM'ye yönelik tehditler olduğunu doğru tespit etmiştir.
A Seçeneği:[Yalnız I seçeneği]Delibaş Mehmet isyanının TBMM'ye karşı olduğunu bilir ancak Kuvay-ı İnzibatiye dışındaki diğer unsurları gözden kaçırır.
B Seçeneği:[Yalnız II seçeneği]Amiral Bristol Raporu'nun döneme ait önemli bir belge olduğunu hatırlar ancak olumlu-olumsuz ayrımını karıştırır.
E Seçeneği:[Tüm öncüller seçeneği]Dönemde geçen tüm kavramların doğrudan isyan veya olumsuzluk bildirdiğini zanneder.
D Seçeneği:[II ve III seçeneği]Amiral Bristol Raporu'nun niteliğini karıştırarak onu da olumsuz gelişme olarak değerlendirir.
Soru 5Kurtuluş Savaşı Hazırlık ve Mücadele Dönemi
Tarih öğretmenliği öğrencisi olan Selim, hazırladığı ödevde TBMM'nin açılışından sonra otoritesini sarsmak amacıyla çıkan ayaklanmaları sınıflandırmıştır.
I. Bozkurt-Lotus Olayı
II. Delibaş Mehmet Ayaklanması
III. Menemen Olayı
IV. Aznavur Ayaklanması
Buna göre Selim, yukarıdaki numaralandırılmış olaylardan hangilerini 'TBMM'ye karşı çıkan ayaklanmalar' arasında göstererek yanlışlık yapmıştır?
C
II ve IV
B
I ve III
E
I, II ve III
D
III ve IV
A
I ve II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Bozkurt-Lotus olayı Türkiye ile Fransa arasında yaşanan bir adli yetki krizidir; Menemen Olayı ise cumhuriyet döneminde rejime karşı çıkan ikinci büyük ayaklanmadır. Bu nedenle her ikisi de TBMM'ye karşı Kurtuluş Savaşı yıllarında çıkan ayaklanmalar arasında yer almaz.
Bozkurt-Lotus Olayı, 1926 yılında Türk ve Fransız gemilerinin çarpışması sonucu ortaya çıkan uluslararası bir sorundur.
Delibaş Mehmet Ayaklanması, Konya civarında TBMM'ye karşı çıkarılmış doğrudan bir iç ayaklanmadır.
Menemen Olayı (Kubilay Olayı), 1930 yılında Atatürk devrimlerine ve rejime karşı çıkarılmış bir ayaklanmadır, Kurtuluş Savaşı yıllındaki TBMM karşıtı ayaklanmalardan değildir.
Aznavur Ayaklanması, Kuva-yi Milliye ve TBMM'ye karşı İstanbul Hükümeti'nin desteğiyle çıkarılan ayaklanmalardandır.
Buna göre I ve III numaralı olaylar TBMM'ye karşı çıkarılan Kurtuluş Savaşı dönemi ayaklanmaları sınıflandırmasına girmez.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Aznavur'un TBMM karşıtı olduğunu unutma.]Ahmet Anzavur ayaklanmasını yanlışlıkla dışarıda bırakmıştır.
A Seçeneği:[Delibaş Mehmet Ayaklanması'nın TBMM karşıtı olduğunu gözden kaçırma.]Delibaş Mehmet'in konumunu karıştırarak yanlışlıkla I ve II'yi seçmiştir.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]I ve III numaralı olayların TBMM karşıtı ayaklanmalarla ilgisi olmadığını doğru tespit etmiştir.
D Seçeneği:[Menemen ile Aznavur'u karıştırma.]Aznavur'un da rejim karşıtı olduğunu düşünmüştür.
E Seçeneği:[Hepsini yanlış sanma eğilimi.]Öncüllerin tamamını çeldirici zannetmiştir.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Tarih ve AYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi ve İlk Türk-İslam Devletleri" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Tarih dersi "İslamiyet Öncesi Türk Tarihi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 KPSS Tarih dersi "İkinci Dünya Savaşı Sonrası Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Uluslararası Örgütler ve Siyasi Gelişmeler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
2027 AYT Tarih dersi "Soğuk Savaş Dönemi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT • TarihAYT Tarih: I. TBMM Dönemi Ayaklanmaları & İç Ayaklanmalar ve Dış Gelişmeler (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)