AYTTürk Dili ve Edebiyatı⚡ Canlı Süre Tutmalı & İnteraktif
AYT Türk Dili e Edebiyatı: Şiir Bilgisi ve Edebi Sanatlar & Saf Şiir ve Şiirde Anlam (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Şiir Bilgisi ve Edebi Sanatlar" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
📝 6 Soru⏱️ 10 Dakika🎯 ÖSYM Sınav Formatı🧠 Çeldirici & Bilişsel Teşhisli📊 Anında Karne & Net Hesabı
Soruları doğrudan bu sayfada çözebilir, her sorunun yanındaki butondan çözümünü inceleyebilir veya testi tamamlayıp karnenizi alabilirsiniz.
✓ Sayfa İçi Canlı Çözüm & Çeldirici Analizi
0 / 6 Soru Cevaplandı
Soru 1Şiir Bilgisi ve Edebi Sanatlar
Solgun ayva, dalından düşer düşmez sulara,
Yansır sarı hüzünler ıssız akşamlara,
Bu bir ney sesidir ki sinelere dolmakta,
Uzak ufukları seyret ki gece olmakta.
Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A
Redif ve zengin uyaktan yararlanıldığı
C
Bireysel bir duyuşun estetik kaygıyla ifade edildiği
B
İşitsel ve görsel unsurların bir arada kullanıldığı
D
Doğa tasvirlerinin başat öğe olduğu pastoral bir şiirden alındığı
E
Mecazlı söyleyişlere ve çağrışımsal bir yapıya yer verildiği
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: DÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Dizeler Ahmet Haşim'in 'Kızıl Havalar' şiirini anımsatan saf şiir anlayışıyla yazılmış bireysel bir şiirdir. Doğa unsurları (ayva, sular, akşam) pastoral bir çobanın kır yaşamını anlatmak için değil, şairin iç dünyasındaki hüznü ve akşamın melankolisini yansıtmak (imgesel olarak) için bir araçtır. Bu nedenle şiir pastoral değil, lirik özellikler taşır.
Şiirin teması ve anlatım türü incelenir: Bireysel bir melankoli ve akşam vakti işlenmiştir, lirik özellik gösterir.
Ahenk unsurları taranır: 'sulara' ve 'akşamlara' kelimelerinde '-ra' ekleri redif, '-lar' ses benzerliği tam/zengin uyak durumunu oluşturur.
Edebi sanatlar ve imge değeri kontrol edilir: 'Ney sesi' işitsel, renkler görsel imgedir; çağrışımsaldır.
Seçenekler karşılaştırılır: D seçeneğinde yer alan 'pastoral bir şiirden alındığı' ifadesi yanlıştır çünkü şiir doğa sevgisini veya çoban hayatını değil, akşamın ruh üzerindeki etkisini işleyen saf şiir örneğidir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
B Seçeneği:[Duysal imgeleri fark edememe]Aday, 'solgun', 'sarı' (görsel) ve 'ney sesi' (işitsel) unsurlarını gözden kaçırabilir.
C Seçeneği:[Saf şiir özelliklerini karıştırma]Aday saf şiirin estetik ve bireysel yönünü sorgular.
E Seçeneği:[Kapalı anlatım ve mecazları ayırt edememe]Aday şiirin anlamını düz okuma eğilimi gösterebilir.
D Seçeneği:[Doğru seçenek]Aday metindeki doğa öğelerine (ayva, sular, akşam, ufuk) bakıp bunun pastoral olduğunu zannederek düşer; ancak bu bir pastoral değil saf/lirik şiirdir.
A Seçeneği:[Uyak ve redif tahlilinde yanılma]Aday, 'sulara' ve 'akşamlara' sözcüklerindeki ses benzerliklerini inceleyip doğru bulduğu için bu seçeneği eler.
Soru 2Millî Edebiyat Dönemi ve Saf (Öz) Şiir
Ahmet Haşim, şiiri 'sözden ziyade musikiye yakın, yahut musiki ile söz arasında, sözden başka bir lisan' olarak tanımlamış; şiirde anlam açıklığından kaçınmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi Ahmet Haşim'in şiirleri için söylenemez?
A
Akşam, gurup, mehtap gibi melankolik temalara ağırlık vermiştir.
C
Serbest müstezat nazım şeklini ustalıkla kullanmıştır.
B
Açık ve anlaşılır bir dille toplumsal meseleleri ele almıştır.
E
Şiirde 'mûsikî'ye ve ahenge büyük bir önem vermiştir.
D
Fransız sembolizminin ve empresyonizmin etkilerini taşır.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Ahmet Haşim, saf şiir anlayışını benimsemiş, toplumsal konulara şiirlerinde yer vermemiş ve ağır, süslü, sanatlı bir bireysel dil kullanmıştır.
Ahmet Haşim'in şiir anlayışı 'Saf (Öz) Şiir' çizgisindedir.
Sanat için sanat anlayışını benimsemiş, toplumsal konulardan ve günlük dilden kesinlikle uzak durmuştur.
Şiir dili oldukça ağır, Arapça-Farsça tamlamalarla doludur ve yalın değildir.
Bu doğrultuda B seçeneğindeki 'Açık ve anlaşılır bir dille toplumsal meseleleri ele almıştır.' ifadesi Ahmet Haşim için yanlıştır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Akım ilişkisi yanılgısı]Haşim sembolizm ve empresyonizm akımlarının Türk edebiyatındaki öncüsüdür.
E Seçeneği:[Ahenk unsuru yanılgısı]Haşim için şiir söz ile musiki arasındadır.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Aday, Haşim'in asla toplumsal konuları işlemediğini ve dili yalın kullanmadığını bilir.
C Seçeneği:[Biçimsel özellik yanılgısı]Fecr-i Ati ve Ahmet Haşim serbest müstezatı yaygın kullanmıştır.
A Seçeneği:[Tematik özellik yanılgısı]Haşim'in şiirlerinde akşam ve gurup vakitlerinin sık işlendiği doğrudur.
Soru 3Şiir Bilgisi ve Edebi Akımlar
Edebiyat hayatına Fecr-i Ati topluluğu içinde başlayan sanatçı, bu topluluğun dağılmasından sonra hiçbir edebi gruba dahil olmamış; sanat yaşamını tamamen bireysel bir estetik anlayışla sürdürmüştür. Fransız sembolistlerinden derinden etkilenen şair, şiirde anlam açıklığından ziyade musikiye ve sözün musiki değerine öncelik vermiştir. 'Şiir, düz yazıya çevrilemeyen nazım şeklidir' görüşünü benimseyerek anlam arayışına karşı çıkmış, 'akşam', 'gurup', 'şafak' gibi melankolik tabiat manzaralarını kendine özgü ağır ve süslü bir dille yansıtmıştır.
Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Tevfik Fikret
E
Ahmet Muhip Dıranas
D
Yahya Kemal Beyatlı
C
Ahmet Haşim
B
Cenap Şahabettin
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Paragrafta özellikleri verilen ve 'Piyale', 'Göl Saatleri' gibi eserleriyle tanınan sanatçı Ahmet Haşim'dir.
Sanatçının Fecr-i Ati topluluğunda yer alıp sonrasında bağımsız kaldığı belirlenir.
Fransız sembolizminden etkilenmesi ve 'şiirde musiki' ile 'anlam kapalılığı' ilkeleri incelenir.
Akşam ve gurup vakti gibi temaları işlemesi, 'Piyale' ve 'Göl Saatleri' eserleriyle eşleştirilerek doğru yanıtın Ahmet Haşim olduğu saptanır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Servet-i Fünun dönemi sanatçısı olması.]Ağır dil ve bireysel şiir anlayışı nedeniyle karıştırılabilir.
D Seçeneği:[Saf şiir anlayışının önemli bir temsilcisi olması.]Bireysel duyarlık ve şiir anlayışı benzeşmektedir.
E Seçeneği:[Cumhuriyet dönemi saf şiir şairi olması.]Musiki ve melankoli temaları ortaktır.
B Seçeneği:[Sembolizm ve empresyonizm etkisindeki Servet-i Fünun şairi olması.]Ağır dil ve Fransız edebiyatı etkisi ortak özellikleridir.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Metindeki tüm ipuçları Ahmet Haşim'i işaret etmektedir.
Soru 4Servet-i Fünun ve Fecriati Edebiyatı
Servet-i Fünun edebiyatının sona ermesinden kısa bir süre sonra bir araya gelen genç sanatçılar, edebiyatta yenilikler yapmak amacıyla bir manifesto yayımlayarak Türk edebiyat sahnesine çıkmışlardır.
Bu parçada söz edilen edebi toplulukla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A
Edebiyatımızda ilk defa bir beyanname yayımlayarak bir araya gelen topluluktur.
E
Şiirde aruzu bırakıp tamamen hece ölçüsünü benimsemiş, sade bir Türkçeyle yazmışlardır.
D
Topluluk üyeleri daha sonra Milli Edebiyat akımına katılarak eser vermiştir.
C
Edebiyatı Batılı tarzda geliştirmeyi amaçlamış ancak Servet-i Fünun'un bir adım ötesine geçememişlerdir.
B
Sanat şahsi ve muhteremdir görüşünü benimsemişlerdir.
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: EÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Fecriati topluluğu, Servet-i Fünun anlayışını sürdürmüş, aruzu kullanmaya devam etmiş ve süslü, ağır bir dil benimsemiştir.
Fecriati sanatçıları 'sanat şahsi ve muhteremdir' anlayışıyla hareket etmiştir.
Batı edebiyatını örnek almışlar, özellikle Fransız sembolistlerinden etkilenmişlerdir.
Dil ve şekil bakımından Servet-i Fünun'un izinden gitmişler, aruzu kullanmayı sürdürmüşlerdir.
Şiirde sade bir dil ve hece ölçüsü iddiasında bulunmamışlardır; bu özellikler Milli Edebiyat dönemine aittir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
D Seçeneği:[Milli Edebiyat'a geçiş]Yakup Kadri ve Fuat Köprülü gibi isimler sonradan Milli Edebiyat'a katılmıştır.
E Seçeneği:[Hece ölçüsü ve sade Türkçe]Doğru seçenektir çünkü Fecriati aruz ölçüsünü ve ağır dili kullanmıştır.
C Seçeneği:[Servet-i Fünun'un devamı niteliğinde olma]Fecriati, Servet-i Fünun'un bir kopyası olmakla eleştirilmiştir.
B Seçeneği:[Sanat şahsi ve muhteremdir]Fecriati'nin temel sloganıdır.
A Seçeneği:[İlk beyanname]Fecriati'nin edebiyattaki ilk beyannameyi yayımlayan grup olduğu bilgisi doğrudur.
Soru 5Edebiyat Akımları ve Şiir Anlayışları
Sanatçı, şiirde anlam aramanın bir etiği ve estetiği olmadığını; kelimenin anlamından ziyade onun musiki değerine ve çağrışım zenginliğine odaklanılması gerektiğini savunur. Ona göre şiir, düz yazıya çevrilemeyen bir söz sanatı olup amacı sadece estetik bir haz uyandırmaktır. Fecriati topluluğunun manifestosuna bağlı kalan ve bu anlayışı ömrü boyunca sürdüren bu usta yazar, Türk edebiyatında bireysel duyarlılığın ve saf şiirin öncülerinden biri olmuştur.
Bu parçada söz edilen sanatçının bağlı bulunduğu edebî dönem ve savunduğu şiir anlayışı aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?
A
Millî Edebiyat – Millî zevk ve anlayışı yansıtan şiir
C
Tanzimat Edebiyatı – Toplumcu şiir
B
Fecriati Edebiyatı – Öz şiir
E
Servetifünun Edebiyatı – Saf şiir
D
Cumhuriyet Edebiyatı – Serbest nazım
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: BÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada bahsedilen özellikler Ahmet Haşim'in sanat görüşünü yansıtmaktadır. Ahmet Haşim, Fecriati topluluğunun en önemli ismidir ve şiiri 'mûsikî ile söz arasında' bir yerde konumlandırarak Cumhuriyet dönemi 'öz şiir' anlayışının da zeminini hazırlamıştır.
Parçadaki 'kelimenin musiki değeri', 'anlam aramanın gereksizliği' ve 'estetik haz' ifadeleri saf şiir anlayışını işaret eder.
Metinde adı geçen ve Fecriati bildirisine sadık kalan tek sanatçı olan Ahmet Haşim'in ait olduğu dönem Fecriati'dir.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
C Seçeneği:[Tanzimat dönemi algısı]Eski-yeni çatışmasının ilk dönemi olması hasebiyle karıştırılabilir.
B Seçeneği:[Doğru seçenek]Doğru mantık
D Seçeneği:[Cumhuriyet dönemi serbest nazım]Serbest şiir ile biçim serbestliğini karıştırarak.
E Seçeneği:[Servetifünun ile Fecriati yakınlığı]İki akımın da 'sanat için sanat' anlayışına sahip olmasından ötürü.
A Seçeneği:[Millî edebiyat kavramı]Topluluk isimlerinin karıştırılması durumunda seçilebilir.
Soru 6Servet-i Fünun ve Fecriati Edebiyatı
Şiirlerinde genellikle akşam, gurup, mehtap gibi melankolik temaları işleyen sanatçı; şiiri 'söz ile musiki arasında, kelimelerle yapılmış bir musiki' olarak tanımlar. Fecriati topluluğunun kurucuları arasında yer alan ve sonrasında topluluk dağıldıktan sonra bile bu sanat anlayışından ödün vermeyen şair, aruzu Türkçeye başarıyla uygulamış ve şiirlerinde gözleme dayalı empresyonist unsurlara yer vermiştir.
Bu parçada söz edilen sanatçı, aşağıdakilerden hangisidir?
A
Tevfik Fikret
B
Cenap Şahabettin
C
Ahmet Haşim
D
Mehmet Rauf
E
Tahsin Nahit
Seçeneğe tıklayarak işaretleyebilirsiniz
✓ Doğru Cevap: CÖSYM Çözüm Standardı & Kazanım Gerekçesi
Parçada verilen özellikler (akşam, gurup temaları, şiirin musiki tarifi, Fecriati'nin en önemli ismi ve empresyonist/sembolist nitelikler) doğrudan Ahmet Haşim'i işaret etmektedir.
Şiiri 'söz ile musiki arasında' bir sanat olarak tanımlayan ve Fecriati'nin odağındaki şair tespit edilir.
Sembolizm ve empresyonizm akımlarının Türk edebiyatındaki öncülerinden olduğu hatırlanır.
Bu özelliklerin Ahmet Haşim'e ait olduğu sonucuna varılır.
🧠 ÖSYM Bilişsel Çeldirici Teşhisleri:
A Seçeneği:[Servet-i Fünun şairi olması.]Dönem benzerliğinden dolayı Tevfik Fikret ile karıştırılabilir.
D Seçeneği:[Fecriati veya Servet-i Fünun üyesi olması.]Dönem sanatçısı karıştırması.
E Seçeneği:[Fecriati üyesi olması.]Fecriati şairi denildiği için akla gelebilir.
B Seçeneği:[Sembolizm ve empresyonizm etkisindeki bir başka Servet-i Fünun şairi olması.]Şiirlerinde müzikalite arayan başka bir erken dönem şair olduğu için.
C Seçeneği:[Doğru seçenek]Parçadaki tüm ipuçları Ahmet Haşim'i göstermektedir.
4 Yanlış 1 Doğruyu Götürür Kuralı Uygulanır
📚
Önerilen ÖSYM Deneme Testleri
Türk Dili ve Edebiyatı ve AYT sınav kategorisinde pratik yapabileceğiniz diğer denemeler ve kazanım testleri.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Tiyatro" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Dünya Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı Akımları ve Sanatçıları" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Batı Edebiyatı" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT Türk Dili ve Edebiyatı dersi "Şiir Bilgisi" konularını kapsayan, 1 soruluk ÖSYM formatında çeldirici analizli, adım adım çözümlü ve Google SEO uyumlu online deneme sınavı. Doğru/yanlış net analizi ve sınav taktikleriyle kendinizi test edin.
AYT • Türk Dili ve EdebiyatıAYT Türk Dili e Edebiyatı: Şiir Bilgisi ve Edebi Sanatlar & Saf Şiir ve Şiirde Anlam (6 Soruluk Çözümlü Çıkmış Formatında Test)