Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 12 Soru Cevaplandı
Soru 1Anlatım Bozuklukları
Dünyanın en hızlı gelişen teknolojilerini yakından takip etmemize rağmen, onları doğru bir şekilde kullanmayı öğrenemediğimiz için dijital okuryazarlık konusunda ciddi bir gerileme yaşıyoruz.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
C
Mantık yanlışlığı
B
Çatı uyuşmazlığı
D
Fiilimsi eksikliği
E
Nesne eksikliği
A
Özne eksikliği
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'yakından takip etmemize rağmen' ifadesi ile 'öğrenemediğimiz için' kısımları arasında bir mantık çelişkisi vardır. Takip etmek ile öğrenememek birbiriyle zıt durumlar değildir; asıl sorun takip edilmesine rağmen uygulanamamasıdır.
Cümlenin anlam akışını incele.
Takip etmek ile öğrenememek arasındaki zıtlık ilişkisini sorgula.
Cümledeki mantıksal tutarsızlığı belirle.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Mantık hatasını fark etme.
A Seçeneği:[Özne eksikliği]Cümledeki özneleri karıştırmak.
E Seçeneği:[Nesne eksikliği]Nesne arayışına girmek.
D Seçeneği:[Fiilimsi eksikliği]Fiilimsileri yanlış tanımlamak.
B Seçeneği:[Çatı uyuşmazlığı]Fiil çatılarını yanlış analiz etmek.
Soru 2Anlatım Bozuklukları
A) Tarihi romanlar, geçmişi bugüne taşırken yazarın kurgusuyla zenginleşir.
B) Eleştirmenler, sanatçının son eserini oldukça sert ve acımasızca eleştirdi.
C) Bu projeye katılan herkes, elinden gelenin fazlasını yapmaya çalışıyor.
D) Okulun bahçesindeki ağaçlar, belediye ekiplerince budanarak şekil verildi.
E) Genç şair, şiirlerinde hem toplumsal konulara hem de bireysel duygulara yer veriyor.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
A
A
B
B
E
E
D
D
C
C
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
D seçeneğinde 'ağaçlar... budanarak şekil verildi' ifadesinde edilgen çatılı fiillerin öznesi uyumsuzdur. 'Ağaçlar' kelimesi 'şekil verildi' fiilinin öznesi olamaz. Doğrusu: 'Ağaçlar budandı ve onlara şekil verildi' olmalıdır.
Seçenekleri tek tek oku.
D seçeneğindeki özne-yüklem uyumunu incele.
Edilgen çatı kullanımındaki hatayı fark et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Anlam belirsizliği]Cümleyi karmaşık bulmak.
E Seçeneği:[Bağlaç kullanımı]Hem... hem de yapısını yanlış bulmak.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Çatı hatasını görmek.
B Seçeneği:[Gereksiz sözcük]Sert ve acımasızca kelimelerini eş anlamlı sanmak.
C Seçeneği:[Özne-yüklem uyumu]Herkes-çalışıyor uyumunu bozmak.
Soru 3Anlatım Bozuklukları
A) Şehir kütüphanesinde bu yıl binlerce yeni kitap okuyucuyla buluşacak.
B) Bilimsel çalışmaların desteklenmesi, ülkemizin geleceği için büyük önem taşıyor.
C) Yıllardır tanıdığım bu sanatçı, müziğin evrensel dilini çok iyi biliyor.
D) Roman; tarih ve felsefe ile de ilgili bir edebiyat türüdür.
E) Bu akşam, kasabamızdaki meydanda halk oyunları gösterisi yapılacak.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
A
A
B
B
D
D
E
E
C
C
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
D seçeneğinde 'ilgili bir sanat ürünüdür' ifadesi ile 'tarih ve felsefe ile de ilgili' ifadesi arasında tamlayan eksikliği veya yanlışlığı vardır. 'Roman; tarih ve felsefe ile de ilgili bir edebiyat türüdür' cümlesinde 'tarih ve felsefe ile ilgili bir edebiyat türüdür' denilerek 'roman' öznesiyle uyuşmazlık yaratılmıştır.
Cümle yapısını incele.
D seçeneğindeki 'ilgili' kelimesinin kullanımını sorgula.
Tamlayan eksikliğini tespit et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Anlam belirsizliği]Sanatçı kelimesini belirsiz bulmak.
A Seçeneği:[Gereksiz sözcük]Şehir kütüphanesinde ifadesini gereksiz bulmak.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Tamlayan hatasını bulmak.
E Seçeneği:[Çatı hatası]Yapılacak kelimesini yanlış bulmak.
B Seçeneği:[Özne-yüklem uyumu]Özne-yüklem uyumsuzluğu aramak.
Soru 4Anlatım Bozuklukları
(I) Sanatçı, eserlerinde toplumsal sorunlara değinmekten çekinmemelidir. (II) O, sadece kendi dünyasına kapanıp kalmamalı, dış dünyayı da gözlemlemelidir. (III) Toplumun nabzını tutarak eserlerine yansıtmalıdır. (IV) Sanatçının eserleri, toplumun aynasıdır. (V) Sanatçı, topluma karşı sorumluluklarını yerine getirmeli ve toplumu aydınlatmalıdır.
I
II
III
IV
V
Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
E
V
D
IV
B
II
A
I
C
III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
III numaralı cümlede 'Toplumun nabzını tutarak eserlerine yansıtmalıdır' ifadesinde nesne eksikliği vardır. Neyi yansıtmalıdır? 'Toplumun nabzını' ifadesi nesne görevindedir ancak 'yansıtmalıdır' yüklemiyle uyumsuzdur. 'Toplumun nabzını tutarak (bunu) eserlerine yansıtmalıdır' olmalıdır.
Cümleleri tek tek incele.
III numaralı cümleyi ögelerine ayır.
Nesne eksikliğini tespit et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Çatı hatası]Çatı hatası aramak.
D Seçeneği:[Anlam belirsizliği]Anlam belirsizliği aramak.
E Seçeneği:[Gereksiz sözcük]Gereksiz sözcük aramak.
A Seçeneği:[Özne eksikliği]Özne eksikliği aramak.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Nesne eksikliğini bulmak.
Soru 5Anlatım Bozuklukları
Yıllardır süren tartışmaların ardından kurul, projeye onay verdi, eksikliklerin giderilmesine karar verdi.
Bu cümledeki anlatım bozukluğu aşağıdakilerin hangisinin eksikliğinden kaynaklanmaktadır?
B
Fiilimsi
D
Dolaylı tümleç
E
Belirtili nesne
A
Tamlayan
C
Özne
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'projeye onay verdi' ve 'eksikliklerin giderilmesine karar verdi' kısımları vardır. 'Projeye' kelimesi 'onay verdi' fiilinin dolaylı tümlecidir. Ancak 'karar verdi' fiili için nesne veya dolaylı tümleç eksiktir. 'Projeye onay verdi, (projedeki) eksikliklerin giderilmesine karar verdi' şeklinde olması gerekirdi.
Cümleyi ögelerine ayır.
Yüklemleri kontrol et.
Eksik olan ögeyi belirle.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Özne]Özne eksikliği sanmak.
A Seçeneği:[Tamlayan]Tamlayan hatası sanmak.
B Seçeneği:[Fiilimsi]Fiilimsi hatası sanmak.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Nesne eksikliğini bulmak.
D Seçeneği:[Dolaylı tümleç]Dolaylı tümleç eksikliği sanmak.
Soru 6Anlatım Bozuklukları
A) Bugünkü derste hece ve aruz ölçüsü ile yazılmış bazı şiirleri inceledik.
B) Bu hikâye çocukların çok hoşuna gitmiş olmalı ki bana yazarın kim olduğunu soruyorlar.
C) Ona asıl ününü, sanat ve edebiyat alanında yaptığı özgün çalışmalar kazandırmıştır.
D) Başbakan, ekonomi ve dışişleri bakanlarına bu konu hakkında gerekli talimatları vermiş.
E) Eylül başında çıkarılan bu yasadan özel ve kamu kuruluşlarında çalışanlar yararlanabilecekmiş.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir tamlananın birden çok tamlayan için ortak kullanılması anlatım bozukluğuna neden olmuştur?
C
C
A
A
B
B
E
E
D
D
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
D seçeneğinde 'ekonomi ve dışişleri bakanlarına' ifadesinde 'ekonomi bakanlarına' ve 'dışişleri bakanlarına' tamlamaları vardır. 'Ekonomi' kelimesi 'bakanlarına' tamlanana bağlanamaz. 'Ekonomi bakanlığı' ve 'dışişleri bakanlığı' tamlamaları farklıdır.
Seçenekleri tamlama açısından incele.
D seçeneğindeki 'ekonomi' ve 'dışişleri' kelimelerinin 'bakanlarına' tamlananıyla uyumunu kontrol et.
Tamlama yanlışlığını tespit et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
E Seçeneği:[Tamlama hatası]Tamlama hatası sanmak.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Tamlama yanlışlığını bulmak.
B Seçeneği:[Tamlama hatası]Tamlama hatası sanmak.
A Seçeneği:[Tamlama hatası]Tamlama hatası sanmak.
C Seçeneği:[Tamlama hatası]Tamlama hatası sanmak.
Soru 7Anlatım Bozuklukları
Gezdiğim köy ve kasaba insanlarından 'insanlık'ın henüz ölmediğini öğrendim.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun giderilmesi için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?
A
've' bağlacı cümleden atılmalı.
B
'henüz' sözcüğü 'insanlık' sözcüğünden önce getirilmeli.
D
'Gezdiğim' sözcüğü cümleden atılmalı.
E
'insanlar' sözcüğündeki çokluk eki atılmalı.
C
'öğrendim' sözcüğü yerine 'anladım' sözcüğü getirilmeli.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'insanlık'ın henüz ölmediğini' ifadesi ile 'henüz' kelimesinin yeri yanlıştır. 'İnsanlık'ın henüz ölmediğini' değil, 'henüz insanlığın ölmediğini' şeklinde olması gerekir. Yani 'henüz' kelimesi 'insanlık' kelimesinden önce gelmelidir.
Cümleyi oku.
Anlam belirsizliğini veya mantık hatasını bul.
Sözcük sırasındaki hatayı düzelt.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Sözcük seçimi]Sözcük seçimi hatası sanmak.
A Seçeneği:[Bağlaç hatası]Bağlaç hatası sanmak.
D Seçeneği:[Gereksiz sözcük]Gereksiz sözcük hatası sanmak.
E Seçeneği:[Ek hatası]Ek hatası sanmak.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Sözcük yeri hatasını bulmak.
Soru 8Anlatım Bozuklukları
A) Madenin çökmesinin ardından günler geçmesine rağmen umutlar hâlâ tükenmemişlerdi.
B) Sınav öncesi birkaç öğrenci öğretmenin ne soracağını öğrenmeye çalışıyorlardı.
C) Herkesin içinde söz vermişti, bu işi sadece ben ve en küçük kardeşim yapacaktı.
D) Hepsi ne olacağını merak ediyor ancak hiçbiri gidip de öğrenmeye çabalamıyorlardı.
E) Okullar tatil olmuş, gençlerin birçoğu çeşitli işlerde çalışmaya başlamıştı.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne - yüklem uyumsuzluğundan kaynaklanan bir anlatım bozukluğu yoktur?
A
A
B
B
E
E
D
D
C
C
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
A, B, C ve D seçeneklerinde özne-yüklem uyumsuzluğu vardır (çoğul özne-çoğul yüklem veya tekil-tekil uyumu bozukluğu). E seçeneğinde ise 'gençlerin birçoğu' (özne) 'çalışmaya başlamıştı' (yüklem) uyumu doğrudur.
Özneleri ve yüklemleri tek tek kontrol et.
Özne çoğul olduğunda yüklemin tekil mi çoğul mu olması gerektiğini hatırla.
E seçeneğinin doğruluğunu teyit et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Uyumsuzluk]Uyumsuzluğu görmemek.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Uyumlu cümleyi bulmak.
D Seçeneği:[Uyumsuzluk]Uyumsuzluğu görmemek.
A Seçeneği:[Uyumsuzluk]Uyumsuzluğu görmemek.
C Seçeneği:[Uyumsuzluk]Uyumsuzluğu görmemek.
Soru 9Anlatım Bozuklukları
Hem şimdi hem de gelecekte okunmak isteyen sanatçı, kendisini edebiyattan uzaklaştıracak herhangi bir olaya kesinlikle karışmaması gerekir.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A
Bağlaç yanlışlığı
E
Özne - yüklem uyumsuzluğu
D
Tamlayan eki eksikliği
B
Çatı uyumsuzluğu
C
Mantık yanlışlığı
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'sanatçı' öznesiyle 'karışmaması gerekir' yüklemi uyumsuzdur. 'Sanatçının... karışmaması gerekir' şeklinde tamlayan eki (ilgi eki) getirilmelidir. Bu bir özne-yüklem uyumsuzluğu (daha doğrusu özne-yüklem yapısı hatası) olarak değerlendirilir.
Cümleyi ögelerine ayır.
Özne ile yüklem arasındaki ilişkiyi kontrol et.
Eksik olan eki belirle.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Bağlaç]Bağlaç hatası sanmak.
D Seçeneği:[Tamlayan eki]Tamlayan eki sanmak.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Özne-yüklem uyumsuzluğunu bulmak.
B Seçeneği:[Çatı]Çatı hatası sanmak.
C Seçeneği:[Mantık]Mantık hatası sanmak.
Soru 10Anlatım Bozuklukları
(I) Bir şiiri yeniden yazmak başka, onun bazı sözcüklerini dil kaygısıyla değiştirmek başka. (II) Gerçekte otuz yıl önce yazılmış bir şiiri yeniden yazma çabasını da pek anlamıyorum ben. (III) O şiir, belli bir dönemin, belli bir duyarlık ortamının, belli bir dil bağlamının ürünüdür ve olduğu gibi kalmalıdır. (IV) Kitap hâline gelmiştir, eleştirilerde anılmıştır, antolojilere o hâliyle girmiştir. (V) Dil kaygısıyla bazı sözcüklerin yenileriyle değiştirilmesi ise bence daha sakıncalı bir şey çünkü bu durum şiiri bir yapaylığa götürür ve kendisine ait olmayan bir atmosfer kazandırır.
I
II
III
IV
V
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde dolaylı tümleç eksikliğinden kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır?
B
II
D
IV
E
V
A
I
C
III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
V numaralı cümlede 'şiiri bir yapaylığa götürür ve (şiire) kendisine ait olmayan bir atmosfer kazandırır' şeklinde olması gerekir. 'Kazandırır' yüklemi için 'şiire' dolaylı tümleci eksiktir.
Cümleleri tek tek incele.
V numaralı cümleyi ögelerine ayır.
Yüklemlerin ögelerini kontrol et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
A Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
B Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
D Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Dolaylı tümleç eksikliğini bulmak.
Soru 11Anlatım Bozuklukları
A) Son sözlerini daha çok, bizi birbirimize düşürmek amacıyla söylemişti.
B) Bazı gençler, ötekileriyle aynı suçu işlemelerine karşın hataları affedilmedi.
C) Sıra dışı konusuyla okura farklı dünyaların kapılarını açıyor bu roman.
D) Üç perdeden oluşan oyunda, aile bireyleri arasındaki sorunlar anlatılıyor.
E) Birçok TV kanalının aynı anda aynı filmi yayınlaması, izleyicinin önemsenmediğini gösteriyor.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlatım bozukluğu vardır?
B
B
E
E
D
D
A
A
C
C
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
B seçeneğinde 'hataları affedilmedi' ifadesinde, 'kimin hataları' sorusu cevapsız kalıyor. 'Gençlerin hataları' anlamı tam oturmamış. 'Bazı gençlerin, ötekileriyle aynı suçu işlemelerine karşın hataları affedilmedi' şeklinde olması daha doğru olurdu (tamlayan eksikliği).
Seçenekleri oku.
B seçeneğindeki 'hataları affedilmedi' kısmını incele.
Tamlayan eksikliğini fark et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
D Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
E Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Tamlayan eksikliğini bulmak.
C Seçeneği:[Anlam hatası]Anlam hatası sanmak.
Soru 12Anlatım Bozuklukları
Geçmişte yapılmış bir işe ilk kez görüyormuşçasına bakmak, bir tür laboratuvar çalışmasının eleğinden geçirmek demektir.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
D
Ek fiil eksikliği
E
Çatı uyuşmazlığı
B
Özne - yüklem uyumsuzluğu
A
Nesne eksikliği
C
Dolaylı tümleç eksikliği
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Cümlede 'bakmak' (etken) ve 'eleğinden geçirmek' (etken) fiilleri kullanılmış ancak 'geçirmek demektir' ifadesinde edilgen yapı (geçirilmek) olması gerekirdi. 'Bakmak' ve 'geçirmek' fiilleri arasındaki çatı uyumu bozuktur.
Cümleyi incele.
Fiillerin çatılarını belirle.
Çatı uyuşmazlığını tespit et.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Dolaylı tümleç]Dolaylı tümleç hatası sanmak.
A Seçeneği:[Nesne]Nesne hatası sanmak.
B Seçeneği:[Özne-yüklem]Özne-yüklem hatası sanmak.
D Seçeneği:[Ek fiil]Ek fiil hatası sanmak.
E Seçeneği:[Doğru seçenek]Çatı uyuşmazlığını bulmak.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Türkçe ve TYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
TYT Türkçe dersi "Anlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme Yolları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
TYT Türkçe dersi "Paragrafta Anlam ve Anlatım" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.