TYT Fizik: Madde ve Özellikleri & Kohezyon Kuvveti (7 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru 1 Madde ve Özellikleri

Laboratuvar ortamında saf bir sıvının moleküler yapısı incelenirken sıvı içi taneciklerin birbirine uyguladığı çekim kuvvetleri gözlemlenmektedir.

I. Aynı tür moleküller arasında görülen elektromanyetik tabanlı çekim kuvvetidir.

II. Sadece sıvıların yüzeyinde bulunan moleküller arasında etki gösteren net bir kuvvettir.

III. Sıvının damlacık halinde küresel form kazanmasında temel belirleyici etkendir.

Bu gözlemlere dayanarak sıvıların iç dinamiklerini belirleyen kohezyon kuvveti ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

B

Yalnız II

C

I ve III

D

II ve III

E

I, II ve III

A

Yalnız I

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 2 Madde ve Özellikleri

Günlük yaşamda suyun yüzey özelliklerini değiştirmek amacıyla suya çeşitli maddeler ilave edilmektedir.

I. Saf suya tuz katılması suyun yüzey gerilimini artırır.

II. Kohezyon kuvveti moleküler düzeyde daha büyük olan sıvıların yüzey gerilimi de daha büyüktür.

III. Sıvıların yüzey gerilim katsayısı sadece sıvının sıcaklığına bağlı olup cinsine bağlı değildir.

Bir sıvının yüzey gerilimi ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

B

I ve II

C

I ve III

E

I, II ve III

D

II ve III

A

Yalnız I

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 3 Madde ve Özellikleri

Musluktan damlamaya başlayan bir su damlacığı musluk ucuna tutunarak büyümekte, belirli bir büyüklüğe ulaştığında ise küreselliğini koruyarak serbest düşüş yapmaktadır.

I. Adezyon

II. Yer çekimi

III. Kohezyon

Musluk ucuna tutunma anından yere çarpana kadar geçen süreçte su damlacığına yukarıdaki kuvvetlerden hangileri etki etmiştir?

D

I, II ve III

E

Yalnız II

B

I ve II

C

II ve III

A

Yalnız III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 4 Madde ve Özellikleri

Saf su dolu bir bardağın üzerine metal bir ataş, yüzey gerilim ilkesinden yararlanılarak batırılmadan yatay olarak yerleştirilmiştir.

I. Yüzey gerilimi, ataşın suya batmasını engelleyen elastik zar etkisi göstermiştir.

II. Olay, kohezyon kuvvetinin ataş ile su arasındaki adezyon kuvvetinden büyük olmasının bir sonucudur.

III. Su, adezyon kuvveti sayesinde ataşı su yüzeyinde kaldırma kuvvetiyle tutmaktadır.

Bu deneyle ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğru olabilir?

A

Yalnız I

E

I, II ve III

D

II ve III

B

I ve II

C

I ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 5 Madde ve Özellikleri

X, Y, Z, T ve P sıvılarının molekülleri arasındaki kohezyon kuvvetlerine ait sütun grafiği verilmiştir. Demirden yapılmış bir ataş, özkütlesi sudan büyük olmasına rağmen bu sıvılardan yalnızca birinde batmadan yüzebilmektedir.

Grafikte kohezyon kuvveti sıralaması: $Z < X < Y < T < P$ şeklindedir.

Demir ataşın yüzebildiği bu sıvı grafikteki harflerden hangisidir?

A

X

C

Z

B

Y

D

T

E

P

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 6 Madde ve Özellikleri

K kılcal borusu sırasıyla P ve R kaplarındaki farklı sıvılara daldırıldığında, P kabındaki sıvının boruda yükseldiği, R kabındaki sıvının ise boruda alçaldığı gözlemleniyor.

I. P kabındaki sıvının tanecikleri arasındaki kohezyon kuvveti, sıvı ile boru arasındaki adezyon kuvvetinden küçüktür.

II. R kabındaki sıvının tanecikleri arasındaki kohezyon kuvveti, sıvı ile boru arasındaki adezyon kuvvetinden büyüktür.

III. Kaplardaki sıvılarda kılcallık olayının gerçekleşmesi açık hava basıncından bağımsız bir olgudur.

Buna göre yapılan bu deneyle ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

C

I ve III

B

I ve II

D

II ve III

E

I, II ve III

A

Yalnız I

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 7 Madde ve Özellikleri

X ve Y kılcal boruları aynı su içerisine daldırıldığında, borularda yükselen suların seviyeleri sırasıyla

h_X

ve

h_Y

olmakta ve

h_Y > h_X

olduğu görülmektedir.

I. Y borusunun kesit alanının, X borusuna göre küçük olması

II. X ve Y borularının farklı maddelerden yapılması

III. Y borusunun, X borusuna göre suya daha derine batırılması

Buna göre, Y borusunda yükselen suyun Xinkinden fazla olmasının nedeni yukarıdakilerden hangileri olabilir?

A

Yalnız I

B

Yalnız II

C

I ve II

E

II ve III

D

I ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: C ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Kılcal borularda sıvı yüksekliği boru yarıçapına (kesit alanına) ve borunun cinsine bağlıdır, batırma derinliğine bağlı değildir.

I. Öncül olabilir; yarıçap (kesit alanı) küçüldükçe kılcallık etkisiyle sıvı daha yükseğe çıkar.
II. Öncül olabilir; borunun cinsi adezyon kuvvetini değiştirerek yükselme miktarını etkiler.
III. Öncül olamaz; kılcal borunun suya batırma derinliği yükselme miktarını ( $h$ ) değiştirmez.

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

B Seçeneği: [Eksik seçenek] I. öncül göz ardı edilmiş.

C Seçeneği: [Doğru seçenek] I ve II doğrudur.

D Seçeneği: [Derinlik yanılgısı] III. öncül doğru sanılmış.

E Seçeneği: [Derinlik kabulü] III. öncülün doğruluğu düşünülmüş.

A Seçeneği: [Eksik seçenek] II. öncül göz ardı edilmiş.

TYT Fizik: Madde ve Özellikleri & Kohezyon Kuvveti (7 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Bu gözlemlere dayanarak sıvıların iç dinamiklerini belirleyen kohezyon kuvveti ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

Bir sıvının yüzey gerilimi ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

Musluk ucuna tutunma anından yere çarpana kadar geçen süreçte su damlacığına yukarıdaki kuvvetlerden hangileri etki etmiştir?

Bu deneyle ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğru olabilir?

Demir ataşın yüzebildiği bu sıvı grafikteki harflerden hangisidir?

Buna göre yapılan bu deneyle ilgili yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

Buna göre, Y borusunda yükselen suyun Xinkinden fazla olmasının nedeni yukarıdakilerden hangileri olabilir?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

TYT Fizik: Fizik Bilimine Giriş & SI Birim Sistemi (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Fizik: Kinematik & Konum, Yol ve Yer Değiştirme (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Fizik: Hareket Çeşitleri & Öteleme, Dönme ve Titreşim (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Fizik: Dayanıklılık & Katıların Dayanıklılığı ve Boyut İlişkisi (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Fizik: Madde ve Özellikleri & Kılcallık (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Fizik: Madde ve Özellikleri & Özkütle (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)