AYTTürk Dili ve Edebiyatı⚡ Canlı Süre Tutmalı & İnteraktif
AYT Türk Dili ve Edebiyatı: Anlatım Teknikleri ve Metin İncelemesi & Modern Türk Edebiyatında Anlatım Teknikleri ve Zaman Algısı (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Anlatım Teknikleri ve Metin İncelemesi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
📝 6 Soru⏱️ 10 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 6 Soru Cevaplandı
Soru 1Anlatım Teknikleri ve Metin İncelemesi
Şimdi ressam istersen benim renklerime sen gel ve istersen beni kendi paletine çek. Renksizliğin ortasında tek bir tonu bulalım, hiç solmayacak ve kalıcı olanı. Tuvalin başında kaç asır geçtiğini kimse bilmedi. Tuvalden damlayan boyanın bütün fizikçileri hayretler içinde bırakacak biçimde zaman dışı aktığını da.
I. Geleneksel kronolojik zaman algısının kırıldığı
II. Hakim bakış açısının imgesel bir dille harmanlandığı
III. Kahramanın iç konuşma tekniğiyle bilinçaltını dışa vurduğu
Bu parçayla ilgili olarak yukarıdaki saptamalardan hangilerine ulaşılamaz?
B
Yalnız II
E
II ve III
D
I ve II
A
Yalnız I
C
Yalnız III
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada kronolojik zamanın dışına çıkıldığı ve zaman dışı bir akıştan bahsedildiği için I numaralı yargıya ulaşılır. Anlatıcı hem yönlendirici hem de karakterin iç dünyasını bilen hakim (ilahi) bakış açısına sahiptir, bu nedenle II numaralı yargı da doğrudur. Ancak metin, yapılandırılmış bir kurmaca diyalog/hitap formundadır; dağınık ve çağrışımsal zihin sıçramalarıyla ilerleyen 'bilinç akışı' tekniği yerine, düzenli bir hitabet ve sanatsal söyleyiş hakimdir. Bu yüzden III numaralı yargı söylenemez.
Metindeki zaman ifadeleri incelenir: 'kaç asır geçtiğini kimse bilmedi', 'zaman dışı aktığı' ifadeleri kronolojinin dışına çıkıldığını (I) gösterir.
Anlatıcının konumu ve bakış açısı tahlil edilir: Yazar, sanatçıya seslenmekte ve hakim bir söylem kurmaktadır (II).
Bilinç akışı tekniğinin özellikleri (noktalama kurallarının ihmal edilmesi, mantıksal bağların kopması, zihinsel ardışıklık) metinde aranır; metnin bilinçli bir sanatsal kurgu olduğu görülür (III ulaşılamaz).
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Doğru seçenek.]Metinde bilinç akışı değil, düzenli bir sanatsal sesleniş ve iç konuşma unsurları vardır.
A Seçeneği:[Yalnız I seçeneği, metinde kronolojik zamanın kırılmadığını düşünen adaylar için bir tuzaktır.]Zamanın akmadığına dair ifadeleri gözden kaçıran adaylar I'i yanlış kabul edebilir.
B Seçeneği:[İronik anlatım veya bakış açısı yanılgısı.]Anlatıcının konumunu yanlış yorumlayan adaylar bu çeldiriciye yönelir.
E Seçeneği:[Tüm yargıların yanlış olduğunu düşünme eğilimi.]Metnin bütününde modern tekniklerin olmadığını düşünen adaylar düşer.
D Seçeneği:[Her iki öncülün de doğru olduğunu sanma yanılgısı.]I ve II'nin metinde kesin olarak yer aldığını fark edip III'ü gözden kaçıranlar bu şıkkı seçer.
Soru 2Cumhuriyet Dönemi'nde Hikaye
Sait Faik'in İstanbul'u ve insanı merkeze alan hikâye anlayışını devam ettiren ----, eserlerinde genellikle sıradan insanların yaşamını, dar gelirli çevrelerin sorunlarını ve yalnızlık temasını işlemiştir. Öykülerindeki şiirsel dil ve gözlem gücüyle dikkat çeken sanatçı; gençlik yıllarında toplumsal gerçekçi çizgide eserler verse de daha sonra bireyin iç dünyasını, yabancılaşmayı ve çocukluk anılarını öne çıkaran özgün bir hikâye evreni kurmuştur. Sanat hayatı boyunca yazdığı öykülerin yanı sıra roman, anı ve deneme türündeki eserleriyle de tanınmış, özellikle *Aylaklar* romanı ve *Gönül İşi* öykü kitabıyla edebiyatımızda kalıcı bir yer edinmiştir.
Bu parçada boş bırakılan yere, yukarıda verilen eserler ve edebi özellikler dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
C
Oktay Akbal
D
Mustafa Kutlu
E
Memduh Şevket Esendal
B
Orhan Kemal
A
Tarık Buğra
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada sözü edilen ve 'Önce Ekmekler Bozuldu', 'Berber Aynası', 'Aylaklar' gibi eserleriyle tanınan, Sait Faik'in çizgisini sürdüren yazar Oktay Akbal'dır.
Öncüldeki eser ipuçları (*Aylaklar*, *Önce Ekmekler Bozuldu*, *Berber Aynası*) incelenir.
Oktay Akbal'ın çocukluk, anı, yalnızlık ve sıradan insan temalarını işlediği belirlenir.
Sait Faik'in izinden giden ve günlük yaşamın sıradanlığını şiirsel bir dille aktaran yazarın Oktay Akbal olduğu tespit edilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Bireyin iç dünyasını esas alan yazarlar arasında yer alması]Tarık Buğra'nın da bireyin iç dünyasını işlemesinden ötürü karıştırılması
D Seçeneği:[Hikaye türünde önemli bir figür olması]Hikaye yazarları denince akla gelen modern ustalardan biri olması
E Seçeneği:[Durum hikayesinin öncülerinden biri olması]Memduh Şevket'in de sıradan insanları anlatması
B Seçeneği:[Toplumcu gerçekçi çizgiye sahip olması]Sıradan insan yaşamının konu edinilmesinden dolayı Orhan Kemal ile karıştırılması
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Metindeki tüm eserler ve edebi özellikler Oktay Akbal ile birebir örtüşmektedir.
Soru 3Cumhuriyet Dönemi'nde Hikaye
Türk edebiyatında yabancılaşma, toplumun değer yargılarıyla çatışma ve bireyin iç dünyasındaki açmazları modernist bir bakış açısıyla ele alan sanatçı; ironi, bilinç akışı ve üstkurmaca gibi teknikleri ustalıkla kullanmıştır. Yazarın toplumsal normlara ayak uyduramayan, yalnızlaşmış karakterleri merkeze aldığı, ruhsal çözümlemelerle öne çıkan en bilinen hikaye kitabı *Korkuyu Beklerken*'dir.
Bu parçada söz edilen yazar aşağıdakilerden hangisidir?
C
Leyla Erbil
A
Sabahattin Ali
B
Rasim Özdenören
D
Oğuz Atay
E
Vüs'at O. Bener
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada söz edilen *Korkuyu Beklerken* eseri, modernist Türk edebiyatının kurucu isimlerinden Oğuz Atay'a aittir.
Parçadaki anahtar kavramlar incelenir: yabancılaşma, bilinç akışı, ironi ve üstkurmaca.
Bahsi geçen *Korkuyu Beklerken* adlı hikaye kitabının yazarı hatırlanır.
Eserin yazarı olan Oğuz Atay doğru seçenek olarak belirlenir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Modernist kadın yazar]Modernist hikayeler yazdığı için Leyla Erbil ile karıştırılabilir.
A Seçeneği:[Toplumcu gerçekçi çizgi]Yabancılaşma ve ezilen insan teması nedeniyle Sabahattin Ali ile karıştırılabilir.
B Seçeneği:[İslami duyarlılık ve yabancılaşma]Yabancılaşma temalı hikayeler yazdığı için Rasim Özdenören ile karıştırılabilir.
E Seçeneği:[Bireyin iç dünyası ve yabancılaşma]Vüs'at O. Bener de modernist hikayeler yazdığı için çeldirici olarak konulmuştur.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Öncülde verilen özellikler ve eser doğrudan Oğuz Atay'ı işaret etmektedir.
Soru 4Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı
(I) Sabahattin Ali, bireyin iç dünyasını esas alan bir anlayışla köy ve köylü gerçekliğini gerçekçi bir bakış açısıyla yansıtan hikâyecilerimizdendir. (II) Eserlerinde genellikle ezilen insanları, memur ve aydın çatışmasını realist bir çizgide ele almıştır. (III) Hikâyelerinde gözleme önem vermiş, olay hikâyesinin başarılı örneklerini vermiştir. (IV) Sanat hayatının ilerleyen dönemlerinde roman türüne de yönelmiş, Türk edebiyatının klasikleri arasına giren yapıtlar ortaya koymuştur. (V) Kuyucaklı Yusuf adlı romanıyla edebiyatımızda köy gerçeğini ve kasaba atmosferini başarıyla yansıtan ilk yazarlar arasında yer almıştır.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı yapılmıştır?
C
III.
A
I.
B
II.
E
V.
D
IV.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: AÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Sabahattin Ali, 'bireyin iç dünyasını esas alan' sanatçılar arasında değil, 'toplumcu gerçekçi' çizgiye yakın duran ve köy/kasaba gerçeğini aktaran bir yazardır.
I numaralı cümlede Sabahattin Ali'nin 'bireyin iç dünyasını esas alan' bir tutumla yazdığı belirtilmiştir ki bu yanlıştır; Sabahattin Ali toplumcu gerçekçi çizginin öncülerindendir.
II, III, IV ve V numaralı cümlelerde verilen bilgiler (realist çizgi, olay hikayesi geleneği, roman yazarlığı ve Kuyucaklı Yusuf) Sabahattin Ali için tamamen doğrudur.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Olay hikayesi türü yanılgısı]Maupassant tarzı (olay) hikaye yazdığını unutmak.
E Seçeneği:[Kuyucaklı Yusuf aidiyeti]Eserin yazarının karıştırılması ihtimali.
D Seçeneği:[Roman türünü göz ardı etme]Sadece hikayeci olarak bilindiğini düşünmek.
B Seçeneği:[Yazarın realist üslubunu yadsıma]Aday II. cümleyi hatalı zannedebilir.
A Seçeneği:[Doğru seçenek]Sabahattin Ali'nin bireyin iç dünyasını esas alan değil toplumcu gerçekçi/realist çizgiye ait olduğunu bilen aday doğru seçer.
Soru 5Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı
Eserlerinde genellikle Ege bölgesinin kasaba ve kırsal yaşamını, deniz insanlarının, sünger avcılarının ve dar gelirli kent soyluların dünyasını şiirsel bir üslupla ele alan sanatçı; hikâye ve romanlarında gözlem gücünü lirizmle harmanlamıştır. *Denizin Kanı* adlı romanında denizcilerin ekmek mücadelesini, *Ona Sevdiğimi Söyle* ve *Rıza Bey Aile Evi* gibi eserlerinde ise bireyin iç dünyasını ve toplumsal gerilimleri ustalıkla işlemiştir.
Bu parçada söz edilen yazar aşağıdakilerden hangisidir?
C
Bilge Karasu
A
Vüs'at O. Bener
D
Oktay Akbal
E
Halikarnas Balıkçısı
B
Tarık Buğra
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Paragrafta özellikleri verilen ve 'Denizin Kanı', 'Ona Sevdiğimi Söyle', 'Rıza Bey Aile Evi' gibi eserleri yazan sanatçı Oktay Akbal'dır.
Eser adları analiz edilir: 'Denizin Kanı' ve 'Rıza Bey Aile Evi' Oktay Akbal'ın tanınmış romanlarındandır.
Sanatçının tema ve üslup özellikleri (Ege insanı, denizciler, şiirsel ve samimi dil) kontrol edilir.
Oktay Akbal'ın bireyin iç dünyasını ve kent insanının yabancılaşmasını lirik bir dille kaleme aldığı bilgisiyle eşleştirilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Metindeki eserlerin Oktay Akbal'a ait olduğunun doğru tespiti.
E Seçeneği:[Deniz temalı yazar yanılgısı]'Denizin Kanı' ifadesindeki deniz kelimesinden ötürü doğrudan Halikarnas Balıkçısı'na gidilmesi.
B Seçeneği:[Cumhuriyet dönemi temel yazar karmaşası]Tarık Buğra'nın psikolojik roman türündeki ünü nedeniyle eserlerin ona ait sanılması.
A Seçeneği:[Bireyin iç dünyasını esas alan yazar algısı]Vüs'at O. Bener'in de bireyin iç dünyasını işlemesinden dolayı karıştırılması.
C Seçeneği:[Modernist yazar algısı]Bilge Karasu'nun da deniz ve doğa unsurlarını işlemesi nedeniyle karıştırılması.
Soru 6Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı
1950 kuşağı öykücülüğünde bireyin yabancılaşmasını, toplumla çatışmalarını ve iç dünyasının karmaşık labirentlerini merkeze alan sanatçı; eserlerinde gerçeklik ile düşsel olanı ustalıkla harmanlamıştır. Özellikle mitlerden, masallardan ve Doğu'nun mistik anlatım geleneklerinden yararlanarak bireyin varoluş sancılarını evrensel bir boyuta taşımıştır. 'Göçmüş Kediler Bahçesi'nde bu masalsı atmosferi derinlemesine hissettiren yazar, 'Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı' adlı eseriyle edebiyat dünyasında kalıcı bir yer edinmiştir.
Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
C
Bilge Karasu
A
Oktay Akbal
B
Tarık Dursun K.
E
Hasan Ali Toptaş
D
Nedim Gürsel
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada sözü edilen ve 'Göçmüş Kediler Bahçesi', 'Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı' gibi eserleriyle bilinen yazar Bilge Karasu'dur.
Eser adları (Göçmüş Kediler Bahçesi, Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı) incelenir.
Bu eserlerin Bilge Karasu'ya ait olduğu tespit edilir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Popüler 1950 öykücüsü çeldiricisi]Ege yöresi ve halk dili ağırlıklı yazan Tarık Dursun K. ile karıştırılabilir.
E Seçeneği:[Postmodern/büyülü gerçekçi anlatım benzerliği]Hasan Ali Toptaş da masalsı ve Kafkaesan bir havaya sahip olduğu için adaylar tarafından seçilebilir.
D Seçeneği:[Çağdaş yazar çeldiricisi]Fransız edebiyatı etkisi ve tarihsel romancılığıyla bilinen Nedim Gürsel ile karıştırılabilir.
A Seçeneği:[1950 kuşağı genel sanatçı bilgisi yanılgısı]Dönem ortaklığı nedeniyle Oktay Akbal ile karıştırılabilir.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Metindeki eser adları ve anlatım özellikleri doğrudan Bilge Karasu'yu işaret eder.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Türk Dili ve Edebiyatı ve AYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Tiyatro" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Dünya Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı Akımları ve Sanatçıları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Şiir Bilgisi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT • Türk Dili ve EdebiyatıAYT Türk Dili ve Edebiyatı: Anlatım Teknikleri ve Metin İncelemesi & Modern Türk Edebiyatında Anlatım Teknikleri ve Zaman Algısı (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)