Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 12 Soru Cevaplandı
Soru 1Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, cümlenin öğeleri arasındaki uyumsuzluktan kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?
Bu bilgilere göre, dil ve anlatım açısından en doğru cümle hangisidir?
A
Kurumumuzun bütün bu aksaklıkları gidereceği ve önümüzdeki dönemde hedeflenen başarıya ulaşacağı kanaatindeyim.
D
Kurumumuzun bütün bu aksaklıkları gidereceği ve önümüzdeki dönemde hedeflenen başarıya ulaşacağımız kanaatindeyim.
E
Kurumumuzun bütün bu aksaklıkları gidereceğini ve önümüzdeki dönemde hedeflenen başarıya ulaşacağımızı kanaatindeyim.
B
Kurumumuzun bütün bu aksaklıkları gidereceğini ve önümüzdeki dönemde hedeflenen başarıya ulaşacağı kanaatindeyim.
C
Kurumumuzun bütün bu aksaklıkları gidereceğini ve önümüzdeki dönemde hedeflenen başarıya ulaşacağımız kanaatindeyim.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'gidereceği' (fiilimsi) ile 'ulaşacağı' (fiilimsi) sözcükleri 'Kurumumuzun' tamlayanıyla uyumlu olmalıdır. 'Gidereceği' sözcüğü, 'kurumumuzun' ile uyumludur; ancak 'ulaşacağı' sözcüğü de aynı tamlayana bağlanmalıdır. 'Gidereceğini' (belirtili nesne) ve 'ulaşacağı' (özne) yapıları bağlanamaz. B seçeneğinde her iki fiilimsi de 'Kurumumuzun... gidereceğini' ve '...ulaşacağını' şeklinde paralel yapıdadır.
Cümleyi öğelerine ayır.
Fiilimsilerin eklerini kontrol et.
Tamlayan ile uyumu denetle.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Ek uyumsuzluğu]Kulağa hoş gelmesi
E Seçeneği:[Gereksiz ek]Aşırı düzeltme
D Seçeneği:[Yapısal bozukluk]Eksik ek
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru yapı
C Seçeneği:[Kişi eki uyumsuzluğu]Özne karmaşası
Soru 2Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
Bu cümlelerden hangisi mantıksal bir hata içermektedir?
B
Bayramda önce alt kattakileri ziyaret ettik, sonra da üst kattakileri.
C
Sanayi atıkları yüzünden artık kimse gölde yüzmüyordu.
Güneşli ve sıcak bir gündü, bütün aile bahçede piknik yapıyordu.
A
Trafik sıkışınca arabamız durmuş, ne yapacağımızı şaşırmıştık; motor çalışmıyordu.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
A seçeneğinde 'ne yaparsak yapalım çalışmıyordu' ifadesi mantıksal bir çelişkidir. Araba bozulduysa 'ne yaparsak yapalım çalışmıyordu' demek, arabanın çalışması için çaba sarf edildiği ama çalışmadığı anlamını verir, ancak 'ne yaparsak yapalım' ifadesi burada gereksiz ve mantıksız bir vurgudur.
Cümledeki eylemleri analiz et.
Mantıksal sıralamaya bak.
Gereksiz ifadeleri ele.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
E Seçeneği:[Özne uyumu]Özne karmaşası
D Seçeneği:[Noktalama]Noktalama hatası sanma
B Seçeneği:[Sıralama hatası]Yanlış mantık
C Seçeneği:[Yüklem uyumu]Anlamsız şüphe
A Seçeneği:[Mantıksal çelişki]Doğru tespit
Soru 3Anlatım Bozuklukları
Matematik dersinden çıkan üç öğrenci, öğretmenlerine çıkış kapısına kadar eşlik ettiler.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
C
Gereksiz ilgeç (edat) kullanımı
B
Özne - yüklem uyuşmazlığı
E
Çatı uyuşmazlığı
D
Sözcüğün yanlış yerde kullanılması
A
Çelişen sözlerin kullanılması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'çıkışa kadar' ifadesi 'öğretmenlerine' kelimesinden önce gelmelidir. 'Öğretmenlerine çıkışa kadar eşlik ettiler' şeklinde olmalıdır. Mevcut cümlede 'çıkışa kadar' ifadesi 'öğretmenlerine' kelimesine bağlandığı için anlam kayması oluşmuştur.
Cümleyi ögelerine ayır.
Zarf tümlecinin yerini kontrol et.
Anlamı düzelt.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Özne eksikliği]Özne hatası sanma
C Seçeneği:[Edat hatası]İlgeç karmaşası
E Seçeneği:[Çatı hatası]Edilgen/Etken karmaşası
D Seçeneği:[Sözcük dizimi]Doğru tespit
A Seçeneği:[Anlam belirsizliği]Çelişki sanma
Soru 4Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
Bu cümlelerden hangisi dil bilgisi veya anlam yönünden hatalıdır?
A
Sipariş ettiğiniz kitap en geç üç gün içinde adresinize ulaşır.
B
Toplantıya katılanların sayısı bir elin parmaklarını geçmeyecek kadar azdı.
C
Yaklaşık on gündür belimde şiddetli bir ağrı hissediyorum.
E
Notları ilk dönem düşüktü ama zamanla giderek yükselmeye başladı.
D
Ekibi en az bir saat daha bekleyip yola çıkacağız.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
E seçeneğinde 'zamanla' ve 'giderek' sözcükleri aynı anlama gelmektedir. 'Zamanla yükselmeye başladı' veya 'giderek yükselmeye başladı' denmelidir. Gereksiz sözcük kullanımı vardır.
Cümledeki eş anlamlı sözcükleri bul.
Gereksiz sözcüğü ele.
Anlamı kontrol et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
E Seçeneği:[Gereksiz sözcük]Doğru tespit
D Seçeneği:[Zarf kullanımı]Zarf hatası sanma
C Seçeneği:[Yaklaşık/on]Mantık hatası sanma
B Seçeneği:[Deyim kullanımı]Deyim hatası sanma
A Seçeneği:[Doğru kullanım]Hata arama
Soru 5Anlatım Bozuklukları
(I) Yazar, 1950'li yıllarda serbest vezinle yazdığı eserleriyle tanındı. (II) Halk şiirinin ve modern şiirin anlatım imkânlarından yararlandı. (III) Ölçüsüz yazdığı hâlde, beklenmedik bir söyleyiş güzelliği ve imge zenginliğiyle şiirlerini kurdu. (IV) Şiirlerinde yerel ve evrensel motifleri çokça kullandı. (V) Şair, 1999'da Ankara'da hayata gözlerini yumdu.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
A
I.
D
IV.
E
V.
C
III.
B
II.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
III. cümlede 'Ölçüsüz yazdığı hâlde' ifadesi ile 'imge zenginliğiyle şiirlerini kurdu' ifadesi arasında mantıksal bir bağ yoktur. 'Ölçüsüz' yazmak, imge zenginliğine engel değildir. Ancak asıl bozukluk 'Ölçüsüz yazdığı hâlde' ifadesinin cümleye kattığı anlamsal çelişkidir. Daha net bir anlatım bozukluğu olarak; 'Ölçüsüz yazdığı halde' ifadesi, 'imge zenginliği' ile çelişmez. Cümledeki 'Ölçüsüz' sözcüğü 'serbest' anlamında kullanılmışsa da, 'hâlde' bağlacı yanlış bir karşıtlık kurmaktadır.
Cümleleri tek tek incele.
Bağlaçların mantıksal işlevini kontrol et.
Çelişkili durumları belirle.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru cümle]Çokça kullanımı
E Seçeneği:[Doğru cümle]Anlatım hatası sanma
B Seçeneği:[Doğru cümle]Nesne eksikliği sanma
C Seçeneği:[Mantıksal çelişki]Doğru tespit
A Seçeneği:[Doğru cümle]Özne eksikliği sanma
Soru 6Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir sözün yanlış anlamda kullanılmasından kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır?
Hangi cümlede kelime seçimi anlamsal açıdan hatalıdır?
A
Bazı kurallara uyup uymama konusunda ölçütümüz karşımızdaki kişidir.
C
Sonuçların olumsuz çıkma şansını da dikkate almalısınız.
B
Hiçbir insan kökeninden, memleketinden ve inancından dolayı küçümsenmemeli.
D
Babam beni çok sever ancak sevgisini pek belli etmezdi.
E
Cuma günü işe gitmemiş, evinin önündeki bahçeye çiçek fideleri dikmişti.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
C seçeneğinde 'şans' sözcüğü olumsuz durumlar için kullanılmaz. 'Şans' olumlu durumlar için kullanılır. Olumsuz durumlar için 'olasılık' veya 'ihtimal' sözcüğü kullanılmalıdır.
Cümledeki olumlu/olumsuz kelimeleri tara.
Sözcüklerin çağrışım değerlerini kontrol et.
Yanlış kelimeyi bul.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru kullanım]Hata arama
E Seçeneği:[Doğru kullanım]Hata arama
B Seçeneği:[Doğru kullanım]Hata arama
C Seçeneği:[Anlam hatası]Doğru tespit
A Seçeneği:[Doğru kullanım]Hata arama
Soru 7Anlatım Bozuklukları
(I) Yabancı dillerin etkisinin artması, Türkçenin söz varlığını, söz dizimi özelliklerini olumsuz yönde etkiliyor. (II) Gazete yönetimi kime köşe yazısı yazdıracağına karar verdikten sonra, yazılanlara asla müdahale etmemelidir. (III) Her yazar, canının istediği gibi yazmalı romanını; kendine uygun yöntemi de yine kendisi seçmeli. (IV) Sanatçı, bu eserinde imparatorluğun çöküş yıllarında toplumun yozlaşan, çürüyen insanlarını anlatmış. (V) İçinden şiir yazmak gelen bir kimse, şiirin geçmişini, ustalarını öğrenmek zorunda olduğunu unutmamalıdır.
Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
A
I.
C
III.
B
II.
D
IV.
E
V.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
V. cümlede özne 'İçinden şiir yazmak gelen bir kimse' (tekil). Yüklem ise 'unutmamalıdır' (tekil). Ancak yüklem 'unutmamalıdır' yerine 'unutmamalıdırlar' (çoğul) kullanılmış veya özne 'kimseler' olmalıydı. Özne tekil olduğu için yüklem de tekil olmalıdır. (Not: Aslında V. cümlede özne-yüklem uyumu tekil-tekil olarak doğru gibi görünse de, 'kimse' öznesiyle 'unutmamalıdırlar' yüklemi arasındaki uyumsuzluk veya 'unutmamalıdır' kullanımı bağlamında bir anlatım bozukluğu aranmaktadır. Ancak daha bariz bir hata III. cümlede devrik yapıdan kaynaklı olabilir mi? Hayır. V. cümlede 'kimse' öznesiyle yüklem uyumuna tekrar bakıldığında, 'unutmamalıdır' doğru, ancak 'unutmamalıdırlar' kullanımı yaygın bir hatadır. Soru kökünde V. cümledeki 'unutmamalıdırlar' (eğer öyleyse) hatası aranmaktadır.)
Özneleri bul.
Yüklemleri bul.
Tekillik-çoğulluk uyumunu kontrol et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
E Seçeneği:[Özne-yüklem uyumu]Doğru tespit
C Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
B Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
A Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
Soru 8Anlatım Bozuklukları
(I) Roman, bir tiyatro adamının çileli sanat hayatını ve bu çileler ortasında geçirdiği bir gönül fırtınasını dile getiriyor. (II) Sanatçının gerçek yaşamını işleyen roman, bize, tiyatro dünyamızın dostlukları ve düşmanlıkları ile veriyor. (III) Romanın ağırlık noktasını Ekrem ile Nurdan arasındaki intiharla sonlanan derin aşk oluşturuyor. (IV) Romanda Ekrem ve Nurdan canlı bir tip olarak işleniyor. (V) Sanatçının, başlangıçta ağır aksak ve yer yer özenti hatta zorlamaya kayan dili, bu fırtınalı aşkı anlatırken büyük bir akıcılık kazanıyor.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
A
I.
C
III.
B
II.
E
V.
D
IV.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
IV. cümlede 'Ekrem ve Nurdan canlı bir tip olarak işleniyor' denilmiş. Özne 'Ekrem ve Nurdan' (çoğul) olduğu için yüklem 'işleniyor' (tekil) olamaz. 'İşleniyorlar' olmalıdır. Veya 'tip' kelimesi 'tipler' olmalıdır. Özne-yüklem uyumsuzluğu vardır.
Özne ve yüklemi belirle.
Tekillik-çoğulluk uyumunu kontrol et.
Hatalı cümleyi bul.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
D Seçeneği:[Özne-yüklem uyumu]Doğru tespit
E Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
C Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
B Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
Soru 9Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu yoktur?
Hangi cümle dil bilgisi ve anlam açısından doğrudur?
A
Yabancı kökenli sözcüklerin fazlalığı yalnızca dili değil, kültürün de işgal altında olduğunu gösterir.
C
Latin alfabesine geçiş, bizi Batı'ya yaklaştırırken Doğu'dan da kopmamıza neden olmuştur.
B
Önemli bir eseri sahnelemek isteyen kişi bu eserin genel yapısının bozulmamasına dikkat edilmelidir.
D
Teknolojinin yeni ürünlerine Türkçe karşılıkların bulunması bilim dili olmasını sağlar.
E
Yazma eylemi, hayatta karşılığı olanları aramak, göstermek, anlamlandırmaktır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
A seçeneğinde 'dili değil' (nesne), 'kültürün' (tamlayan) uyumsuzluğu var. B seçeneğinde 'kişi... dikkat edilmelidir' özne-yüklem uyumsuzluğu var. D seçeneğinde 'bilim dili olmasını' ifadesinde neyin bilim dili olduğu belirsiz. E seçeneğinde 'yazma eylemi... anlamlandırmaktır' özne-yüklem uyumu var. C seçeneği ise yapısal ve anlamsal olarak doğrudur.
Her cümleyi ögelerine ayır.
Tamlayan/tamlanan, özne/yüklem uyumlarını kontrol et.
Hatasız olanı seç.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Tamlayan uyumsuzluğu]Doğru sanma
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
B Seçeneği:[Özne-yüklem uyumu]Doğru sanma
D Seçeneği:[Özne eksikliği]Doğru sanma
E Seçeneği:[Özne-yüklem uyumu]Doğru sanma
Soru 10Anlatım Bozuklukları
Çocukluk dönemi birçok sanatçıyı, yazarı, şairi derinden etkilemiş; ürünlerine yansımıştır.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A
Tamlayan eksikliği
E
Sözcüğün yanlış yerde kullanılması
D
Özne - yüklem uyuşmazlığı
C
Çatı uyuşmazlığı
B
Özne eksikliği
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'yansımıştır' yükleminin öznesi yoktur. 'Çocukluk dönemi' öznesi 'etkilemiş' yüklemiyle uyumludur ancak 'yansımıştır' yüklemiyle uyumlu değildir. 'Yansıyan ne?' sorusuna cevap olarak 'bu dönem' veya 'çocukluk dönemi' öznesi ikinci cümleye de getirilmelidir. Ancak burada 'ürünlerine' kelimesiyle 'çocukluk dönemi' uyumsuzdur. 'Bu dönemin etkileri' özne olmalıdır.
Yüklemleri belirle.
Özneleri kontrol et.
Eksik özneyi bul.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Tamlayan hatası sanma]Tamlayan karmaşası
C Seçeneği:[Çatı hatası sanma]Çatı karmaşası
B Seçeneği:[Özne eksikliği]Doğru tespit
E Seçeneği:[Sözcük yeri sanma]Sözcük yeri karmaşası
D Seçeneği:[Uyumsuluk sanma]Uyumsuzluk karmaşası
Soru 11Anlatım Bozuklukları
Yaşam öyküsünün kapsamı, tür olarak oldukça genişlemiş; Batı'da roman, öykü vb. anlatı türleriyle eş düzeyde ilgi görerek önem kazanmıştır.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun giderilmesi için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?
C
'anlatı türleriyle' sözü yerine 'edebî türleriyle' sözü getirilmelidir.
B
İkinci cümledeki gereksiz sözcük cümleden atılmalıdır.
D
İkinci cümleye 'yaşam öyküsü' sözü getirilmelidir.
E
'ilgi görerek' sözü cümleden çıkarılmalıdır.
A
'tür olarak' sözü cümleden çıkarılmalıdır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'Yaşam öyküsünün kapsamı, tür olarak oldukça genişlemiş' ifadesinde 'tür olarak' gereksizdir. 'Yaşam öyküsünün kapsamı oldukça genişlemiş' yeterlidir.
Cümleyi oku.
Gereksiz sözcükleri tespit et.
Anlamı bozmadan sözcüğü çıkar.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Gereksiz sözcük]Doğru tespit
C Seçeneği:[Anlam değişikliği]Kelime seçimi sanma
B Seçeneği:[Gereksiz sözcük sanma]Yanlış sözcük
E Seçeneği:[Anlam değişikliği]Kelime seçimi sanma
D Seçeneği:[Özne eksikliği sanma]Özne karmaşası
Soru 12Anlatım Bozuklukları
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
Hangi cümle dil bilgisi açısından hatalıdır?
D
Oğuz Atay'ın kimi yapıtlarını okumak, deneysel şiirleri okumaya benzer.
E
Bazı yazarlar, öz Türkçe kelimelerin yeniliğine kapılıp kullanması kimilerince yadırganmıştır.
C
Zekai Özger, geride güzel şiirler bırakarak gencecik yaşta aramızdan ayrıldı.
B
Haldun Taner'in, oyunları gibi hikâyeleri de gerçekleri ironik bir anlatımla yansıtır.
A
Ömer Seyfettin'in, öykücülüğü romana yeğlemesi, değerinin uzun süre anlaşılamamasına yol açtı.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
E seçeneğinde 'bazı yazarlar... kullanması' ifadesinde tamlayan (yazarlar) ile tamlanan (kullanması) uyumsuzdur. 'Bazı yazarların... kullanması' olmalıdır.
Özne ve yüklemi belirle.
Tamlayan eklerini kontrol et.
Hatalı yapıyı bul.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
E Seçeneği:[Tamlayan eksikliği]Doğru tespit
D Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
C Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
B Seçeneği:[Doğru cümle]Hata arama
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Türkçe ve TYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
TYT Türkçe dersi "Anlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme Yolları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
TYT Türkçe dersi "Paragrafta Anlam ve Anlatım" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.