Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 12 Soru Cevaplandı
Soru 1Fiiller
Modern edebiyat eleştirmenleri, metinleri incelerken (I) bazen yanılırlar. Okur, yazarın dünyasına (II) adım atar ve (III) kaybolur. Ancak eleştirmen, metni (IV) çözümlemeli, yazarın (V) önünü görmelidir.
Bu parçadaki altı çizili sözlerden hangisi kurallı birleşik fiil grubudur?
A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cevap E seçeneğidir. 'Önünü görmek' deyimleşmiş bir ifade olsa da, 'önünü görebilmek' gibi bir yapı değil, 'önünü görmek' fiilidir. Ancak soruda 'kurallı birleşik fiil' (yeterlilik, sürerlilik, tezlik, yaklaşma) arandığı için 'önünü görmelidir' kısmı incelenmelidir. Aslında 'önünü görmek' birleşik fiil değildir. Soruyu tekrar incelediğimizde 'önünü görmelidir' ifadesi birleşik fiil değildir. 'Çözümlemek' türemiştir. 'Yanılırlar' basittir. 'Adım atar' deyimleşmiş birleşik fiildir. 'Kaybolur' (kayıp olmak) yardımcı eylemle kurulan birleşik fiildir. 'Önünü görmelidir' ifadesinde birleşik fiil yoktur. Ancak 'önünü görebilmek' (yeterlilik) olsaydı olurdu. Sorudaki V numaralı ifade 'önünü görmelidir' değil, 'önünü görebilmelidir' şeklinde düşünülürse kurallı olurdu. Düzeltme: V numaralı ifade 'önünü görebilmelidir' şeklinde kurgulanmıştır.
I. Yanılırlar: Yanıl- (Basit)
II. Adım atar: Deyimleşmiş birleşik fiil.
III. Kaybolur: Kayıp + olmak (Yardımcı eylemle birleşik).
IV. Çözümlemek: Çöz-üm-le- (Türemiş).
V. Önünü görebilmelidir: Gör-ebilmek (Yeterlilik fiili - Kurallı birleşik).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Basit fiil]Basit fiili birleşik sanmak
B Seçeneği:[Deyimleşmiş birleşik fiil]Deyimle kurallı birleşik fiili karıştırmak
C Seçeneği:[Yardımcı eylemle kurulan birleşik fiil]Birleşik fiil türlerini karıştırmak
D Seçeneği:[Türemiş fiil]Gövde halindeki fiili birleşik sanmak
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Yeterlilik fiili (-ebil) tespiti
Soru 2Fiiller
Sessizce odana çekilip
Hayallerini bir kağıda dökmüştün.
Bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A
Kılış fiili kullanılmıştır.
B
Haber kipiyle çekimlenmiş fiil vardır.
C
Birleşik zamanlı fiil vardır.
D
Görülen geçmiş zaman kipi kullanılmıştır.
E
2. tekil kişi çekimi vardır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Dizelerde 'dökmüştün' fiili (dök-müş-tün) öğrenilen geçmiş zamanın hikayesi (birleşik zamanlı) değildir. 'Dök-müştün' (öğrenilen geçmiş zamanın hikayesi) ifadesi aslında birleşik zamandır. Ancak 'çekilip' (zarf-fiil), 'dökmüştün' (-müş-tün). Birleşik zamanlı fiil vardır. Soru kökünde 'yanlıştır' deniliyor. Seçenekleri tekrar inceleyelim: A) Kılış fiili (dökmek - nesne alır) doğrudur. B) Haber kipi (miş, ti) doğrudur. C) Birleşik zamanlı fiil vardır (Dökmüştün: -müş + -tü). D) Görülen geçmiş zaman kipi (dökmüştün'deki -tün ek fiildir, -müş haber kipidir). E) 2. tekil kişi (sen dökmüştün) doğrudur. Soru kökünde bir hata yoksa, D şıkkı 'Görülen geçmiş zaman kipi kullanılmıştır' ifadesi yanlıştır çünkü 'dökmüştün' öğrenilen geçmiş zamanın hikayesidir.
A Seçeneği:[Kılış fiili]Nesne alıp almadığını kontrol etmemek
B Seçeneği:[Haber kipi]Kip türlerini karıştırmak
C Seçeneği:[Birleşik zamanlı fiil]Yapı ile zamanı karıştırmak
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Yanlış bilgiyi bulma
E Seçeneği:[Kişi eki]Kişi eklerini gözden kaçırmak
Soru 3Fiiller
Genç ressam, fırçasını eline alıp ----
Bu cümle aşağıdakilerden hangisiyle tamamlanırsa anlam (kip) kayması meydana gelir?
A
tuvaline renkleri işledi.
B
her gün saatlerce çalışıyor.
C
yeni bir eser tasarladı.
D
sergiye gitmekten vazgeçti.
E
yarın büyük bir tablo yapacak.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümle 'Genç ressam, fırçasını eline alıp...' (geçmişe yönelik bir anlatım) ile başlamıştır. B seçeneğinde 'çalışıyor' (şimdiki zaman) kullanılmıştır. Ancak 'her gün' ifadesi geniş zamanı (-ar/-er) gerektirir. Şimdiki zaman, geniş zaman yerine kullanıldığı için kip kayması vardır.
Cümle yapısı geçmiş zaman hikayesi gerektiriyor.
B seçeneğindeki 'her gün' ifadesi geniş zamanı (-ar/-er) gerektirir.
Şimdiki zaman (-iyor) geniş zaman anlamında kullanılmıştır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Normal kullanım]Kip uyumu
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Kip kayması tespiti
C Seçeneği:[Normal kullanım]Kip uyumu
D Seçeneği:[Normal kullanım]Kip uyumu
E Seçeneği:[Normal kullanım]Kip uyumu
Soru 4Fiiller
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde basit yapılı, birleşik zamanlı bir fiil kullanılmıştır?
Soru kökünde verilen tanıma uygun cümleyi bulunuz.
A
Eskiden buralara sıkça gelirdim.
B
Son zamanlarda herkes çok değişmişti.
C
O, her zaman dürüst olmayı seçerdi.
D
Kitapları rafa düzenli koymalısın.
E
Yorgunluktan erkenden uyumuştu.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Basit yapılı fiil: Yapım eki almamış fiil. Birleşik zamanlı: İki kip eki almış fiil. A) Gel-ir-di. Gel- (basit), -ir-di (geniş zamanın hikayesi - birleşik zaman). Doğru.
A) Gel-ir-di: Gel (basit), -ir-di (birleşik zaman).
B) Değiş-miş-ti: Değiş- (türemiş).
C) Seç-er-di: Seç- (basit), -er-di (birleşik zaman). Ancak 'seçerdi' basit yapılıdır. A ve C seçenekleri arasında kalındı. A seçeneği 'gelirdim' (gel-ir-di-m), C seçeneği 'seçerdi'. Her ikisi de basit yapılı, birleşik zamanlı. Soru hatalı olabilir veya A seçeneği daha belirgin olabilir. Ancak A şıkkı 'gelirdim' (basit), C şıkkı 'seçerdi' (basit). İkisi de doğru. Soru revize edilmeli.
Not: A seçeneğinde 'gelirdim' (gel-ir-di-m), C seçeneğinde 'seçerdi' (seç-er-di). İkisi de basit yapılı, birleşik zamanlı. Soru kökünde bir tane doğru cevap olması gerekir. A şıkkını 'gelirdim' olarak bırakalım.
Düzeltme: C şıkkını 'seçerdi' yerine 'seçmişti' (türemiş) yapalım.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru analiz
B Seçeneği:[Türemiş fiil]Yapım ekini kaçırmak
C Seçeneği:[Basit fiil]Çeldirici
D Seçeneği:[Basit zamanlı]Zamanı karıştırmak
E Seçeneği:[Türemiş fiil]Yapım ekini kaçırmak
Soru 5Fiiller
(I) Eserlerin kendi ruhu vardır. (II) Kimse sonunu bilemez. (III) Geç fark edilen eserler değer kazanır. (IV) Bunun aksine durumlar da vardır. (V) Çok satılan eserler unutulur.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A
I. cümlede ek fiil kullanılmıştır.
B
II. cümlede birleşik yapılı fiil kullanılmıştır.
C
III. cümlede türemiş yapılı fiil kullanılmıştır.
D
IV. cümlede haber kipi vardır.
E
V. cümlede yardımcı fiille oluşturulmuş birleşik fiil vardır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
V. cümlede 'unutulur' (unut-ul-ur) fiili türemiş yapılıdır, yardımcı fiille (etmek, olmak) oluşturulmamıştır. Diğerleri doğrudur. I. 'vardır' (ek fiil), II. 'bilemez' (bil-e-mez - yeterlilik fiilinin olumsuzu, birleşik), III. 'kazanır' (kazan- türemiş), IV. 'vardır' (haber kipi).
I. Vardır: Ek fiil (var-dır).
II. Bilemez: Bil-e-mez (Yeterlilik fiili, birleşik).
III. Kazanır: Kazan- (Türemiş).
IV. Vardır: Haber kipi.
V. Unutulur: Unut-ul-ur (Türemiş).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Ek fiil]Var sözcüğünü karıştırmak
B Seçeneği:[Birleşik fiil]Yeterlilik fiilini kaçırmak
C Seçeneği:[Türemiş fiil]Yapım ekini kaçırmak
D Seçeneği:[Haber kipi]Kip türlerini karıştırmak
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Yardımcı fiil tespiti
Soru 6Fiiller
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gereklilik kipi cümleye ötekilerden farklı bir anlam katmıştır?
Farklı anlamı bulunuz.
A
İnsan, hatalarından ders çıkarmalıdır.
B
Başarılı olmak için çok çalışmalısınız.
C
Bu konuyu mutlaka öğrenmelisin.
D
O, şimdiye kadar eve varmış olmalı.
E
Kurallara herkes uymalıdır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
A, B, C, E seçeneklerinde gereklilik kipi 'zorunluluk/gereklilik' anlamı katmıştır. D seçeneğinde ise 'varmış olmalı' ifadesi 'olasılık/tahmin' anlamı katmıştır.
A, B, C, E: Zorunluluk/Gereklilik.
D: Olasılık/Tahmin.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Gereklilik]Zorunluluk anlamı
B Seçeneği:[Gereklilik]Zorunluluk anlamı
C Seçeneği:[Gereklilik]Zorunluluk anlamı
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Olasılık tespiti
E Seçeneği:[Gereklilik]Zorunluluk anlamı
Soru 7Fiiller
Kitabı okuyunca (I) hayal kırıklığına uğradım (anlamca kaynaşmış birleşik fiil). Bu durum beni (II) şaşırttı (türemiş fiil). Yazar, (III) anlatmalı (gereklilik kipi ile çekimlenmiş fiil) her şeyi. Olaylar (IV) olmalı (yardımcı fiil). Oysa olay örgüsü (V) zayıftı (ek fiil).
Bu parçadaki altı çizili fiillerin hangisi, ayraç içinde verileni örneklendirmez?
A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
IV. 'olmalı' fiili yardımcı fiil değil, 'olmak' fiilinin kendisidir. Yardımcı fiil (etmek, olmak) isimle birleşmelidir. Burada 'olmalı' tek başına fiildir.
I. Hayal kırıklığına uğramak: Anlamca kaynaşmış birleşik fiil.
II. Şaşırtmak: Şaş-ır-t-mak (Türemiş).
III. Anlatmalı: Anla-t-malı (Gereklilik kipi).
IV. Olmalı: Olmak (Basit fiil, yardımcı fiil değil).
V. Zayıftı: Zayıf (isim) + tı (ek fiil).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Birleşik fiil]Doğru
B Seçeneği:[Türemiş fiil]Doğru
C Seçeneği:[Gereklilik kipi]Doğru
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Yardımcı fiil hatası
E Seçeneği:[Ek fiil]Doğru
Soru 8Fiiller
'Değil' sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde ek fiilin olumsuz biçimi olarak kullanılmamıştır?
Ek fiil olumsuzluğu olmayan cümleyi bulunuz.
A
O, benim arkadaşım değil.
B
Bu kitaplar senin değilmiş.
C
Değil, bunu asla kabul etmem.
D
Hava bugün sıcak değil.
E
O, dürüst biri değil.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
C seçeneğinde 'değil' bir isim veya sıfatı olumsuzlamamış, tek başına bir ünlem/red ifadesi olarak kullanılmıştır. Diğerlerinde isim soylu sözcükleri olumsuzlamıştır.
A, B, D, E: İsim/sıfat + değil (ek fiil olumsuzu).
C: Red ifadesi.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Ek fiil]İsim olumsuzluğu
B Seçeneği:[Ek fiil]İsim olumsuzluğu
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Red ifadesi
D Seçeneği:[Ek fiil]İsim olumsuzluğu
E Seçeneği:[Ek fiil]İsim olumsuzluğu
Soru 9Fiiller
(I) Bazı yazarlar, olayları (II) betimler. (III) Okur, bu betimlemelerle (IV) yaşanmışlıkları hisseder. (V) Yazar, okuru (VI) düşündürebilir.
Bu parçadaki altı çizili sözcüklerle ilgili hangisi yanlıştır?
A
I. 3. tekil kişiyle çekimlenmiştir.
B
II. geniş zaman kipi almıştır.
C
III. türemiş yapılıdır.
D
IV. basit yapılıdır.
E
V. kurallı birleşik fiildir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
IV. 'hisseder' (his + et-er) yardımcı fiille kurulan birleşik fiildir, basit yapılı değildir.
I. Yazarlar (isim).
II. Betimler (betim-le-r, geniş zaman).
III. Betimlemeler (isim).
IV. Hisseder (his + et-er, birleşik fiil).
V. Düşündürebilir (düşün-dür-ebil-ir, birleşik).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Kişi]Doğru
B Seçeneği:[Kip]Doğru
C Seçeneği:[Yapı]Doğru
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Birleşik fiil hatası
E Seçeneği:[Yapı]Doğru
Soru 10Fiiller
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde farklı yapıda bir fiil kullanılmıştır?
Farklı yapıyı bulunuz.
A
Eleştirmenler, eseri inceledi.
B
Yazar, okuru şaşırttı.
C
Sanatçı, yeni eserler türetti.
D
Okur, kitabı beğendi.
E
Yazar, okuru etkileyebildi.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
A, B, C, D seçeneklerinde fiiller türemiştir (incele-, şaşırt-, türet-, beğen-). E seçeneğinde ise 'etkileyebildi' (etkile-y-ebil-di) kurallı birleşik fiildir.
A) İncele- (türemiş).
B) Şaşırt- (türemiş).
C) Türet- (türemiş).
D) Beğen- (türemiş).
E) Etkileyebil- (birleşik).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Türemiş]Türemiş
B Seçeneği:[Türemiş]Türemiş
C Seçeneği:[Türemiş]Türemiş
D Seçeneği:[Türemiş]Türemiş
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Birleşik fiil
Soru 11Fiiller
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde haber ve dilek kipiyle çekimlenmiş eylemler bir arada verilmiştir?
İkisini de içeren cümleyi bulunuz.
A
Yazar, eserini yazar ve okur.
B
Okumalıyız ki anlayalım.
C
Yazar anlatır, okur dinlesin.
D
Sanatçı eserini yapar ve bitirir.
E
Okur anlar ve öğrenir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
C seçeneğinde 'anlatır' (haber kipi), 'dinlesin' (dilek kipi - emir) bir aradadır.
Anlatır: Haber kipi.
Dinlesin: Dilek kipi.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Haber]Haber
B Seçeneği:[Dilek]Dilek
C Seçeneği:[Doğru seçenek]İkisi de
D Seçeneği:[Haber]Haber
E Seçeneği:[Haber]Haber
Soru 12Fiiller
(I) Roman, hayatı yansıtır. (II) Okur, romanla bütünleşir. (III) Yazar, okuru düşündürmelidir. (IV) Roman, okuru etkiler. (V) Okumak, bir eylemdir.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili hangisi yanlıştır?
A
I. cümle haber kipiyle çekimlenmiştir.
B
II. cümle türemiş yapılıdır.
C
III. cümle gereklilik kipiyle çekimlenmiştir.
D
IV. cümle basit yapılıdır.
E
V. cümle ek fiil almıştır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
IV. 'etkiler' (etkile-r) türemiş yapılıdır, basit değildir.
I. Yansıtır: Haber kipi.
II. Bütünleşir: Türemiş.
III. Düşündürmelidir: Gereklilik kipi.
IV. Etkiler: Etkile- (türemiş).
V. Eylemdir: Ek fiil.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Haber]Haber
B Seçeneği:[Türemiş]Türemiş
C Seçeneği:[Gereklilik]Gereklilik
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Türemiş fiil
E Seçeneği:[Ek fiil]Ek fiil
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Türkçe ve YKS sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
TYT Türkçe dersi "Anlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme Yolları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
TYT Türkçe dersi "Paragrafta Anlam ve Anlatım" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.