AYT Tarih: Atatürk İlkeleri & Cumhuriyetçilik (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Atatürk döneminde yapılan devlet yapılanması ve hukuki düzenlemelerde, devletin yönetim şeklinin milletin iradesine dayandırılması esas alınmıştır. Bu doğrultuda milletin kendi geleceğini bizzat tayin etmesi, yöneticilerini seçebilmesi ve devlet yetkisinin kaynağının millete ait olması temel bir ilke olarak benimsenmiştir.

Mustafa Kemal Atatürk, Cumhuriyet'in ilanından sonra yaptığı çeşitli konuşmalarda ve mülakatlarda Türk milletinin karakterine en çok uyan, devlet yönetimini doğrudan millete veren rejimin önemini vurgulamıştır. Özellikle 1925 yılında yaptığı bir konuşmada, hayata geçirdiği dönüşümlerin odağındaki temel siyasi yapılanmayı işaret ederek buradaki en büyük gurur kaynağını dile getirmiştir.

Atatürk döneminde askeri erkanın milletvekilliği ile askerlik görevi arasında tercih yapması zorunlu tutulmuş ve komuta kademesindeki isimlerin siyasi partilerle bağlarını kesmesi sağlanmıştır. Bu düzenlemelerle askeri bürokrasinin karar mekanizmalarındaki doğrudan etkisinin sınırlandırılması hedeflenmiştir.

Atatürk döneminde Türkiye'de devletin ve toplumun çağdaş medeniyetler seviyesinin üzerine çıkarılması hedeflenmiştir. Bu doğrultuda eskiyen, çağın ihtiyaçlarına cevap veremeyen kurumların yerine akılcı, bilimsel ve milletin karakterine uygun yeni kurumlar getirilmiştir. Toplumsal yapının dinamik tutulmasını, dogmalardan arındırılmasını ve sürekli bir gelişimi esas alan bu anlayış, Türk inkılabının temel dinamiklerinden birini oluşturur.

Atatürk döneminde gerçekleştirilen yenilik hareketleri, sadece geçmişin kurumlarını ortadan kaldırmakla kalmamış; akıl ve bilimin rehberliğinde, evrensel değerleri Türk toplumunun ihtiyaçlarıyla harmanlayan çağdaş kurumların kurulmasını hedeflemiştir. Bu süreçte dinamik bir yapı benimsenmiş ve Türk milletinin sürekli olarak daha ileri bir medeniyet seviyesine ulaşması amaçlanmıştır.