TYT Biyoloji: Bitkiler Alemindeki Ortak Özellikler & Bitkilerin Genel Özellikleri (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru 1 Bitkiler Alemindeki Ortak Özellikler

Bitkiler alemi; alg benzeri ilk formlardan karasal ve çiçekli bitkilere kadar geniş bir çeşitlilik barındırır. Ancak bu alemdeki tüm canlılar hücresel yapı, metabolizma veya üreme biçimleri bakımından birebir aynı özelliklere sahip değildir.

Buna göre, bitkiler aleminin tüm üyelerinde aşağıdakilerden hangisi ortak olarak gözlenmez?

C

Tohum oluşturarak eşeyli üremeyi gerçekleştirme

A

Selüloz yapılı hücre çeperine sahip olma

D

Çok hücreli ve ökaryot yapıda olma

E

Sitokinez sürecini ara lamel (orta lamel) oluşumuyla tamamlama

B

Fazla glikozu lökoplastlarında nişasta olarak depo etme

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 2 Eklembacaklılar ve Teşhis Anahtarları

Doğa gözlemi yapan bir biyolog, bulduğu gizemli bir omurgasız canlıyı sınıflandırmak için analitik bir teşhis anahtarı kullanmıştır. Öğrencinin sorulara verdiği yanıtlar şöyledir: - Sinir şeridi sırtta mı?

\rightarrow

Hayır - Dış iskeleti var mı?

\rightarrow

Evet - Trake solunumu var mı?

\rightarrow

Evet - Vücuttaki toplam ayak sayısı kaçtır?

\rightarrow

6

Bu özelliklere sahip olan incelenen canlı türü aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

D

Denizyıldızı

E

Midye

B

Hidra

A

Ahtapot

C

Böcek

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 3 Omurgalı Sınıflarının Karşılaştırılması

Omurgalılar şubesinin karasal yaşama uyum sağlamış gelişmiş sınıflarından olan sürüngenler ile kuşlar filogenetik olarak yakın akrabadır.

I. Akciğer solunumu yapma

II. İç döllenme gerçekleştirme

III. Soğuk kanlı (değişken ısılı) olma

IV. Azotlu atık olarak ürik asit atma

Buna göre, yukarıda verilen özelliklerden hangileri sürüngenler ve kuşlar için ortaktır?

A

Yalnız I

E

II, III ve IV

D

I, II ve IV

B

II ve III

C

I ve III

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

Soru 4 Omurgalı Sınıflarının Evrimsel Gelişimi

Omurgalılar şubesinde yer alan beş farklı sınıfın ayırt edici bazı biyolojik özellikleri aşağıda numaralandırılarak verilmiştir: 1. Canlı üyelerinde yavrularını beslemek için süt bezleri bulunur. 2. Canlı her zaman suda yaşar ve solungaç solunumu yapar. 3. Canlı sıcakkanlı olup vücut üzerinde tüyleri vardır. 4. Canlının vücut yüzeyinde mukus bulunup başkalaşım görülür. 5. Canlının boşaltım ürünü ürik asittir.

Buna göre verilen bu sınıfların filogenetik olarak basitten gelişmişe (ilkelden gelişmişe) doğru sıralaması hangi seçenekte doğru verilmiştir?

C

4 - 3 - 1 - 2 - 5

B

2 - 4 - 5 - 3 - 1

E

1 - 3 - 5 - 4 - 2

D

3 - 4 - 5 - 2 - 1

A

5 - 3 - 1 - 2 - 4

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: B ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Özellikleri verilen sınıflar sırasıyla: 2 Balık, 4 İki yaşamlı (Amfibia), 5 Sürüngen, 3 Kuş, 1 Memelidir. Basitten gelişmişe sıralama 2-4-5-3-1 şeklindedir.

1. Süt bezleri $\rightarrow$ Memeliler (En gelişmiş)
2. Suda yaşar ve solungaç solunumu $\rightarrow$ Balıklar (En ilkel/basit)
3. Tüyler ve sıcakkanlılık $\rightarrow$ Kuşlar
4. Mukuslu deri ve başkalaşım $\rightarrow$ İki yaşamlılar (Amfibia)
5. Boşaltım ürünü ürik asit $\rightarrow$ Sürüngenler
Basitten gelişmişe sıralama: Balık(2) $\rightarrow$ İki yaşamlı(4) $\rightarrow$ Sürüngen(5) $\rightarrow$ Kuş(3) $\rightarrow$ Memeli(1)

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

A Seçeneği: [Rastgele sıralama kurgusu] Sınıfların evrimsel basamaklarını karıştırmıştır.

E Seçeneği: [Tersten (gelişmişten basite) sıralama] Sıralamayı tam tersi yönlü okumuştur.

D Seçeneği: [Kuşları en üste alma yanılgısı] Kuşların memelilerden daha gelişmiş olduğunu sanabilir.

B Seçeneği: [Doğru seçenek] Balık (2), İki yaşamlı (4), Sürüngen (5), Kuş (3) ve Memeli (1) sıralamasını kusursuz kurar.

C Seçeneği: [Amfibileri başa koyup diğerlerini karıştırma] Balıkları atlayarak yanlış bir sıra kurar.

Soru 5 Omurgalı Sınıflarının Fizyolojisi

İki yaşamlılar (Amfibia) sınıfındaki canlılar hem suda hem karada yaşayabilen geçiş formlarıdır. Bu canlıların evrimsel kökenleri balıklara dayanır.

I. Ergin dönemde akciğer, solungaç ve deri solunumu yapma

II. Dış döllenme ve dış gelişme gösterme

III. Boşaltım ürünü olarak amonyak ( $\text{NH}_3$ ) atma

İki yaşamlılarda gözlenen yukarıdaki özelliklerden hangileri balıklarda da görülür?

C

Yalnız III

A

Yalnız I

E

II ve III

D

I ve II

B

Yalnız II

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: E ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Balıklarda solungaç solunumu görülür (akciğer ve deri solunumu yoktur). Ancak dış döllenme/gelişme ve amonyak atımı hem balıklarda hem iki yaşamlılarda ortaktır.

I. Balıklarda ergin dönemde sadece solungaç solunumu vardır (Akciğer ve deri solunumu görülmez).
II. Balıklar ve iki yaşamlılar suda yumurta bırakır, dış döllenme ve dış gelişme görülür (Ortak).
III. Suda yaşayan bu canlılar azotlu boşaltım atığı olarak amonyak ( $\text{NH}_3$ ) atarlar (Ortak).

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

B Seçeneği: [Amonyak atımını göz ardı etme] Sadece II numaralı öncülü doğru kabul edip eksik işaretleme yapar.

D Seçeneği: [Solunum organı ortaklığını karıştırma] İki yaşamlılardaki karmaşık solunumu balıklara mal eder.

E Seçeneği: [Doğru seçenek] Dış döllenme ve amonyak atımının balıklar ve iki yaşamlılar için ortak olduğunu bilir.

A Seçeneği: [İki yaşamlıların solunum özelliklerini balıklara uyarlama] Balıkların da deri veya akciğer solunumu yapabileceğini düşünür.

C Seçeneği: [Üreme özelliklerini unutma] Sadece III'ü seçer, dış döllenmeyi atlar.

Soru 6 Memeliler Sınıfı ve Alt Grupları

Memeliler sınıfı; gagalı, keseli ve plasentalı memeliler olmak üzere üç ana alt sınıfa ayrılır. Bu grupların sınıflandırılmasında bazı fizyolojik ve üreme özellikleri temel alınır.

I. Gelişim tipi (yumurtlama, kese içi gelişim, plasental gelişim)

II. Vücutta kılların varlığı

III. Yavrularını sütle besleme

Buna göre, gagalı, keseli ve plasentalı memelilerin kendi aralarındaki alt sınıflara ayrılmasında yukarıdaki farklılıklardan hangilerinden faydalanılır?

C

Yalnız III

E

I, II ve III

D

I ve II

B

Yalnız II

A

Yalnız I

Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz

✓ Doğru Cevap: A ÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi

Gagalı, keseli ve plasentalı memelilerin tamamında vücutta kıl bulunur ve yavrularını sütle beslerler (ortak özellikler). Bunları alt sınıflara ayıran temel fark gelişim tipidir.

I. Gelişim tipi: Gagalılar yumurtlar, keseliler gelişimini kesede tamamlalar, plasentalılar ana rahminde plasenta ile beslenir (Farklıdır, sınıflandırmada kullanılır).
II. Vücutta kıl varlığı: Tüm memelilerde (gagalı, keseli, plasentalı) vücut kıllarla kaplıdır (Ortak özelliktir, alt sınıf ayrımında kullanılmaz).
III. Yavrularını sütle besleme: Tüm memelilerin ortak özelliğidir (Ortak özelliktir, alt sınıf ayrımında kullanılmaz).

🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:

D Seçeneği: [Kılların alt sınıf ayrımında kullanıldığını sanma] Kıl varlığının memeli gruplarında değiştiğini düşünür.

E Seçeneği: [Ortak özellikleri alt sınıf kriteri zannetme] Memelilerin tüm temel özelliklerini alt sınıf farkı olarak kabul eder.

B Seçeneği: [Kılların sadece plasentalılarda olduğunu sanma] Gagalı memelilerin (örneğin ekidne, ornitorenk) kıl bulundurmadığını zanneder.

A Seçeneği: [Doğru seçenek] Kıl ve süt bezinin tüm memelilerde ortak olduğunu, alt grupları ayıranın gelişim tipi olduğunu doğru tespit eder.

C Seçeneği: [Süt beslemesinin farklı olduğunu düşünme] Gagalıların süt bezi olmadığını veya sütle beslemediğini zanneder.

TYT Biyoloji: Bitkiler Alemindeki Ortak Özellikler & Bitkilerin Genel Özellikleri (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Soru Havuzu ve Doğrudan Çözüm Modu

Buna göre, bitkiler aleminin tüm üyelerinde aşağıdakilerden hangisi ortak olarak gözlenmez?

Bu özelliklere sahip olan incelenen canlı türü aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Buna göre, yukarıda verilen özelliklerden hangileri sürüngenler ve kuşlar için ortaktır?

Buna göre verilen bu sınıfların filogenetik olarak basitten gelişmişe (ilkelden gelişmişe) doğru sıralaması hangi seçenekte doğru verilmiştir?

İki yaşamlılarda gözlenen yukarıdaki özelliklerden hangileri balıklarda da görülür?

Buna göre, gagalı, keseli ve plasentalı memelilerin kendi aralarındaki alt sınıflara ayrılmasında yukarıdaki farklılıklardan hangilerinden faydalanılır?

Önerilen ÖSYM Deneme Testleri

AYT Biyoloji: Canlıların Temel Bileşenleri & Lipitler (Yağlar) (11 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Biyoloji: Canlıların Temel Bileşenleri & Katkı Maddeleri ve Sağlık (7 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Biyoloji: Kalıtım ve Kan Grupları & Rh Uyuşmazlığı (8 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Biyoloji: Ekosistem Ekolojisi & Küresel İklim Değişikliği ve Sera Etkisi (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Biyoloji: Ekoloji & Madde Döngüleri (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

TYT Biyoloji: Ekoloji & Abiyotik Faktörler - Işık (7 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)