AYT Türk Dili ve Edebiyatı: Tiyatro & Cumhuriyet Dönemi Türk Tiyatrosu (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Yazarın Sineklidâğ mahallesinde geçen, Türk tiyatrosunda epik türün ilk başarılı örneklerinden biri kabul edilen bu eseri; bir suçsuzluk mücadelesini, toplumsal değer yargılarının ironik bir dille eleştirisini ve bir anti-kahramanın halk tarafından nasıl kahramanlaştırıldığını gözler önüne serer. Eserdeki olaylar, dönemin gecekondulaşma sürecindeki toplumsal yapıyı ve mahalle baskısını mizahi bir üslupla yansıtır.

Sanat hayatına şiirle başlayan, daha sonra tiyatro türüne yönelen yazar; özellikle köy ve kırsal kesimdeki insan ilişkilerini, batıl inançları ve toplumsal aksaklıkları sahneye taşımasıyla tanınır. Yazdığı oyunlarda yerel söyleyiş özelliklerinden ve halk kültüründen zengin bir şekilde yararlanan sanatçı, "Sarı Naciye" ve "İsyancılar" adlı oyunlarıyla bu alandaki ününü pekiştirmiştir.

Cumhuriyet dönemi Türk tiyatrosunun önemli isimlerinden biri olan sanatçı; eserlerinde genellikle tarihten, mitolojiden ve toplumsal değişimlerden beslenmiştir. Özellikle tarihe eleştirel bir gözle yaklaşarak Osmanlı dönemindeki iktidar kavgalarını ve birey-erk çatışmasını sahneye taşımıştır. 'Tanrılar ve İnsanlar', 'Hürrem Sultan' ve 'Tohum ve Toprak' gibi eserleriyle Türk tiyatrosunda adını kalıcılaştırmıştır.

MELİH: Görüyorsun ya ihtiyar, ne ben eski melihim ne de bu gök kubbe dün geceki kubbe... Her şey yerli yerinde ama biz uzağız her şeye. BEKÇİ: Sen ki şehrin en adil kadısıydın Melih, şimdi kendi hükmünün altında eziliyorsun. MELİH: Hüküm dediğin kumdan kale bekçi! Dalga gelir, yutar. Ben kibriyle yaşayan bir adamdım, şimdi kibrimin mezar kazıcısıyım. Git, o Padişah'a de ki Melih tövbe etmez, tahtını geri istemez! BEKÇİ: Padişah'ın kapısı merhametlidir Melih, bir fermanla bağışlar suçunu. MELİH: Bağışlanmak mı? O, zayıfların sığınağıdır. Ben kendi kestiğim parmakla can çekişirim.