AYTTürk Dili ve Edebiyatı⚡ Canlı Süre Tutmalı & İnteraktif
AYT Türk Dili ve Edebiyatı: Tanzimat Dönemi Edebiyatı & Sanatçı-Eser Eşleştirmeleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Tanzimat Dönemi Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
📝 5 Soru⏱️ 10 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 5 Soru Cevaplandı
Soru 1Tanzimat Dönemi Edebiyatı
Tanzimat edebiyatının birinci ve ikinci dönem sanatçıları, Türk şiirine Batılı anlamda yeni temalar ve biçimler kazandırmıştır. Bu dönemde birçok önemli şiir kitabı kaleme alınmıştır.
Aşağıda verilen eser-sanatçı eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
A
Sahra - Abdülhak Hamit Tarhan
D
Kabus - Muallim Naci
E
Eş'âr-ı Ziya - Ziya Paşa
B
Hürriyet Kasidesi - Namık Kemal
C
Zemzeme - Recaizade Mahmud Ekrem
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Kabus eseri Muallim Naci'ye değil, Abdülhak Hamit Tarhan'a aittir.
Seçenekteki eserlerin yazarlarını tek tek inceleyelim.
Sahra, Abdülhak Hamit Tarhan'ın ilk pastoral şiir kitabi olarak bilinir (Doğru).
Hürriyet Kasidesi, Namık Kemal'in toplumsal ve siyasi hakları savunan en önemli şiirlerindendir (Doğru).
Zemzeme, Recaizade Mahmud Ekrem'in şiir kitaplarından biridir (Doğru).
Kabus, Muallim Naci'nin değil Abdülhak Hamit Tarhan'ın tiyatro türündeki eseridir (Yanlış).
Eş'âr-ı Ziya, Ziya Paşa'nın şiirlerinin bir araya getirildiği eserdir (Doğru).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru eşleştirme]Aday doğru olduğu için elemez.
D Seçeneği:[Yazar karışıklığı tuzağı]Aday Kabus'un Muallim Naci'ye ait olduğunu zannederek bu seçeneği işaretler.
E Seçeneği:[Doğru eşleştirme]Aday doğru olduğu için elemez.
B Seçeneği:[Doğru eşleştirme]Aday doğru olduğu için elemez.
C Seçeneği:[Doğru eşleştirme]Aday doğru olduğu için elemez.
Soru 2Şiir
Türk şiirinde doğanın güzelliklerini, bireysel melankoliyi ve metafizik ürpertileri ilk kez bu denli yoğun ve felsefi bir derinlikle işleyen şair, aynı zamanda tezatlar şairi olarak tanınmıştır. Divan şiirinin kalıplarından sıyrılarak Batı tarzı serbest müstezatı ve biçimsel yenilikleri şiire uygulamıştır. Eşinin vefatı üzerine yazdığı, edebiyatımızda mersiye türünün dışına çıkarak ölüm temasını metafizik bir isyan ve acıyla işlediği başyapıtı, onun Türk şiirine getirdiği yeniliğin en somut kanıtıdır. Ancak eserlerinde yüksek sanat değeri taşıyan mısralarla, alelade ve kusurlu söyleyişlerin bir arada bulunması eleştirilmiştir.
Bu parçada söz edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Recaizade Mahmut Ekrem
D
Namık Kemal
E
Ziya Paşa
C
Abdülhak Hamit Tarhan
B
Muallim Naci
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada söz edilen özellikler (tezatlar şairi, Makber'in yazarı, metafizik düşünce, kuralsız ve tezatlı üslup) Abdülhak Hamit Tarhan'a aittir.
Parçadaki 'tezatlar şairi' unvanı ve 'Makber' eseri doğrudan Abdülhak Hamit Tarhan'ı işaret etmektedir.
Sanatçı, eşi Fatma Hanım'ın ölümü üzerine yazdığı Makber ile Türk edebiyatında metafizik şiirin kapılarını aralamıştır.
Şiirlerinde biçim kaygısından uzak durması ve ilhamına göre yazması, kusurlu ve tezatlı söyleyişlere yol açmıştır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Metindeki tüm anahtar kelimeler (Makber, tezatlar şairi, metafizik) eksiksiz olarak Abdülhak Hamit Tarhan'ı göstermektedir.
B Seçeneği:[Eski-yeni çatışmasında eskiyi savunması]Tanzimât dönemi şiir tartışmalarında adı geçen önemli bir şair olduğu için çeldiricidir.
D Seçeneği:[Vatan ve hürriyet şairi olarak bilinmesi]Tanzimât'ın en tanınmış şairlerinden biri olması sebebiyle akla gelebilir.
E Seçeneği:[Terkib-i Bend yazarı ve ikilikleriyle tanınması]Eserlerindeki tezatlar ve arayışlar nedeniyle karıştırılabilir.
A Seçeneği:[Şiirde yenilik ve kulak için kafiye anlayışıyla karıştırılması]Tanzimât II. dönemin yenilikçi öncüsü olduğu için adaylar Recaizade Mahmut Ekrem ile karıştırabilir.
Soru 3Tanzimat Dönemi Edebiyatı
Edebiyatımızda yenilikçi akımların karşısında geleneksel değerlerin savunuculuğunu üstlenen, özellikle şiirde eski söyleyiş özelliklerini ve divan şiiri formlarını yaşatmaya çalışırken bir yandan da batılı tarzda şiirler kaleme alan bir sanatçıdır. Sanatçı, divan edebiyatı nazım şekillerini savunmakla kalmamış, Recaizade Mahmut Ekrem'in yenilikçi görüşlerine karşı kulak için kafiye anlayışına karşı çıkarak 'kafiye göz içindir' ilkesini savunmuştur. Bu doğrultuda kaleme aldığı eleştirilerini Demdeme adlı eserinde toplamıştır.
Bu parçada tanıtılan ve edebiyatımızda eski-yeni tartışmalarının 'eski' kanadının liderliğini yapan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Muallim Naci
B
Abdülhak Hamit Tarhan
C
Recaizade Mahmut Ekrem
E
Nabizade Nazım
D
Samipaşazade Sezai
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada özellikleri verilen ve Demdeme adlı eleştiri kitabıyla tanınan sanatçı Muallim Naci'dir.
Metinde 'kafiye göz içindir' anlayışı vurgulanmıştır.
Recaizade Mahmut Ekrem'in Zemzeme'sine karşılık Demdeme adlı eseri yazdığı belirtilmiştir.
Bu özellikler doğrudan Muallim Naci'yi işaret etmektedir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Parçadaki Demdeme ve göz için kafiye ipuçlarını doğru birleştiren adaylar bu seçeneğe ulaşır.
B Seçeneği:[Tanzimat II. Dönem şairi olması]Abdülhak Hamit'in de aynı dönemde aktif bir yenilikçi olması nedeniyle karıştırılabilir.
C Seçeneği:[Zemzeme yazarı ile karıştırma]Öncülde adı geçen Recaizade Mahmut Ekrem'in Zemzeme adlı eseri ile Muallim Naci'nin Demdeme'si sıkça karıştırılır.
E Seçeneği:[Realizm ve natüralizm temsilcisi olması]Karabibik yazarı Nabizade Nazım da bu döneme yakındır.
D Seçeneği:[Tanzimat II. Dönem yazarı olması]Sergüzeşt yazarı olarak bilinir ancak kafiye tartışmalarının merkezinde yer almaz.
Soru 4Tanzimât Dönemi Edebiyatı
Eyvah! Ne yer ne yâr kaldı
Gönlüm dolu âh u zâr kaldı
Şimdi buradaydı gitti elden
Gitti ebede, gelip ezelden
Bir gûşede tårmâr kaldı.
Abdülhak Hamit Tarhan'ın hayatı boyunca derin bir teessür yaratan eşi Fatma Hanım'ın ölümü üzerine yazdığı ve Türk edebiyatının ilk metafizik/lirik ölüm şiiri olarak kabul edilen *Makber* adlı eserinden alınan bu dizeler dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Bu dizelerden hareketle aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A
Arapça ve Farsça kökenli kimi tamlama ve sözcüklere yer verilmekle birlikte söyleyişte genel olarak yalınlık gözetilmiştir.
E
Tanzimât II. Dönem sanat anlayışına uygun olarak şiirin konusu tamamen ferdî bir duyuş merkezlidir.
D
Ahengi ve ritmi desteklemek amacıyla kafiye, redif ve ölçü unsurlarından yararlanılmıştır.
B
Ölen bir kişinin ardından duyulan derin acının ve yasın işlenmesi bakımından mersiye türünün niteliklerini barındırır.
C
Bireysel bir trajedi ve ölüm teması işlenmiş olup toplumsal meselelere ya da ortak değerlere yer verilmemiştir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Doğru seçenek C'dir çünkü şiir toplumsal bir tema değil, tamamen bireysel bir acıyı, eşinin ölümünü ve ölüm ötesi metafizik sorgulamaları ele alır.
Şiirin içeriği incelenir: Eşinin ölümü üzerine duyulan acı dile getirilmiştir.
Temanın bireysel mi yoksa toplumsal mı olduğu tespit edilir: Şairin kişisel yası işlenmiştir.
Seçenekler karşılaştırılır: C seçeneğinde 'toplumsal bir tema ele alınmıştır' ifadesi yer almaktadır ki bu metinle uyuşmamaktadır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Şiir bireyseldir, toplumsal bir tema yoktur.
B Seçeneği:[Mersiye ilişkisi]Ölüm arkasından yazıldığı için mersiye geleneğiyle bağdaştırılabilir.
D Seçeneği:[Ahenk unsurları]Kafiye ve redifler açıkça görülmektedir.
E Seçeneği:[II. Dönem anlayışı]Abdülhak Hamit'in sanat için sanat anlayışı ve bireysel konuları işlediği bilinmektedir.
A Seçeneği:[Yabancı kelimeler]'âh u zâr', 'ebede', 'ezelden', 'târmâr' gibi kelimeleri görün çeldiriciye düşebilir.
Soru 5Tanzimat Dönemi
Tanzimat edebiyatının birinci ve ikinci dönemleri, Türk şiirinde hem tema hem de anlayış bakımından önemli kırılmaların yaşandığı evrelerdir.
Tanzimat şiirinin birinci ve ikinci dönemiyle ilgili aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi yanlıştır?
D
Her iki dönemde de şiirlerde divan edebiyatı nazım biçimleri kullanılmaya devam edilmiştir.
E
Her iki dönem şairleri de şiiri toplumu bilinçlendirmek için bir araç olarak görmüş ve aynı estetik çizgide buluşmuşlardır.
B
Birinci dönemde parça güzelliği yerine konu bütünlüğüne (bütün güzelliğine) önem verilmeye başlanmıştır.
C
Birinci dönemde "sanat toplum içindir." anlayışı benimsenirken, ikinci dönemde "sanat sanat içindir." ilkesi geçerli olmuştur.
A
Birinci dönemde toplumsal sorunlar ön plana çıkarken, ikinci dönemde bireysel konular işlenmiştir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Tanzimat I. Dönem sanatçıları 'sanat toplum içindir' anlayışıyla toplumu eğitmek istemiş; II. Dönem sanatçıları ise 'sanat sanat içindir' anlayışını benimseyerek bireysel temalara yönelmiştir. Dolayısıyla her iki dönem aynı estetik çizgide buluşmamıştır.
Tanzimat I. Dönem'de toplumsal konular ve 'sanat toplum içindir' anlayışı hâkimdir.
Tanzimat II. Dönem'de ise baskı ortamının da etkisiyle bireysel konular ve 'sanat sanat içindir' anlayışı benimsenmiştir.
Şekil olarak her iki dönemde de divan nazım biçimleri (gazel, kaside vb.) kullanılmış ancak içerik değiştirilmiştir.
E seçeneğinde yer alan 'her iki dönem şairlerinin aynı estetik çizgide buluştuğu' ifadesi tarihi ve edebî gerçekliğe tamamen aykırıdır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru ifade]Her iki dönemde de divan nazım biçimleri (eski biçim - yeni içerik) kullanılmıştır.
E Seçeneği:[Çeldirici değil, doğru cevap]Aday doğru seçeneği bulmuştur çünkü I. ve II. dönem estetik ve amaca yönelik olarak birbirinden ayrılır.
B Seçeneği:[Doğru ifade]Divan şiirindeki parça güzelliği yerine konu bütünlüğü Tanzimatla hedeflenmiştir.
C Seçeneği:[Doğru ifade]I. dönem sanat toplum için, II. dönem sanat sanat içindir.
A Seçeneği:[Doğru ifade]I. dönem toplum, II. dönem birey odaklıdır, bu bilgi doğrudur.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Türk Dili ve Edebiyatı ve AYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Tiyatro" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Dünya Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı Akımları ve Sanatçıları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Şiir Bilgisi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT • Türk Dili ve EdebiyatıAYT Türk Dili ve Edebiyatı: Tanzimat Dönemi Edebiyatı & Sanatçı-Eser Eşleştirmeleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)