AYTTürk Dili ve Edebiyatı⚡ Canlı Süre Tutmalı & İnteraktif
AYT Türk Dili ve Edebiyatı: Öğretici Metinler & Gazete Çevresinde Gelişen Metinler (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Öğretici Metinler" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
📝 4 Soru⏱️ 10 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 4 Soru Cevaplandı
Soru 1Öğretici Metinler
(I) Fıkra, yazarın günlük olayları veya ülke gündemini öznel bir bakış açısıyla ele alıp işlediği öğretici bir metin türüdür. (II) Gazetelerin iç sayfalarında yer alan bu yazılarda derinlemesine bir kanıtlama amacı güdülmez, daha çok kişisel görüşler ön plandadır. (III) Yazar, anlattıklarının doğru olduğunu resmi belgeler ve istatistikî verilerle kanıtlamak zorunda olduğundan makaleye benzer bir objektiflik sergiler. (IV) Fıkralarda genellikle yalın, anlaşılır ve samimi bir dil tercih edilir; yazar okuyucuyla sohbet ediyormuş gibi bir hava yaratır. (V) Türk edebiyatında bu türün ilk başarılı örneklerini Servetifünun döneminde Ahmet Rasim vermiştir.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde fıkra türüyle ilgili bir bilgi yanlışlığı yapılmıştır?
E
V
D
IV
B
II
C
III
A
I
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
III numaralı cümlede fıkra türünün kanıtlama amacı güttüğü ve makaleye benzer objektiflik sergilediği belirtilmiştir; oysa fıkralarda kanıtlama zorunluluğu yoktur ve tamamen özneldir.
Fıkraların günlük olayları öznel bir şekilde işlediği bilgisi doğrudur (I).
Gazetelerin köşe yazılarında yayımlandığı ve derinlemesine kanıtlama amacı gütmediği doğrudur (II).
Fıkralar bilimsel makaleler gibi belge ve istatistiklerle kanıtlanmaz, yazar düşüncesini öznel olarak ortaya koyar; bu nedenle III numaralı cümle yanlıştır.
Samimi ve anlaşılır bir dil kullanıldığı doğrudur (IV).
Edebiyatımızda bu türün (fıkra/sohbet) ilk önemli ve kalıcı örneklerini Ahmet Rasim'in verdiği bilgisi doğrudur (V).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
E Seçeneği:[Yazar ve dönem eşleştirmesi]Ahmet Rasim'in fıkra türündeki yerini sorgulayabilir.
D Seçeneği:[Anlatım dili yanılgısı]Fıkraların ağır bir dille yazıldığını düşünebilir.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Aday, fıkraların makale gibi kanıtlama amacı gütmediğini bilerek doğru sonuca ulaşır.
B Seçeneği:[Yayım yeri ve nitelik yanılgısı]Köşe yazılarının gazetelerde yayımlandığını unutabilir.
A Seçeneği:[Fıkranın tanımını karıştırma]Günlük olayların işlenmesini fıkra yerine başka bir türle karıştırabilir.
Soru 2Metinlerin Sınıflandırılması
Edebiyatımızda sanatçıların, devlet adamlarının geçmişte yaşadıkları ya da tanık oldukları döneme ışık tutan eserler kaleme alması edebî tarihimiz açısından büyük önem taşır.
Aşağıdakilerden hangisi anı (hatırat) türünün özelliklerinden biri değildir?
A
Yaşanmakta olanı günü gününe değil, geçmişte yaşanmış olayları belli bir zaman geçtikten sonra aktarması
C
Geçmişteki olayları aktarırken mutlak ve değiştirilemez nesnel tarihsel gerçeklikler üretmeyi amaçlaması
B
Yazarın kişisel bakış açısını yansıtması ve öznel bir anlatım barındırması
E
Yazarın hafızasına ve belleğinde kalan izlere dayandığı için yer yer eksik veya unutulmuş detaylar içerebilmesi
D
Tanık olunan dönemdeki tarihi ve toplumsal olaylara birinci elden belge niteliği taşıması
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Anılar, tarihî belgelere kaynaklık edebilir ancak yazarın öznel algısına, hafızasına ve kişisel yorumuna dayanır; nesnel tarihsel gerçeklikler üretme amacı gütmez.
Anı türünün en temel özelliklerinden biri öznel bir anlatıma sahip olmasıdır.
Yazar olayları kendi bakış açısıyla ve hafızasında kalanlar ölçüsünde aktarır.
C seçeneğinde yer alan 'mutlak ve değiştirilemez nesnel tarihsel gerçeklikler üretmeyi amaçlaması' ifadesi, anının öznel ve belgesel niteliğiyle çelişmektedir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Zaman unsuru]Anının geçmişle ilgili olduğunu bilir.
B Seçeneği:[Öznellik]Anının kişisel bir tür olduğunu hatırlar.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Anıların tamamen nesnel ve mutlak tarihler yazdığı yanılgısını fark eder.
E Seçeneği:[Bellek ve unutma]Hafızaya dayandığını bilir.
D Seçeneği:[Belge niteliği]Tarihe kaynaklık ettiğini bilir.
Soru 3Metinlerin Sınıflandırılması
İstanbul, 14 Mayıs 1952
Sevgili Üstadım Ahmet Hamdi,
Romanınızın son sayfasını henüz çevirdim. Boğaziçi'nin o melankolik havası, masanızın üzerindeki lambanın sarı ışığıyla odama kadar doldu adeta. Eserinizdeki zaman algısı, insanın iç dünyasındaki kırılmaları öyle berrak yansıtıyor ki... Sizinle aynı dönemde yazıyor olmak benim için büyük bir ilham kaynağı. Fakat son zamanlarda neşriyat dünyasındaki vefasızlıklar sizi de üzüyor olmalı. Umarım bu sessizliğin ardından gür sesli yeni bir eserle okurun karşısına çıkarsınız.
Hasretle gözlerinizden öper, yeni çalışmalarınızda başarılar dilerim.
Edebi mektup türünden alınan bu parçayla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A
Sanatçının iç dünyasına ait izlenimler ve kişisel duygu yansımaları barındırmaktadır.
B
Yazıldığı dönemin edebi atmosferine ve sanat anlayışına dair ipuçları içermektedir.
C
Akademik bir tez savunulurcasına nesnel verilere ve istatistiksel belgelere dayandırılmıştır.
D
Hitap cümlesiyle başlamış, iyi dilekler ve samimi ifadelerle sonlandırılmıştır.
E
Yazarın karşısındaki kişiye duyduğu hayranlık ve saygı hissi belirgin şekilde hissedilmektedir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parça, edebiyat dünyasından iki yazar arasındaki samimi ve edebi paylaşımı içeren özel bir mektuptur; dolayısıyla nesnel veri veya istatistik içermez.
Metnin hitap ve kapanış bölümleri incelenir.
İçeriğin kişisel duygu, izlenim ve edebi değerlendirmeler üzerine kurulduğu tespit edilir.
A seçeneğindeki izlenimlerin metinde yer aldığı görülür.
C seçeneğindeki akademik ve istatistiksel belge ifadesinin metnin yapısıyla tamamen çeliştiği belirlenir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru ifade]'Sevgili Üstadım Ahmet Hamdi' hitabı ve 'hasretle...' kapanışı bunu kanıtlar.
E Seçeneği:[Doğru ifade]Üstada duyulan hayranlık satırlardan anlaşılmaktadır.
C Seçeneği:[Yanlış bilgi tuzağı]Metinde akademik veri veya istatistik bulunmadığından söylenemez olan budur.
B Seçeneği:[Doğru ifade]Dönemin neşriyat dünyasından bahsedilmesi bu yargıyı doğrular.
A Seçeneği:[Doğru ifade]Metinde öznel izlenimler yer aldığı için doğrudur.
Soru 4Metinlerin Sınıflandırılması
Edebiyat dersinde öğretmen, öğrencilerine öğretici metinler ile sanat metinleri arasındaki farkları anlatmaktadır.
I. Gerçeklik, yazarın hayal dünyasıyla yeniden üretilmeden olduğu gibi aktarılır.
II. Amaç okuyucuya estetik zevk kazandırmak değil, bilgi aktarmak veya bir tezi savunmaktır.
III. Kelimeler çoğunlukla yan ve mecaz anlamlarıyla kullanılarak örtülü iletilere yer verilir.
IV. Anlatımda açıklayıcı, tartışmacı veya açıklayıcı-öğretici düşünceyi geliştirme yolları tercih edilir.
V. Bilimsel makaleler, fıkralar ve sohbet yazıları bu metin türü içerisinde değerlendirilir.
Bu cümlelerin hangisinde öğretici metinlerle ilgili yanlış bir bilgi verilmiştir?
A
I
D
IV
E
V
C
III
B
II
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Öğretici metinlerde kelimeler genel olarak gerçek anlamlarında kullanılır, mecaz ve yan anlamlara pek yer verilmez.
Öğretici metinlerin temel amacı bilgilendirmektir.
Bu doğrultuda dil, sanatsal kaygılardan uzak, sade ve anlaşılır bir şekilde kullanılır.
Kelimelerin yoruma ve çağrışıma açık olması (mecaz anlamlar), sanat metinlerinin (şiir, roman vb.) bir özelliğidir.
III numaralı öncülde kelimelerin mecaz anlamda kullanıldığı söylendiği için bu bilgi yanlıştır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Gerçekliğin aktarımı]Öğretici metinlerde gerçekliğin esas olduğunu unutabilir.
D Seçeneği:[Düşünceyi geliştirme yolları]Öğretici metinlerde hangi anlatım yollarının kullanıldığını yanlış yorumlayabilir.
E Seçeneği:[Metin türleri örneklemesi]Fıkra ve sohbetin öğretici metin olduğunu gözden kaçırabilir.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
B Seçeneği:[Estetik zevk]Öğretici metinlerin amacını karıştırabilir.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Türk Dili ve Edebiyatı ve AYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Tiyatro" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Dünya Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı Akımları ve Sanatçıları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Şiir Bilgisi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT • Türk Dili ve EdebiyatıAYT Türk Dili ve Edebiyatı: Öğretici Metinler & Gazete Çevresinde Gelişen Metinler (4 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)