AYT Türk Dili ve Edebiyatı: Paragrafta Yapı ve Anlam & Paragrafın Anlam Yönü ve Anlatım Teknikleri (5 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)

Yalnız, loş bir kütüphanenin masasında saatlerdir ders çalışmaktan yorulmuş, zihni bulutlanmış halde etrafına bakınıyordu. Başını kaldırıp baktığında kütüphanenin o ağır, monoton uğultusunu fark etti. Sanki bu sesler, raflardan, ahşap masalardan, kendi kendine süzülen yekpare bir nehir gibiydi. Genç adam, bu kendiliğinden akan sesleri bir süre huzurla dinledi. Etrafında kitap yapraklarını çevirenler, fısıldaşanlar onunla ilgilenmiyorlardı; onlar dünyada derslerden, kaygılardan başka bir şey yokmuş gibi kendilerini tamamen okumanın derinliğine bırakmış görünüyorlardı. Bir an geldi ki genç adam, kütüphanedeki bu seslerin, hareketlerin ve fısıltıların ötesine geçerek tek tek odaklanmaya başladı. Odaklanınca da bu bölünmüş dikkat, kütüphanenin o tek ve yekpare sessizliğini parçalara ayırdı ve ancak o zaman ders çalışanlar arasından kitaplara gömülmüş olanların yoğunluğunu fark edebildi. Yüzlerce sayfa, yüzlerce satır, tek manayı türlü şekillerde, türlü biçimlerde söylüyor ve dinliyordu.

Peyami Safa'nın 'Dokuzuncu Hariciye Koğuşu' adlı romanında, romana adını veren hastanede bacağındaki rahatsızlık nedeniyle uzun süre tedavi gören yoksul bir genç merkeze alınır. Eser, kahramanın fiziksel acılarının yanı sıra ruhsal dalgalanmalarını, yalnızlığını, hastane atmosferinin onda yarattığı bunalımı birinci şahıs anıncının bakış açısıyla, iç monologlar ve hatıralar aracılığıyla aktarır.

Yakup Kadri Karaosmanoğlu, eserlerinde Türkiye'nin yakın tarihini farklı kuşakların çatışması ekseninde ele almıştır. Yazar; ---- romanında II. Abdülhamit dönemindeki aydın psikolojisini ve Jön Türk hareketini, ---- romanında ise Millî Mücadele yıllarındaki Anadolu'yu ve bu dönemin yarattığı toplumsal dönüşümü merkeze almıştır.

Edebiyat hayatına şiirle adım atan, ancak asıl ününü tek romanıyla yakalayan yazar; II. Meşrutiyet öncesi, II. Meşrutiyet sonrası ve Cumhuriyet'in ilk yıllarını kapsayan üç farklı dönemin İstanbul'unu kültürel, siyasi ve toplumsal değişimleri üzerinden ele almıştır. Eserde Adnan adlı karakterin şahsında dönemin aydınlarının yaşadığı çelişkiler ustalıkla yansıtılmıştır.

Milli Edebiyat akımının ve Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının en üretken yazarlarından biri olan Halide Edip Adıvar, romanlarının yanı sıra anı, inceleme ve tiyatro türünde de önemli eserler vermiştir.