Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 7 Soru Cevaplandı
Soru 1Çevre ve Toplum
Dünya genelinde yaşamı etkileyen radyasyon hem doğal süreçler sonucunda hem de insan faaliyetleri neticesinde ortaya çıkmaktadır.
Aşağıda verilen radyasyon kaynaklarından hangisi insan etkisi ile ortaya çıkan yapay radyasyon kaynaklarından değildir?
A
Nükleer enerji santralleri
B
Cep telefonu sinyalleri
C
Güneşte gerçekleşen patlamalar
D
Tıbbi görüntüleme makineleri
E
Nükleer silahlar
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Güneşte gerçekleşen patlamalar, insan etkisiyle değil, tamamen doğal süreçlerle oluşan doğal radyasyon kaynaklarıdır.
Yapay radyasyon, insan eliyle üretilen cihazlar, nükleer tesisler ve teknolojiler sonucu ortaya çıkar.
Nükleer santraller, cep telefonu sinyalleri, tıbbi görüntüleme cihazları ve nükleer silahlar insan yapımıdır.
Güneş ve kozmik ışınlar gibi unsurlar doğal radyasyon sınıfındadır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Yapay kaynak]Nükleer santrallerin yapay olduğunu bilir.
B Seçeneği:[Yapay kaynak]İletişim araçlarının yapay olduğunu bilir.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Güneş patlamalarının doğal olduğunu doğru tespit eder.
D Seçeneği:[Yapay kaynak]Tıbbi cihazların insan yapımı olduğunu bilir.
E Seçeneği:[Yapay kaynak]Nükleer silahların yapay olduğunu bilir.
Soru 2Çevre ve Toplum
Toprak, ekosistemlerin temel yapı taşlarından biridir ancak yanlış insan müdahaleleri bu yapıyı tehdit etmektedir.
I. aşırı tarımsal gübreleme yapılması,
II. endüstriyel atıkların toprağa karışması,
III. tıbbi malzemelerin kontrolsüz şekilde doğaya bırakılması
Toprak kirliliğine yukarıda verilen durumlardan hangileri neden olabilir?
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Verilenlerin hepsi doğrudan ya da dolaylı olarak toprak kirliliğine yol açan faktörlerdir.
Aşırı gübreleme toprakta kimyasal birikime ve tuzluluğa yol açar.
Endüstriyel atıklar ağır metallerle toprağı zehirler.
Tıbbi atıkların kontrolsüz bırakılması tehlikeli kimyasal ve biyolojik kirlilik yaratır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik değerlendirme]Sadece tarımı düşünür.
B Seçeneği:[Eksik değerlendirme]Tıbbi atıkları göz ardı eder.
C Seçeneği:[Eksik değerlendirme]Endüstriyel atıkları unutur.
D Seçeneği:[Eksik değerlendirme]Tarım gübresini göz ardı eder.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Tüm maddelerin toprak kirliliği yarattığını bilir.
Soru 3Çevre ve Toplum
Doğada yer alan ekosistemler birbiriyle sıkı bir etkileşim içindedir; bu nedenle bir ortamdaki kirlilik zincirleme olarak diğer ortamları da tehdit edebilir.
I. Topraktaki zararlı kimyasalların artması yer altı sularına karışmalarına neden olur.
II. Atmosferde biriken azotlu ve kükürtlü bileşikler asit yağmurları şeklinde yeryüzüne düşer.
III. İçeriğinde ağır metallerin bulunduğu su kaynakları tarımsal faaliyetlerde kullanıldığında zararlı maddeler toprağa ve tarım ürünlerine geçebilir.
Yukarıda verilen durumlardan hangileri ekosistemlerde gerçekleşen bir çevre kirliliğinin başka bir çevre kirliliğine sebep olması durumuna örnek olarak gösterilebilir?
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Toprak kirliliğinin suya, hava kirliliğinin (gazların) su/toprağa (asit yağmuru), su kirliliğinin ise toprağa geçişi karşılıklı çevre kirliliği etkileşimleridir.
I. öncül: Toprak kirliliği -> Su kirliliği (yer altı suyu).
II. öncül: Hava kirliliği -> Su ve toprak kirliliği (asit yağmurları).
III. öncül: Su kirliliği -> Toprak kirliliği.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik analiz]Sadece ilk maddeyi fark eder.
B Seçeneği:[Eksik analiz]III numaralı durumu gözden kaçırır.
C Seçeneği:[Eksik analiz]II numaralı durumu dikkate almaz.
D Seçeneği:[Eksik analiz]I numaralı durumu eler.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Tüm ifadelerin kirlilikler arası etkileşim olduğunu görür.
Soru 4Çevre ve Toplum
Çevre sorunları yalnızca doğayı tahrip etmekle kalmaz, aynı zamanda insan sağlığı üzerinde de doğrudan yıkıcı sonuçlar doğurur.
I. alerjik reaksiyonlar,
II. orak hücre anemisi,
III. zehirlenme
İnsanlarda görülebilen yukarıdaki hastalıklardan hangileri toprak kirliliğinin sonuçları olarak ortaya çıkabilir?
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Orak hücre anemisi kalıtsal (genetik) bir hastalıktır, toprak kirliliğinden kaynaklanmaz. Alerjik reaksiyonlar ve zehirlenmeler kirli toprak/besin zinciriyle ilişkilidir.
Orak hücre anemisi genetik bir kan hastalığıdır, çevresel kirlilikle sonradan oluşmaz.
Zehirli kimyasallar ve ağır metaller içeren toprakta yetişen besinlerin tüketimi zehirlenmelere ve alerjilere yol açabilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik seçenek]Zehirlenmeyi göz ardı eder.
B Seçeneği:[Genetik hastalık yanılgısı]Orak hücre anemisini çevresel sanır.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Genetik ve çevresel hastalık ayrımını doğru yapar.
D Seçeneği:[Genetik hastalık yanılgısı]Orak hücre anemisini listeye dahil eder.
E Seçeneği:[Tümünü kabul etme tuzağı]Hepsini çevre hastalığı zanneder.
Soru 5Çevre ve Toplum
Modern şehir yaşamının en önemli sorunlarından biri olan gürültü kirliliği, canlı yaşamını ve çevre kalitesini olumsuz etkiler.
I. İnsanlarda hem fiziksel hem de psikolojik sorunların oluşmasına neden olabilir.
II. Sadece karasal canlıların sağlığına etki eder.
III. Büyükşehirlerde gürültü kirliliği diğer yaşam alanlarına oranla daha çok etkilidir.
Gürültü kirliliği ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Gürültü kirliliği deniz altındaki canlıları da (balinalar, yunuslar vb.) son derece olumsuz etkiler. Bu nedenle II. ifade yanlıştır.
Gürültü kirliliği işitme kayıpları (fiziksel) ve stres/depresyon (psikolojik) yaratır.
Ses dalgaları suda da yayıldığı için deniz canlıları da gürültü kirliliğinden zarar görür.
Nüfusun ve trafiğin yoğun olduğu büyükşehirler gürültünün en fazla olduğu yerlerdir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik bilgi]Büyükşehir etkisini göz ardı eder.
B Seçeneği:['Sadece' kelimesini kaçırma]Deniz canlılarının etkilendiğini unutur.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]I ve III numaralı doğruları seçer, yanlışı eler.
D Seçeneği:[Yanlış öncülü kabul etme]Sadece karasal ifadesini doğru kabul eder.
E Seçeneği:[Tümünü kabul etme]Yanlış olan II. öncülü fark edemez.
Soru 6Çevre ve Toplum
Kentleşme ve sanayileşme süreçleriyle birlikte ses düzeyinin insanları rahatsız edecek boyutlara ulaşması gürültü kirliliğini doğurmuştur.
I. Trafikte gereksiz korna çalınması
II. İnşaat alanlarındaki iş makinelerinin kontrolsüz şekilde birlikte çalıştırılması
III. Havaalanlarına iniş ve kalkış yapan uçakların etkisi
Yukarıdakilerin hangileri gürültü kirliliğine neden olan faktörlerdir?
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Trafik kornaları, inşaat sesleri ve uçak motoru gürültüleri gürültü kirliliğinin temel kaynaklarındandır.
Trafik gürültüsü şehir içi ses kirliliğinin başında gelir.
İnşaat faaliyetleri yüksek desibelli ses üretir.
Havaalanı çevreleri uçak sesleri nedeniyle yüksek gürültü altındadır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Eksik seçenek]Sadece trafiği düşünür.
B Seçeneği:[Eksik seçenek]Uçakları hesaba katmaz.
C Seçeneği:[Eksik seçenek]İnşaat seslerini eler.
D Seçeneği:[Eksik seçenek]Trafiği unutur.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Hepsini doğru gürültü kaynağı olarak işaretler.
Soru 7Çevre ve Toplum
Toprak kalitesinin korunması sürdürülebilir çevre politikaları açısından büyük önem taşımaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi toprak kirliliğini arttırıcı yönde etki yapan faktörlerden değildir?
A
Fosil yakıt tüketiminin artması
B
Kontrolsüz ve hızlı şehirleşme
C
Orman yangınları
D
Kimyasal gübre yerine organik gübre tercih edilmesi
E
Tarım alanlarının çok fazla sulanması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Kimyasal gübre yerine organik gübre tercih edilmesi toprak kirliliğini azaltıcı (iyileştirici) bir uygulamadır, arttırıcı değildir.
Fosil yakıtlar asit yağmurları yoluyla toprağı kirletir.
Kontrolsüz şehirleşme atıkların toprağa karışmasına yol açar.
Orman yangınları toprak örtüsünü yok eder ve yapısını bozar.
Aşırı sulama toprakta çoraklaşmaya (tuzlanmaya) neden olur.
Organik gübre kullanımı ise toprağın verimliliğini korur ve kirliliği önler.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Kirlilik arttırıcı]Fosil yakıtın kirlilik yarattığını bilir.
B Seçeneği:[Kirlilik arttırıcı]Şehirleşmenin atık yarattığını bilir.
C Seçeneği:[Kirlilik arttırıcı]Yangınların ekosisteme zarar verdiğini bilir.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Organik gübrenin kirliliği azalttığını doğru tespit eder.
E Seçeneği:[Kirlilik arttırıcı]Aşırı sulamanın tuzlanma yapacağını bilir.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Biyoloji ve TYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.