Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 7 Soru Cevaplandı
Soru 1Canlıların Temel Bileşenleri
Su molekülü, kendine has fiziksel ve kimyasal özellikleri sayesinde ekosistemlerin ve organizmaların hayatta kalmasında kritik roller üstlenir.
I. Polar yapısı ve hidrojen bağları sayesinde toprakta çözünmüş halde bulunan minerallerin bitkilerin iletim demetleri aracılığıyla üst kısımlara taşınmasını kolaylaştırır.
II. Hidrojen bağlarından kaynaklanan kohezyon kuvveti su yüzeyinde esnek bir zarsı yapı oluşturarak bazı eklembacaklıların su üzerinde batmadan hareket etmesine olanak tanır.
Buna göre suyun yukarıda açıklanan özellikleri sırasıyla hangi kavramlarla ifade edilir?
A
Öz ısısı yüksek - Terleme kohezyon
B
Çözücü olması - Yüzey gerilimi
C
Terleme kohezyon - Çözücü olması
D
Taşıma - Öz ısısı yüksek
E
Yüzey gerilimi - Çözücü olması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
İyonları çözerek köklerle alınmasını sağlayan özellik çözücü olmasıdır; böceklerin suda durmasını sağlayan kuvvet ise yüzey gerilimidir.
I. öncül: Minerallerin çözünmesi ve alınması suyun çözücü özelliği ile ilgilidir.
II. öncül: Su yüzeyinde durma ve hareket etme durumu yüzey gerilimi ile ilgilidir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Öz ısı kavramı yanlış eşleştirilmiştir.]Isıl denge ile karıştırılabilir.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
C Seçeneği:[Kavramlar yer değiştirmiştir.]Hızlı okuma hatası.
D Seçeneği:[Alakasız eşleştirme.]Çeldirici olarak konulmuştur.
E Seçeneği:[Kavramlar ters verilmiştir.]I ve II yer değiştirmiş.
Soru 2Yaşamın Bilimi Biyoloji
Canlılar dünyası son derece zengin bir çeşitlilik gösterse de hücresel düzeyde ve metabolik süreçlerde belirli temel kurallar tüm organizmalar için geçerlidir.
Buna göre aşağıda verilenlerden hangisi doğada yaşayan tüm canlılarda ortak olarak görülmez?
A
Anabolizma ve katabolizma
B
Eşeyli üreme ile nesillerin devamını sağlama
C
Boşaltım yapma
D
ATP üretme
E
Uyum sağlama (Adaptasyon)
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Üreme tüm canlılar için ortak bir özellik olup neslin devamını sağlar ancak eşeyli üreme tüm canlılarda ortak değildir; bazı canlılar eşeysiz ürer.
Metabolizma (anabolizma + katabolizma), ATP üretimi (solunum), boşaltım ve adaptasyon tüm canlılarda ortaktır.
Eşeyli üreme ise tüm canlılarda ortak değil, üreme çeşitlerinden biridir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Ortak özellikleri eleme hatası.]Metabolizmanın ortak olmadığını düşünmek.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
C Seçeneği:[Boşaltımı metabolik atıklarla karıştırma.]Ortak olmadığını sanmak.
D Seçeneği:[Enerji üretimini atlama.]Canlıların enerji gereksinimini unutmak.
E Seçeneği:[Adaptasyonu çevresel değişimle karıştırma.]Ortak olmadığını düşünmek.
Soru 3Canlıların Temel Bileşenleri
Lipit grubunda yer alan bazı yağ türleri doğal süreçlerle oluşurken, endüstriyel işlemler sonucunda yapısı değiştirilmiş formlar da içerebilir.
Trans yağlarla ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?
A
Sentetik yapılı yağ çeşididir.
B
Trans yağlar tüketilirse kötü kolesterol seviyesi yükselir.
C
Margarzler trans yağlar grubu içerisindedir.
D
Trans yağlar insan hayatı için kesinlikle gereklidir.
E
Sıvı yağlar kızartma işlemlerinden sonra trans yağlara dönüşebilir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Trans yağlar insan sağlığı için zararlıdır ve vücut için kesinlikle gerekli besin ögeleri arasında yer almaz.
Trans yağlar yapay olarak sıvı yağların hidrojenle doyurulmasıyla elde edilir.
Sağlığa zararlıdır ve zorunlu besin öğesi değildir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru ifadeyi yanlış sanma.]Bilgi eksikliği.
B Seçeneği:[Kolesterol ilişkisini karıştırma.]Sağlık etkilerini yanlış yorumlama.
C Seçeneği:[Margarin içeriğini bilmeme.]Günlük yaşam bilgisi eksikliği.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
E Seçeneği:[Kızartma yağları bilgisini atlama.]Isıl işlemin etkisini bilmeme.
Soru 4Canlıların Temel Bileşenleri
Genetik bilgi akışında ve protein sentezinde görev yapan nükleik asitler, yapısal birimlerinde bazı ortak özellikler barındırır.
Aşağıdakilerden hangisi DNA ve RNA'nın ortak özelliklerinden biridir?
A
Her birinin yapısında tüm pirimidin baz çeşitleri yer alır.
B
Her iki molekül de nükleotit polimeridir.
C
Her zaman organel içerisinde bulunurlar.
D
Zincirlerindeki pürin ve pirimidin bazlarının sayıları her zaman birbirine eşittir.
E
Hücre döngüsünde replikasyon geçirirler.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
DNA ve RNA nükleotitlerin ester bağlarıyla bağlanmasıyla oluşan polinükleotit (polimer) yapılı moleküllerdir.
DNA'da timin, RNA'da urasil bulunur; tüm pirimidinler ortak değildir.
Her ikisi de nükleotitlerin polimerleşmesiyle oluşur.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Timin ve urasil farkını göz ardı etme.]Baz çeşitlerini karıştırma.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
C Seçeneği:[Sitoplazmada bulunma durumunu unutma.]Sadece organel sanma.
D Seçeneği:[RNA tek zincirlidir kuralını unutma.]Chargaff kuralını RNA'ya uygulama.
E Seçeneği:[RNA replike olmaz bilgisini atlama.]Her ikisini eşlenir sanma.
Soru 5Canlıların Temel Bileşenleri
Canlı yapısında bulunan lipitler farklı alt gruplara ayrılır ve hücre zarından hormon yapısına kadar çok geniş bir yelpazede görev yapar.
Steroit yapılıdır.
Kanda aşırı miktarda artışı damarlarda daralma ve tıkanmaya neden olur.
Hayvansal hücrelerin hücre zarına esneklik ve dayanıklılık sağlar.
Yukarıda açıklamaları verilen lipit çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?
A
Fosfolipit
B
Trans yağ
C
Kolesterol
D
Doymamış yağ
E
Nötral yağ
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Öncüllerde verilen özellikler (steroit yapılı olma, damar tıkanıklığı yapabilme ve hücre zarına esneklik katma) kolesterole aittir.
Kolesterol bir steroit çeşididir.
Hayvansal hücre zarında bulunur ve fazlası damar sertliğine yol açar.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Fosfolipit ile karıştırma.]Zar bileşeni olmasından ötürü.
B Seçeneği:[Trans yağ ile karıştırma.]Damar tıkanıklığı ortak özelliği.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
D Seçeneği:[Doymamış yağ ile karıştırma.]Genel yağ türü sanma.
E Seçeneği:[Nötral yağ ile karıştırma.]Depo yağ sanma.
Soru 6Canlıların Temel Bileşenleri
Proteinler canlı organizmalarda düzenleyici, bağışıklık, taşıma ve katalizörlük gibi hayati işlevleri yerine getiren çok yönlü organik moleküllerdir.
Yabancı proteinlere karşı üretilen özel moleküllerdir. (Antikor)
Organların arasındaki iletişim ve düzeni sağlayan moleküllerdir. (Hormon)
Bir reaksiyonun gerçekleşmesi için aktivasyon enerjisini düşüren katalizörlerdir. (Enzim)
Kanda taşıma görevi yapan proteinlerdir. (Hemoglobin)
Buna göre aşağıdaki kavramlardan hangisinin açıklamasına yer verilmemiştir?
A
Fibrinojen
B
Hemoglobin
C
Antikor
D
Enzim
E
Hormon
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Verilen öncüllerde antikor, hormon, enzim ve hemoglobin proteinlerinin açıklamaları bulunurken fibrinojen (kan pıhtılaşma proteini) ile ilgili bir açıklama yoktur.
1. öncül -> Antikor
2. öncül -> Hormon
3. öncül -> Enzim
4. öncül -> Hemoglobin
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
B Seçeneği:[Hemoglobin öncül ile eşleşir.]Açıklaması var.
C Seçeneği:[Antikor öncül ile eşleşir.]Açıklaması var.
D Seçeneği:[Enzim öncül ile eşleşir.]Açıklaması var.
E Seçeneği:[Hormon öncül ile eşleşir.]Açıklaması var.
Soru 7Canlıların Temel Bileşenleri
Bir inek, dış ortamdan karbonu işaretlenmiş selüloz ile beslenmektedir. Bu işaretli karbona belirli bir süre sonra ineğin enzimlerinde rastlanıyor.
Buna göre aşağıda verilen olaylardan hangisi üçüncü sırada gerçekleşir?
A
Selülozun selülaz ile sindirimi
B
Sindirim kanalındaki glikozun emilimi
C
Glikozun amino asitlere dönüşümü
D
DNA'nın şifre vermesi
E
DNA'daki şifreye uygun enzim sentezi
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi