AYT Tarih: Atatürk İlkeleri ve İnkılapları & İnkılapçılık İlkesi (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Atatürk, bir konuşmasında Türk milletinin çağdaş uygarlık düzeyinin üzerine çıkma iradesinden ve aklın, bilimin rehberliğinde yeniliklere ne kadar açık olduğundan bahsetmiştir. Milletin dinamik yapısının her türlü olumlu ve çağdaş gelişmeyi hızla benimseyeceğini vurgulamıştır.

Türkiye Cumhuriyeti'nde din işleri ile devlet işlerinin birbirinden ayrılması, ulusal egemenliğin pekiştirilmesi ve ümmet anlayışından ulus bilincine geçiş sürecinde kritik adımlar atılmıştır.

Türkiye Cumhuriyetinin ilk yıllarında toplumsal yapının düzenlenmesinde sınıf mücadelesi yerine toplumsal dayanışma esas alınmıştır. Bu doğrultuda yapılan tartışmalarda, toplumun imtiyazsız, sınıfsız ve kaynaşmış bir kitle olduğu vurgulanarak herhangi bir zümrenin diğerine üstünlük kuramayacağı ve yasalar önünde herkesin eşit olduğu ilkesi savunulmuştur.

Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucu felsefesinde, toplumsal yapının sınıflara bölünmediği, aksine farklı meslek gruplarının ve tabakaların bir bütünün tamamlayıcı unsurları olduğu kabul edilmiştir. Bu doğrultuda, ekonomik ve sosyal hayatın düzenlenmesinde ayrıcalıksız, sınıfsız ve kaynaşmış bir toplum oluşturulması hedeflenmiştir.

Genç Türkiye Cumhuriyeti, 1929 Dünya Ekonomik Buhranı'nın da etkisiyle özel sektörün sermaye yetersizliği nedeniyle gerçekleştiremediği büyük yatırımları doğrudan üstlenme kararı almıştır. Ancak bu durum, bireysel teşebbüsü tamamen ortadan kaldıran kolektivist bir yapı hedeflemek yerine, özel teşebbüsün yanında devletin de ekonomik alanda faal bir aktör olmasını öngören pragmatik ve milli bir anlayışla şekillenmiştir.

Atatürk döneminde Türkiye'nin ekonomik yapılanması üzerine değerlendirmelerde bulunan bir iktisat tarihçisi şu ifadeleri kullanmıştır: "Türkiye Cumhuriyeti'nin benimsediği ekonomik model, hiçbir zaman klasik anlamda komünist ya da tamamen merkeziyetçi devlet mülkiyetine dayanan bir sistem olmamıştır. Sermaye birikiminin yetersiz olduğu alanlarda öncülüğü devlet üstlenirken, bireylerin gücünün yettiği ve girişimde bulunabileceği sahalarda özel teşebbüs desteklenmiş; böylece devlet ve birey faaliyetlerinin dengelendiği bir yapı hedeflenmiştir."